All practice questions

Türkiye'de yürütülen bazı ekonomik faaliyetler ile bu faaliyetlerin en yoğun yapıldığı alanlar ve coğrafi gerekçeleri eşleştirilmek istenmektedir. Buna göre, aşağıda verilen ekonomik faaliyetleri en uygun coğrafi gerekçelerle eşleştiriniz.

Şehirlerin küresel, bölgesel ya da yerel ölçekteki etki alanlarının belirlenmesinde sahip oldukları fonksiyonel özellikler (idari, dini, sanayi, finans vb.) doğrudan rol oynar. Bazı şehirler tek bir baskın fonksiyonla öne çıkarken, bazıları birden fazla fonksiyonu bünyesinde barındırarak küresel güç kazanır.

Buna göre;

I. Washington, idari fonksiyonunun yanı sıra küresel finansın en önemli merkezi olarak dünya ekonomisini yönlendirir.
II. Roma, hem idari (başkent) hem de dini (Vatikan) fonksiyonları bünyesinde barındırarak küresel ölçekte geniş bir etki alanı oluşturur.
III. Essen, tarım ve hayvancılık faaliyetlerinin sanayiyle entegrasyonu sayesinde bölgesel etki alanını genişletmiştir.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

Kültürlerin ilk ortaya çıktığı, şekillendiği ve dünyaya yayıldığı coğrafi alanlara kültür ocağı denir. Bu kültür ocaklarının yer seçiminde ve gelişiminde iklim, su kaynakları ve yer şekilleri gibi doğal çevre şartları doğrudan etkili olmuştur.

Aşağıda verilen ilk kültür odakları ile bu odakların kurulup geliştiği coğrafi ortam özelliklerini doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Bir sağlık psikoloğu, gün boyunca tüketilen su miktarının ofis çalışanlarının gün sonundaki yorgunluk düzeyleri üzerindeki etkisini incelemek amacıyla deneysel bir çalışma tasarlamıştır. Araştırma kapsam��nda benzer iş yüküne sahip çalışanlar iki gruba ayrılmış; birinci grubun günde en fazla $1$ litre, ikinci grubun ise günde en az $3$ litre su tüketmesi sağlanmıştır. Katılımcıların uyku süreleri ve beslenme düzenleri gibi diğer faktörler sabit tutulmuştur. Çalışmanın sonunda, her iki gruptaki çalışanların yorgunluk düzeyleri standart bir ölçekle ölçülmüştür.

Bu araştırmadaki bağımlı ve bağımsız değişkenler aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

İlk Çağ'da medeniyet havzaları arasında yaşanan askeri, siyasi ve kültürel gelişmeler, güç merkezlerinin yer değiştirmesine ve yeni yönetim modellerinin ortaya çıkmasına zemin hazırlamıştır.

Buna göre, Ön Asya ve Akdeniz havzasında siyasi gücün gelişimini gösteren aşağıdaki gelişmelerin kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru sıralanışı nasıl olmalıdır?

Çevre sorunları; oluştukları alanın genişliğine, etkiledikleri n��fusun büyüklüğüne ve yayılma hızlarına bağlı olarak küresel, bölgesel ya da yerel ölçekte sınıflandırılır.

Aşağıdaki tabloda bazı çevre sorunları ve bunların etki ölçekleri eşleştirilmiştir:

Buna göre, tablodaki çevre sorunlarından hangilerinin etki ölçeği yanlış eşleştirilmiştir?

Milli Edebiyat Dönemi hikâye ve romanlarında yansıtılan toplumsal meseleler, dönemin zihniyetini ve çatışmalarını temsil eden kilit karakterler üzerinden somutlaştırılmıştır.

Aşağıdaki sol sütunda yer alan roman/hikâye kahramanlarını, sağ sütunda verilen ve bu karakterlerin temsil ettiği temel tematik/toplumsal işlevlerle eşleştiriniz.

Toplumsal düzenin sağlanmasında normlar ve kontrol mekanizmaları kritik bir rol oynar. Sol sütunda yer alan toplumsal yaşamdan kesitleri, sağ sütunda verilen uygun sosyolojik norm ve kontrol kavramlarıyla eşleştiriniz.

I. Can kafeste durmaz uçar
II. Dünya bir han, konan göçer

Bu dizelerde yer alan en belirgin edebî sanatlar aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?

Zonguldak, Bartın ve Karabük illerini kapsayan bölgesel kalkınma projesinin (ZBKP) temel amacı; havzadaki tek yönlü (kömür ve demir-çelik sanayisine dayalı) ekonomik yapıyı çeşitlendirerek yeni iş imkanları yaratmak ve bölgenin rekabet gücünü artırmaktır.

Buna göre;
I. Filyos Vadisi Projesi ile bölgede büyük ölçekli bir liman ve sanayi bölgesi oluşturularak lojistik potansiyelin artırılması,
II. Tarımsal faaliyetlerin geliştirilmesi amacıyla sera tarımı, yem bitkileri üretimi ve besi hayvancılığının desteklenmesi,
III. Yeşil Yol Projesi ile doğu-batı aksındaki yaylaların birbirine bağlanarak alternatif turizm alanlarının geliştirilmesi

uygulamalarından hangileri ZBKP kapsamında gerçekleştirilmesi hedeflenen çalışmalardan biridir?

İnsanın ahlaki eylemlerinde tamamen özgür olduğunu savunan görüşler ile eylemlerinin önceden belirlenmiş bir yazgı tarafından yönetildiğini savunan görüşlerin arasında bir uzlaşı arayan bu yaklaşım; bireyin ahlaki kararlarında toplumsal veya doğal çevresinden etkilendiğini kabul eder. Ancak birey, aklını kullanarak, bilgi birikimini artırarak ve kendi üzerine düşünerek bu etkilerin esiri olmaktan kurtulabilir ve kendi kararlarını kendisi verebilir. Bu anlamda özgürlük, doğuştan gelen hazır bir yeti değil, bireyin kendi ahlaki gelişimiyle kazandığı bir derecedir.

