Hükümsüzlük ve Türleri (Yokluk, Butlan)
71 questions
Bay (A) ile Bay (B), notere giderek mülkiyeti devlete ait olan ve koruma altında bulunan bir orman arazisinin satışı konusunda resmi bir sözleşme imzalamışlardır. Hukuki işlemin kurucu unsurları olan taraflar, karşılıklı irade beyanları ve sözleşme konusu unsurları tam olarak bir araya gelmiştir. Ancak orman arazilerinin satışı, emredici hukuk kuralları ve kamu düzeni gereği hukuken imkansızdır.
Türk Medeni Kanunu ve Türk Borçlar Kanunu hükümleri çerçevesinde değerlendirildiğinde, bu hukuki işlemin tabi olduğu yaptırım türü aşağıdakilerden hangisidir?
Türk hukukunda bir hukuki işlemin kurucu unsurlarındaki eksiklik, emredici kurallara aykırılık veya irade sakatlığı gibi durumlarda karşılaşılan geçersizlik halleri (hükümsüzlük) ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Bir hukuki işlemin meydana gelebilmesi için gerekli olan kurucu unsurlar (irade beyanı, konu, taraflar) tam olarak mevcut olmasına rağmen; işlemin içeriğinin emredici hukuk kurallarına, kamu düzenine veya genel ahlaka aykırı olması durumunda uygulanan yaptırım aşağıdakilerden hangisidir?
Türk hukuk sisteminde hukuki işlemlerin kurucu unsurlarındaki eksiklikler, emredici hukuk kurallarına aykırılıklar veya irade beyanındaki sakatlıklar farklı yaptırımlara tabidir.
Buna göre;
I. Resmi evlendirme memuru bulunmaksızın, sadece tanıklar huzurunda gerçekleştirilen bir evlilik akdi,
II. Ayırt etme gücü sürekli olarak bulunmayan bir kimsenin tek başına yaptığı bir taşınmaz satım sözleşmesi,
III. Bir kimsenin, ağır bir tehdit (ikrah) altında piyasa değerinin çok altında bir bedelle otomobilini satmaya razı olması
durumlarının hukuki yaptırım türleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?
Hukuki işlemlerin hükümsüzlük halleri doktrinde ve uygulamada çeşitli ölçütlere göre tasnif edilmektedir. Bu tasniflerden birinde işlemin "kurucu unsurlarındaki eksiklik" ile "geçerlilik şartlarındaki emredici kurallara aykırılık" temel ayrım noktasını oluşturur. Birinci durumda işlem hukuk aleminde hiçbir zaman varlık kazanmazken, ikinci durumda işlem kurucu unsurları tam olsa dahi emredici kurallara aykırılık nedeniyle "ölü doğmuş" kabul edilir.
Buna göre, aşağıdaki hukuki uyuşmazlıkların hangisinde, mahkemenin işlemin kurucu unsurlarındaki bir eksiklik nedeniyle davanın her aşamasında ve herhangi bir süreye bağlı olmaksızın "yokluk" tespitinde bulunması gerekir?
Hukuk sistemimizde bir hukuki işlemin kurucu unsurlarından en önemlisi 'irade beyanı'dır. Bir kimsenin, ağır maddi cebir (fiziki güç kullanılarak elinin zorla tutulup imzaya zorlanması) veya hipnoz altındayken gerçekleştirdiği iddia edilen bir işleme, irade beyanının hiç oluşmamış kabul edilmesi nedeniyle uygulanacak hukuki yaptırım aşağıdakilerden hangisidir?
Türk hukuk sisteminde bir hukuki işlemin kurucu unsurlarının mevcut olmasına karşın, işlemin emredici hukuk kurallarına, kamu düzenine veya ahlaka aykırı olması durumu ile işlemin kurucu unsurlarından birinin eksikliği nedeniyle hiç oluşmamış sayılması durumu arasındaki fark, yaptırım türlerinin belirlenmesinde esastır.
Buna göre, aşağıda verilen hukuki olay ve bu olaya bağlanan hükümsüzlük türü eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
Resmi evlendirme memuru huzurunda gerçekleştirilmeyen bir evlilik akdi, hukukun aradığı temel kurucu unsurlardan birinin eksik olması nedeniyle hukuk dünyasında hiç doğmamış kabul edilir.
Bu durum Türk hukuk sisteminde aşağıdaki yaptırım türlerinden hangisi ile ifade edilir?
Akıl hastalığı nedeniyle ayırt etme gücü (temyiz kudreti) bulunmayan bir yetişkinin, tapu memuru huzurunda kendisine ait bir taşınmazı satmak amacıyla yaptığı sözleşme, Türk hukukuna göre aşağıdaki yaptırımlardan hangisine tabidir?
Hukuk sistemimizde hukuki işlemlerin sakatlığı; işlemin kurucu unsurlarındaki, geçerlilik şartlarındaki veya irade beyanlarındaki eksikliklere göre farklı yaptırımlara tabi tutulmaktadır.
Buna göre;
Hukuki işlemin konusunun, işlemin yapıldığı sırada objektif olarak imkânsız olması,
Sözleşmenin kurucu unsurlarından biri olan karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanlarının bulunmaması,
Hukuki işlemin içeriğinin kanunun emredici hükümlerine, kamu düzenine veya genel ahlaka aykırı olması,
Ayırt etme gücüne sahip bir kişinin, karşı tarafın hilesi (aldatması) sonucunda bir sözleşmeyi imzalamış olması
durumlarından hangileri "mutlak butlan" yaptırımı kapsamında değerlendirilir?
