All practice questions

8734 questions

Question 3741Question

Bakır(II) oksit (CuOCuO) katısının amonyak (NH3NH_3) gazı ile tepkimesi sonucu bakır (CuCu) katısı, azot (N2N_2) gazı ve su buharı (H2OH_2O) oluşmaktadır.

Tepkimeye ait denkleştirilmemiş denklem aşağıda verilmiştir:
CuO(k)+NH3(g)Cu(k)+N2(g)+H2O(g)CuO(k) + NH_3(g) \rightarrow Cu(k) + N_2(g) + H_2O(g)

Buna göre, bu tepkimeyle ilgili;

I. CuOCuO bileşiğindeki bakır (CuCu) atomları indirgenmiştir.
II. NH3NH_3 bileşiği yükseltgen özellik gösterir.
III. En küçük tam sayılarla denkleştirildiğinde H2OH_2O molekülünün katsayısı 3 olur.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: I ve III

Answer

Bakır atomlarının indirgendiğini belirten birinci öncül ile tepkime en küçük tam sayılarla denkleştirildiğinde suyun katsayısının 3 olduğunu belirten üçüncü öncül doğrudur.
Bakır(II) oksit (CuOCuO) bileşiğindeki bakır (CuCu) atomlarının yükseltgenme basamağı +2+2'den 00'a düşmüştür. Elektron alan bakır atomları indirgenmiştir, bu sebeple birinci öncül doğrudur. Amonyak (NH3NH_3) bileşiğindeki azot (NN) atomunun yükseltgenme basamağı ise 3-3'ten 00'a yükselmiştir. Elektron veren azot atomları yükseltgenmiştir. Yükseltgenen maddeler indirgen özellik gösterdiğinden ikinci öncül yanlıştır. Tepkime alınan-verilen elektron sayıları eşitlenecek şekilde en küçük tam sayılarla denkleştirildiğinde bakır içeren maddelerin katsayısı 3, amonyağın katsayısı 2 ve suyun katsayısı 3 olur. Bu nedenle üçüncü öncül de doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
Tepkimedeki elementlerin yükseltgenme basamaklarını belirleyin.
Girenlerdeki CuO bileşiğinde Cu: +2, O: -2; NH3 bileşiğinde N: -3, H: +1'dir. Ürünlerdeki elementel halde bulunan Cu ve N2 elementlerinin yükseltgenme basamakları 0'dır. H2O bileşiğinde H: +1, O: -2'dir.
Hangi atomların yükseltgenme basamağının değiştiğini bularak yükseltgenen ve indirgenen türleri belirlemek gerekir.
2
İndirgenen ve yükseltgenen maddeleri belirleyerek yükseltgen/indirgen rollerini analiz edin.
Cu atomları +2'den 0'a 2 elektron alarak indirgenmiştir. N atomları -3'ten 0'a elektron vererek yükseltgenmiştir. Yükseltgenen NH3 bileşiği indirgen özellik gösterir, yükseltgen özellik göstermez.
Seçeneklerde yer alan indirgenme ve yükseltgen/indirgen özellik iddialarını doğrulamak için elektron transferi incelenir.
3
Alınan ve verilen elektron sayılarını eşitleyerek tepkimeyi en küçük tam sayılarla denkleştirin.
İndirgenme yarı tepkimesi: Cu^{2+} + 2e^- -> Cu. Yükseltgenme yarı tepkimesi: 2N^{3-} -> N2 + 6e^-. Alınan ve verilen elektron sayılarını 6'da eşitlemek için bakır içeren maddelerin katsayısı 3 ile çarpılır. Net denkleştirilmiş tepkime: 3CuO + 2NH3 -> 3Cu + N2 + 3H2O şeklindedir.
Suyun katsayısını doğru belirlemek için tepkimenin en küçük tam sayılarla denk olması gerekir.

