Temel İmmünoloji

$28$ yaşında kadın hasta, imitasyon bir kolye taktıktan yaklaşık $48$ saat sonra boyun bölgesinde kaşıntılı, eritemli ve veziküler döküntü şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenede lezyonların kolye ile temas eden alanla sınırlı olduğu saptanıyor. Bu klinik tabloya neden olan temel immünolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

Antikor moleküllerinin polipeptit zincir organizasyonunda ağır zincir izotiplerine göre yapısal farklılıklar görülmektedir. Bazı izotiplerde ağır zincir sabit bölgeleri arasında esnekliği sağlayan "menteşe (hinge)" bölgesi bulunurken, bazılarında bu bölgenin yerini ek bir sabit domen ($C_H4$) almaktadır. Bu yapısal organizasyon farkları ve ilişkili antikor fonksiyonları dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İnsan immünoglobulin moleküllerinin ince yapısı, polipeptit zincir organizasyonu ve bu birimlerin üstlendiği immünolojik görevler ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?

T hücre aktivasyonu sürecinde, naif T hücrelerinin klonal genişlemeye (proliferasyon) girebilmesi için düşük afiniteli $IL-2$ reseptörünün ($IL-2R\beta\gamma$), $CD25$ ($\alpha$ zinciri) ekspresyonu ile yüksek afiniteli forma dönüşmesi kritiktir. Bir deneyde, antijenle uyarılan T hücrelerinin yüzeyinde $CD25$ ekspresyonunun artmadığı ve hücrelerin proliferasyon fazına geçemediği gözlenmiştir.

Bu durumun aşağıdaki mekanizmalardan hangisindeki bir aksaklıktan kaynaklanması en olasıdır?

İmmünoglobulin moleküllerinin polipeptit zincir organizasyonu, domen yapıları ve izotiplere özgü yapısal farklılıklar dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Hematopoetik kök hücre nakli sonrası gelişen Graft-versus-Host Hastalığı ($GVHD$) patogenezi ve klinik özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Antijen sunan hücrelerden salınan sitokinlerin etkisiyle naif $CD4^+$ T lenfositleri farklı efektör alt gruplara farklılaşır. Özellikle hücre içi (intrasellüler) mikroorganizmalara karşı makrofaj aktivasyonunu indükleyen ve hücresel bağışıklığı yöneten efektör T hücre tipine ($Th1$) dönüşümü başlatan en kritik sitokin ve bu süreçte sentezlenerek hücrenin fenotipini belirleyen ana transkripsiyon faktörü aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

İnsan bağışıklık sisteminde, antijen sunan hücrelerin yüzeyindeki $MHC$ sınıf II molekülleri ile sunulan peptid antijenleri tanıyan ve yüzeyinde karakteristik olarak $CD4$ molekülü eksprese eden hücre aşağıdakilerden hangisidir?

B lenfositlerin sekonder lenfoid organlarda gerçekleşen antijene bağımlı aktivasyonu sırasında, antikor sınıflarının değişmesi (izotip değişimi) ve bellek hücrelerinin oluşumu için gerekli olan ikinci sinyali sağlayan B hücresi yüzey molekülü aşağıdakilerden hangisidir?

Timusta gerçekleşen negatif seleksiyon süreci sırasında, vücudun çeşitli periferal dokularına (örneğin pankreas veya tiroid) özgü antijenlerin timik medüller epitel hücrelerinde sentezlenmesini ve gelişmekte olan $T$ lenfositlerine sunulmasını sağlayarak santral toleransın oluşumunda kritik rol oynayan molekül aşağıdakilerden hangisidir?

Sekonder lenfoid organların germinal merkezlerinde, özellikle ışık zonunda ($light$ $zone$) yerleşen; dendritik benzeri çok sayıda sitoplazmik uzantıya sahip olmasına rağmen fagositoz yapmayan ve antijenleri $MHC$ molekülleri üzerinde sunmak yerine yüzeyindeki reseptörler aracılığıyla doğal ($native$) formda tutan hücreler, B hücre yanıtının kalitesini belirlemede kritik rol oynar. Bu hücre grubu olan foliküler dendritik hücreler ($FDH$) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi biyolojik özellikleri açısından doğrudur?