I. Ayırt etme gücü sürekli olarak bulunmayan bir bireyin gerçekleştirdiği mülkiyet devri sözleşmesi
II. Türk Medeni Kanunu'na göre evlendirme yetkisi bulunmayan bir kişinin katılımıyla düzenlenen evlilik merasimi
Yukarıdaki olaylar hukuk tekniği açısından incelendiğinde, bu işlemlerin karşı karşıya kalacağı hukuki yaptırımlar (hükümsüzlük türleri) sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?
Hukuk düzeninde bir hukuki işlemin kurucu unsurları (irade beyanı, konu gibi) tam olarak mevcut olmasına rağmen; işlemin konusunun emredici hukuk kurallarına, kamu düzenine, genel ahlaka veya kişilik haklarına aykırı olması durumunda öngörülen yaptırım türü aşağıdakilerden hangisidir?
Ayşe, hâlihazırda evli olan Murat ile bir evlendirme memuru huzurunda, tarafların karşılıklı rızasıyla ve kanunun öngördüğü şekil şartlarına uyarak ikinci bir evlilik gerçekleştirmiştir. Murat'ın mevcut evliliğinin devam ediyor olması nedeniyle, bu yeni evlilik işleminin Türk hukukundaki yaptırımı aşağıdakilerden hangisidir?
Hukuki bir işlemin hukuk aleminde varlık kazanabilmesi için taraflar, irade beyanı ve konu gibi 'kurucu unsurların' bir arada bulunması zorunludur. Örneğin, karşılıklı borç yükleyen bir sözleşmede taraflardan birinin irade beyanının hiç bulunmaması durumunda, o sözleşme hukuken hiç yapılmamış sayılır.
Buna göre, kurucu unsurların eksikliği nedeniyle bir hukuki işlemin hukuk aleminde hiç oluşmamış sayılmasını ifade eden yaptırım türü aşağıdakilerden hangisidir?
Bay (A), kendisine ait olan bir taşınmazı satmak istememesine rağmen, Bay (B) tarafından 'eğer bu taşınmazı bana devretmezsen seni ve aileni öldürürüm' şeklinde tehdit edilmiş (ikrah) ve bu korkunun etkisiyle tapuda devir işlemini gerçekleştirmiştir.
Buna göre, Bay (A) tarafından gerçekleştirilen bu işlemin tabi olduğu hukuki yaptırım aşağıdakilerden hangisidir?
Bir hukuki işlemin kanunen belirlenen kurucu unsurlarından birinin eksik olması, o işlemin hukuk dünyasında hiç doğmamış sayılmasına neden olur. Buna göre, aşağıdaki hukuki durumlardan hangisi 'yokluk' yaptırımı kapsamında değerlendirilir?
Hukuk düzeninde bir hukuki işlemin kurucu unsurlarındaki eksiklik ile kurucu unsurları tam olmasına rağmen işlemin emredici hukuk kurallarına aykırılık teşkil etmesi durumları farklı yaptırımlara tabidir.
Buna göre;
I. Resmi evlendirme memuru önünde yapılmayan, yalnızca tanıklar huzurunda gerçekleştirilen bir evlilik akdi,
II. Ayırt etme gücüne sahip olmalarına rağmen, aralarında evlenme engeli bulunan yakın akrabaların resmi memur önünde yaptıkları evlilik,
durumlarının hukuki yaptırımları aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?
Ayşe ve amcası Murat, evlenmek amacıyla evlendirme dairesine başvurmuş ve resmi nikah memuru huzurunda imzaları atarak evlilik işlemini gerçekleştirmişlerdir. Bu evlilik işleminde 'taraflar', 'irade beyanı' ve 'yetkili memur' gibi unsurlar tam olmasına rağmen, kanunda yer alan hısımlık yasağı ihlal edilmiştir. Buna göre, söz konusu evlilik işleminin tabi olduğu hukuki yaptırım aşağıdakilerden hangisidir?
Hukuk düzeninde bir hukuki işlemin "yokluk" yaptırımı ile malul olması ile "mutlak butlan" yaptırımı ile sakatlanması durumları karşılaştırıldığında, aşağıdakilerden hangisi mutlak butlanı yokluktan ayıran temel ölçüttür?
Hukuki işlemlerin geçersizlik halleriyle (hükümsüzlük) ilgili olarak;
Kurucu unsurları eksik olan bir hukuki işlem 'yokluk' ile malul olup hukuk aleminde hiç doğmamış sayılır.
Hukuki işlemin konusunun emredici hukuk kurallarına, kamu düzenine, genel ahlaka veya kişilik haklarına aykırı olması 'mutlak butlan' yaptırımını gerektirir.
Ayırt etme gücüne sahip olmayan bir kişinin yaptığı hukuki işlemler 'nisbi butlan' yaptırımına tabidir.
Mutlak butlan ile sakatlanan bir işlem, tarafların sonradan vereceği bir icazetle (onay) geçerli bir hukuki işleme dönüşebilir.
Hukuki işlemdeki yokluk ve mutlak butlan halleri hakim tarafından davanın her aşamasında re'sen dikkate alınır.
bilgilerinden hangileri doğrudur?