Key Concept

Redoks tepkimelerinde yükseltgenme basamaklarının bulunması, indirgenen ve yükseltgenen maddelerin tespiti, yükseltgen/indirgen kavramlarının ayırt edilmesi ve tepkimenin elektron denkliği ile denkleştirilmesi.
Question 3742Question

Yarı açık formülü

CH3OCH(CH3)2CH_3 - O - CH(CH_3)_2

şeklinde olan organik bileşik ile ilgili;

I. IUPAC sistemine göre adı 2-metoksipropandır.

II. Merkez atomunun hibritleşme türü sp3sp^3, molekülünün VSEPR gösterimi ise AX2E2AX_2E_2'dir.

III. Aynı koşullarda kaynama noktası, fonksiyonel grup izomeri olan 2-butanol bileşiğinin kaynama noktasından daha yüksektir.

yargılarından hangileri doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: I ve II

Answer

IUPAC adı 2-metoksipropan olan ve VSEPR gösterimi AX2E2AX_2E_2 olan bileşik için I ve II. öncüller doğrudur. Eterlerin kaynama noktası izomeri olan monoalkollerden daha düşük olduğundan III. öncül yanlıştır.
IUPAC kurallarına göre bileşiğin adı 2-metoksipropandır. Merkez oksijen atomu 2 bağ ve 2 ortaklanmamış elektron çifti içerdiğinden sp3sp^3 hibritleşmesi yapar ve VSEPR gösterimi AX2E2AX_2E_2'dir. Eterlerin kaynama noktası ise hidrojen bağı kuramadıkları için izomerleri olan alkollerden daha düşüktür. Bu nedenle doğru olan ifadeler I ve II'dir.

Step-by-Step Solution

1
Bileşiğin IUPAC adının belirlenmesi
En uzun karbon zinciri 3 karbonlu olup propandır. Oksijene bağlı metil grubu (CH3OCH_3-O-) alkoksi (metoksiyi) oluşturur ve bu grup zincirin 2. karbonuna bağlıdir. Dolayısıyla IUPAC adı 2-metoksipropandır (I. öncül doğrudur).
Eterlerin adlandırılmasında alkoksi grubunun bağlı olduğu en uzun karbon zinciri ana zincir olarak seçilir.
2
Merkez atomun hibritleşmesi ve VSEPR gösteriminin belirlenmesi
Merkez atom olan oksijen, iki karbon atomuyla tekli bağ yapmış olup üzerinde 2 çift ortaklanmamış elektron taşır. Doğrultu sayısı 4 olduğundan sp3sp^3 hibritleşmesi yapar. VSEPR gösterimi ise AX2E2AX_2E_2 şeklindedir (II. öncül doğrudur).
VSEPR formülünde merkez atom A, bağlı grup sayısı X ve ortaklanmamış elektron çifti sayısı E ile gösterilir.
3
Kaynama noktalarının karşılaştırılması
Bileşik 4 karbonlu bir eterdir (C4H10OC_4H_{10}O) ve 4 karbonlu bir monoalkol olan 2-butanol ile fonksiyonel grup izomeridir. Alkol molekülleri kendi aralarında hidrojen bağı kurabilirken, eter molekülleri kendi aralarında hidrojen bağı kuramaz. Bu nedenle eterin kaynama noktası, izomeri olan alkolünkinden düşüktür (III. öncül yanlıştır).
Moleküller arası hidrojen bağları, dipol-dipol etkileşimlerinden daha güçlü çekim kuvvetleri oluşturur.

Key Concept

Eterlerin adlandırılması, VSEPR gösterimleri ve fiziksel özelliklerinin izomerleri olan alkollerle karşılaştırılması.
Estimated Time:2m 0s
Question 3743Question

Aşağıda yarı açık formülleri verilen organik bileşikler ile bu bileşiklerin ait olduğu karakteristik fonksiyonel grup sınıflarını eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

CH3CONHCH3CH_3 - CO - NH - CH_3
CH3COOCH3CH_3 - CO - O - CH_3
CH3OCH(CH3)2CH_3 - O - CH(CH_3)_2
CH3CH2NH2CH_3 - CH_2 - NH_2