Bu parçada açıklanan ve ahlaki özerkliği bireyin kendini geliştirmesine bağlayan görüş aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıda günlük hayattan verilen davranış senaryolarını, bu davranışlarda baskın olarak kullanılan psikolojik savunma mekanizmalarıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

Aşağıda verilen toplumsal tabakalaşma sistemlerini ve biçimlerini, dikey toplumsal hareketlilik imkanı ve tabakalar arası geçişkenlik derecesine göre en kapalı (hareketliliğin en az/imkansız olduğu) yapıdan en açığa (hareketliliğin en yüksek olduğu) doğru sıralayınız.

Doğal afetler; oluştukları ortamlar ve kökenleri dikkate alınarak jeolojik, jeomorfolojik, klimatolojik, hidrolojik ve biyolojik afetler olmak üzere sınıflandırılır.

Coğrafya dersinde doğal afetlerin kökenlerine göre sınıflandırılması konusunu çalışan beş öğrenci şu yorumları yapmıştır:

* Ahmet: Kuraklık, atmosferik kökenli olduğu için klimatolojik afetler grubunda yer alır.
* Burak: Heyelan; eğim, yağış ve tabakaların uzanışı gibi faktörlerin etkisiyle toprağın yavaşça ve dış kuvvetlerle süpürülmesi süreci olup jeolojik bir afettir.
* Ceren: Deprem sonrasında deniz tabanındaki çökmeler veya dikey hareketlerle oluşan tsunami, hidrolojik veya klimatolojik değil, jeolojik kökenli bir afettir.
* Deniz: Kasırga ve hortumlar, kökenini yerin derinliklerinden alan jeolojik afetlerdir.
* Elif: Erozyon, dik yamaçlardaki büyük kaya ve toprak kütlelerinin yer çekimi etkisiyle aniden aşağıya doğru kaymas��yla oluşan jeomorfolojik kökenli bir afettir.

Buna göre, öğrencilerden hangilerinin yaptığı açıklamalar doğrudur?

Francis Bacon, doğa üzerindeki egemenliğin ancak doğanın yasalarına boyun eğmekle kazanılabileceğini belirtir. Doğanın yasalarını kavramanın yolu ise zihnin yapısal sınırlarını ve çevresel etkilerle edindiği önyargıları fark etmesinden geçer. Bacon'a göre, insan zihni düz bir ayna değildir; nesnelerin yansımalarını çarpıtan pürüzlü bir yüzey gibidir. Bu çarpıtmaları aşmanın yolu, zihindeki putları (idolleri) teşhis etmek ve peşin hükümlerden arınmış sistemli gözlemlerle olgulardan hareket etmektir.

Bu parçadan hareketle Francis Bacon'ın bilgi ve bilim anlayışıyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

Kerem, odasını toplamadığı için babası tarafından bir hafta boyunca bilgisayarla oynamaktan menedilmiştir. Bu durumdan sonra Kerem, hem oyun yasağının tekrarlanmaması hem de babasının sürekli söylenerek kendisinde yarattığı huzursuz edici durumdan kurtulmak için odasını düzenli olarak toplamaya başlamıştır.

Bu parçada Kerem'in maruz kaldığı bilgisayar oynama yasağı ile babasının söylenmesinden kurtulmak amacıyla odasını düzenli toplamaya başlaması durumları sırasıyla aşağıdaki edimsel koşullanma kavramlarından hangileriyle açıklanır?

İlk Çağ'da Mezopotamya ve Anadolu medeniyetlerinde hazırlanan hukuk metinleri, toplumların ihtiyaçları ve kültürel yapıları doğrultusunda farklı özellikler göstermiştir. Örneğin Babil'de Kral Hammurabi kanunlarını Güneş Tanrısı Şamaş'tan aldığını belirterek adaleti sağlamayı amaçlarken, Anadolu'da Hitit kralları da kendilerini tanrıların yeryüzündeki temsilcisi ve başrahibi saymışlardır. Ancak bu iki medeniyetin kanunları içerik ve ceza yöntemleri bakımından önemli farklılıklara sahiptir.

Bu bilgiler ve İlk Çağ hukuk sistemleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi Hitit kanunlarının Hammurabi kanunlarından ayrılan özelliklerinden biri değildir?

Melâli anlamayan nesle âşinâ değiliz,
Sana yalnız bir kumsal,
Bana bir uykusuz keder gönderen
Bu deniz,
Ve senin mavi gözlerin ki bir ömrün
Son akşamlarında süzgündür.

Ahmet Haşim'in "O Belde" adlı şiirinden alınan bu dizeler ve Fecr-i Âti şiir anlayışı göz önünde bulundurulduğunda, aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Anadolu Selçuklu Devleti'nin otoritesinin sarsılmasıyla kurulan beylikler farklı bölgelerde egemenlik kurmuşlardır. Aşağıda verilen II. Dönem Anadolu Türk beyliklerini, kuruldukları bölgeler ve öne çıkan tarihi özellikleri ile doğru şekilde eşleştiriniz.

Şehirlerin sahip olduğu ekonomik, idari, dini veya kültürel fonksiyonlar, onların küresel ya da bölgesel ölçekteki etki alanlarını doğrudan belirler. Buna göre, aşağıda verilen şehirleri baskın fonksiyonel özellikleri ve etki alanları ile doğru bir şekilde eşleştiriniz.