Doğal bağışıklık hücrelerinin plazma membranında yerleşmiş olan ve bakteriyel lipopeptidler, peptidoglikan ile lipoteikoik asit gibi çeşitli moleküler örüntüleri tanıyabilmek için $TLR1$ veya $TLR6$ ile heterodimerler oluşturan Toll-benzeri reseptör ($TLR$) aşağıdakilerden hangisidir?

Allojenik hematopoetik kök hücre nakli yapılan ve HLA (Human Leukocyte Antigen) doku tiplemesi $10/10$ tam uyumlu olan bir hastada, nakil sonrası 6. haftada generalize makülopapüler döküntü, kolestatik ikter ve şiddetli sulu diyare gelişiyor. Deri biyopsisinde bazal tabakada vakuoler dejenerasyon ve dermo-epidermal bileşkede lenfositik infiltrasyon izleniyor. Bu hastada doku grubu tam uyumlu olmasına rağmen gelişen Graft-versus-Host Hastalığı'nın (GVHH) patogenezinden sorumlu olan temel immünolojik faktör aşağıdakilerden hangisidir?

Hücresel immünitede antijenlerin işlenmesi ve $\text{MHC (Major Histocompatibility Complex)}$ molekülleri aracılığıyla sunulması, patojenlerin tanınmasında kritik öneme sahiptir. Bu süreçlerde görev alan moleküler bileşenlerin işlevsel koordinasyonu ve yolak farklılıkları düşünüldüğünde, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Tüberküloz taraması amacıyla bir sağlık çalışanına uygulanan PPD (Purified Protein Derivative) deri testi sonrası $48-72$. saatlerde uygulama bölgesinde $15$ mm çapında, sert ve kızarık bir deri reaksiyonu (endürasyon) saptanmıştır. Bu reaksiyonun gelişiminden sorumlu temel immünolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

Antijen sunan hücrelerde eksojen antijenlerin işlenmesi ve $MHC$ sınıf $II$ molekülleri ile sunulması sürecinde; endoplazmik retikulumda $MHC$ oluğuna bağlanarak endojen peptitlerin bu bölgeye erken bağlanmasını engelleyen "değişmez zincir" (invariant chain, $Li$) endozomlarda proteolitik olarak parçalanır.

Buna göre, bu parçalanma süreci sonunda $MHC$ sınıf $II$ oluğunda takılı kalan ve $HLA$-$DM$ aracılığıyla asıl antijenik peptit ile yer değiştiren moleküler yapı aşağıdakilerden hangisidir?

İmmünoglobulin (antikor) moleküllerinin biyokimyasal yapısı, fonksiyonel domen organizasyonu ve biyolojik özellikleri dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$22$ yaşında erkek hasta, yaklaşık $2$ hafta önce geçirdiği "atipik pnömoni" tablosu sonrası halsizlik, göz aklarında sararma ve soğuk havada dışarı çıktığında el parmak uçlarında morarma şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenede solukluk ve hafif ikter saptanıyor; splenomegali eşlik etmiyor. Laboratuvar incelemesinde hemoglobin düzeyi düşük, retikülosit oranı yüksek ve direkt Coombs testi ($C3d$ pozitif, $IgG$ negatif) pozitif bulunuyor. Bu hastadaki klinik tablonun temelinde yatan hipersensitivite mekanizması ve rol oynayan temel immünolojik süreç aşağıdakilerden hangisidir?

MHC ($Major$ $Histocompatibility$ $Complex$) moleküllerinin antijen işleme ve sunma süreçlerindeki görevleri ve bu süreçlerde rol alan moleküler bileşenler ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?