Matches

Show answer & explanation

Answer

Bileşiklerin fonksiyonel grup sınıflarıyla doğru eşleşmesi şu şekildedir: Birinci bileşik amit, ikinci bileşik ester, üçüncü bileşik eter, dördüncü bileşik ise amin sınıfına aittir.
Doğru eşleştirmede; karbonil grubuna bağlı azot içeren birinci bileşik amit sınıfına, karbonil grubuna bağlı oksijen içeren ikinci bileşik ester sınıfına, iki alkil grubu arasında tekli bağla oksijen taşıyan üçüncü bileşik eter sınıfına ve karbonil grubu taşımadan doğrudan alkil grubuna bağlı azot içeren dördüncü bileşik amin sınıfına yerleştirilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Birinci sıradaki CH3CONHCH3CH_3 - CO - NH - CH_3 bileşiğinin yapısı incelenir.
Karbonil grubuna (CO-CO-) doğrudan azot atomunun (NH-NH-) bağlandığı görülür.
Karbonil grubuna bağlı azot atomu içeren fonksiyonel grup amit (CONH-CONH-) yapısıdır. Bu yüzden bu bileşik amit ile eşleşir.
2
İkinci sıradaki CH3COOCH3CH_3 - CO - O - CH_3 bileşiğinin yapısı incelenir.
Karbonil grubuna doğrudan bir alkoksi grubunun (OCH3-O-CH_3) bağlandığı görülür.
Karbonil grubuna oksijen üzerinden alkil bağlanması ester (COOR-COOR) fonksiyonel grubunu oluşturur. Bu yüzden bu bileşik ester ile eşleşir.
3
Üçüncü sıradaki CH3OCH(CH3)2CH_3 - O - CH(CH_3)_2 bileşiğinin yapısı incelenir.
İki alkil grubunun (metil ve izopropil) arasına köprü şeklinde bir oksijen atomunun (O-O-) yerleştiği görülür.
İki alkil grubuna bağlı tekli bağlar yapan oksijen atomu eter fonksiyonel grubudur. Bu yüzden bu bileşik eter ile eşleşir.
4
Dördüncü sıradaki CH3CH2NH2CH_3 - CH_2 - NH_2 bileşiğinin yapısı incelenir.
Alkil grubuna karbonil grubu olmaksızın doğrudan bir azot atomunun (NH2-NH_2) bağlandığı görülür.
Doymuş karbon atomuna doğrudan bağlı olan azot grubu amin (NH2-NH_2) yapısıdır. Bu yüzden bu bileşik amin ile eşleşir.

Key Concept

Organik bileşiklerin içerdikleri heteroatomlara ve fonksiyonel gruplara göre sınıflandırılması
Estimated Time:1m 30s
Question 3744Question

Etanol, 2-propanol2\text{-propanol} ve 2-metil-2-propanol2\text{-metil-2-propanol} bileşikleri ile ilgili;

I. Her üçü de aktif bir metal olan sodyum (NaNa) ile tepkimeye girerek hidrojen gazı (H2H_2) açığa çıkarır.
II. Uygun koşullarda yükseltgendiklerinde etanol aldehite, 2-propanol2\text{-propanol} ketona dönüşürken; 2-metil-2-propanol2\text{-metil-2-propanol} yükseltgenmeye karşı direnç gösterir.
III. Moleküllerindeki hidroksil (OH-OH) grubunun bağlı olduğu karbon atomuna bağlı hidrojen atomu sayıları sırasıyla 22, 11 ve 00'dır.

yargılarından hangileri doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: I, II ve III

Answer

Her üç öncül de doğrudur. Alkollerin tamamı sodyum gibi aktif metallerle tepkime vererek hidrojen gazı açığa çıkarır. Primer alkol olan etanol yükseltgenerek aldehite, sekonder alkol olan 2-propanol2\text{-propanol} yükseltgenerek ketona dönüşür; tersiyer alkol olan 2-metil-2-propanol2\text{-metil-2-propanol} ise hidroksil grubunun bağlı olduğu karbon atomunda hidrojen atomu bulunmadığı için yükseltgenemez. Bu durum aynı zamanda hidrojen sayılarının sırasıyla 22, 11 ve 00 olduğunu doğrular.
Her üç öncül de doğrudur. Alkollerin tamamı aktif metallerle tepkimeye girerek H2H_2 gazı açığa çıkarır. Etanol primer bir alkoldür ve yükseltgenerek aldehite dönüşür. 2-propanol2\text{-propanol} sekonder bir alkoldür ve yükseltgenerek ketona dönüşür. 2-metil-2-propanol2\text{-metil-2-propanol} tersiyer bir alkoldür ve yükseltgenmez. Alfa karbonlarındaki hidrojen sayıları sırasıyla 22, 11 ve 00'dır.

Step-by-Step Solution

1
Bileşiklerin yapılarını çizerek sınıflandırmalarını belirleme.
Etanol (CH3CH2OHCH_3-CH_2-OH) primer alkol, 2-propanol2\text{-propanol} (CH3CH(OH)CH3CH_3-CH(OH)-CH_3) sekonder alkol, 2-metil-2-propanol2\text{-metil-2-propanol} ((CH3)3COH(CH_3)_3C-OH) tersiyer alkoldür.
Alkollerin yükseltgenme özellikleri ve yapısal hidrojen sayıları sınıflandırmalarına bağlıdır.
2
Aktif metal (sodyum) tepkimelerini kontrol etme.
Tüm alkoller aktif metallerle tepkimeye girerek hidrojen gazı oluşturur. Dolayısıyla I. öncül doğrudur.
Alkollerin hidroksil grubundaki asidik hidrojenin aktif metallerle yer değiştirme reaksiyonunu test etmek.
3
Yükseltgenme tepkimelerini inceleme.
Primer alkoller aldehite, sekonder alkoller ketona yükseltgenir. Tersiyer alkoller yükseltgenmez. Dolayısıyla II. öncül doğrudur.
Alkollerin sınıfına bağlı olarak yükseltgenme ürünü verme veya vermeme durumlarını belirlemek.
4
Alfa karbonlarındaki hidrojen sayılarını sayma.
Etanolün hidroksil karbonunda 22 hidrojen, 2-propanolu¨n2\text{-propanolün} hidroksil karbonunda 11 hidrojen, 2-metil-2-propanolu¨n2\text{-metil-2-propanolün} hidroksil karbonunda ise hiç (00) hidrojen yoktur. Dolayısıyla III. öncül doğrudur.
Alkol sınıflandırmasının yapısal temelini (alfa karbonundaki hidrojen sayısını) doğrulamak.

Key Concept

Alkollerin Sınıflandırılması ve Kimyasal Tepkimeleri
Estimated Time:2m 0s
Question 3745Question

Aşağ��daki grafikte, aynı ortamda ısıtılan iki farklı sulu çözeltinin sıcaklıklarının zamanla değişimi gösterilmiştir.

Bu çözeltilerden:
- I. çözelti; 500 g500\text{ g} saf su içerisinde 0,2 mol0,2\text{ mol} alüminyum nitrat (Al(NO3)3\text{Al(NO}_3)_3) tuzunun tamamen çözünmesiyle,
- II. çözelti; 250 g250\text{ g} saf su içerisinde mm gram glikoz (C6H12O6\text{C}_6\text{H}_{12}\text{O}_6) katısının tamamen çözünmesiyle hazırlanmıştır.

Buna göre, II. çözeltide çözünmüş olan glikoz katısının kütlesi (mm) kaç gramdır?

(Glikozun mol kütlesi: 180 g/mol180\text{ g/mol}, Al(NO3)3\text{Al(NO}_3)_3 tuzunun suda tamamen iyonlarına ayrışarak çözündüğü varsayılacaktır.)

Show answer & explanation

Answer: 18

Answer

II. çözeltide çözünmüş olan glikoz katısının kütlesi 18 gramdır.
I. çözeltide 0,2 mol0,2\text{ mol} Al(NO3)3\text{Al(NO}_3)_3 tuzu 0,5 kg0,5\text{ kg} suda çözünmüştür, bu da 0,4 m0,4\text{ m} tuz derişimi demektir. Tuz tamamen iyonlaştığında 1 tane Al3+\text{Al}^{3+} ve 3 tane NO3\text{NO}_3^- olmak üzere toplam 4 iyon verir. Dolayısıyla çözeltideki toplam iyon derişimi 0,4 m×4=1,6 m0,4\text{ m} \times 4 = 1,6\text{ m}'dir. Bu iyon derişimi kaynama noktasını 4a C4a\ ^\circ\text{C} yükseltmiştir. Buradan, her a Ca\ ^\circ\text{C}'lik yükselme için 0,4 m0,4\text{ m} tanecik gerektiği anlaşılır. II. çözeltinin kaynama noktası a Ca\ ^\circ\text{C} yükseldiğine göre, glikoz çözeltisinin tanecik derişimi 0,4 m0,4\text{ m} olmalıdır. Glikoz suda moleküler çözündüğü için tanecik sayısı 1'dir, yani glikozun molalitesi de 0,4 m0,4\text{ m}'dir. 250 g250\text{ g} (0,25 kg0,25\text{ kg}) suda çözünmüş glikozun mol sayısı n=0,4 m×0,25 kg=0,1 moln = 0,4\text{ m} \times 0,25\text{ kg} = 0,1\text{ mol} olur. Glikozun kütlesi ise 0,1 mol×180 g/mol=18 g0,1\text{ mol} \times 180\text{ g/mol} = 18\text{ g} olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
I. çözeltinin molalitesini ve toplam iyon derişimini hesaplayınız.
mI=0,2 mol0,5 kg=0,4 mm_{\text{I}} = \frac{0,2\text{ mol}}{0,5\text{ kg}} = 0,4\text{ m}. Al(NO3)3\text{Al(NO}_3)_3 tuzu suda Al(NO3)3Al3++3NO3\text{Al(NO}_3)_3 \rightarrow \text{Al}^{3+} + 3\text{NO}_3^- şeklinde iyonlaşır. Formül başına tanecik sayısı (etki faktörü, ii) 4'tür. Toplam iyon deri��imi: 0,4 m×4=1,6 m0,4\text{ m} \times 4 = 1,6\text{ m} olur.
Kaynama noktası yükselmesi, çözeltideki toplam tanecik (iyon/molekül) derişimi ile doğru orantıl��dır.
2
Çözeltilerin sıcaklık değişimlerini karşılaştırarak II. çözeltinin tanecik derişimini bulunuz.
I. çözeltinin kaynamaya başlama sıcaklığı (100+4a) C(100 + 4a)\ ^\circ\text{C} olup kaynama noktası yükselmesi ΔTk1=4a\Delta T_{\text{k1}} = 4a'dır. II. çözelti için ΔTk2=a\Delta T_{\text{k2}} = a'dır. 4a4a yükselme 1,6 m1,6\text{ m} iyon derişimine karşılık geliyorsa, aa yükselme 1,6 m4=0,4 m\frac{1,6\text{ m}}{4} = 0,4\text{ m} tanecik derişimine karşılık gelir.
Aynı ortamda kaynama noktası yükselme miktarları oranı, çözeltilerin toplam tanecik derişimleri oranına eşittir.
3
Glikoz çözeltisinin mol sayısını ve kütlesini hesaplayınız.
Glikoz moleküler çözündüğü için (i=1i = 1) çözelti molalitesi mII=0,4 mm_{\text{II}} = 0,4\text{ m}'dir. 0,4 m=nglikoz0,25 kg    nglikoz=0,1 mol0,4\text{ m} = \frac{n_{\text{glikoz}}}{0,25\text{ kg}} \implies n_{\text{glikoz}} = 0,1\text{ mol} bulunur. Kütle: m=0,1 mol×180 g/mol=18 gm = 0,1\text{ mol} \times 180\text{ g/mol} = 18\text{ g} elde edilir.
Molalite formülü kullanılarak çözünen maddenin mol sayısı, oradan da mol kütlesi yardımıyla kütlesi hesaplanır.

Key Concept

Kaynama noktası yükselmesi (ebüliyoskopi) hesaplamalarında çözeltideki toplam iyon veya tanecik derişiminin (molalitesinin) rolü.
Estimated Time:2m 0s
Question 3746Question

Akrilonitril (C3H3N\text{C}_3\text{H}_3\text{N}) bileşiği, endüstride sentetik elyaf ve plastiklerin üretiminde hammadde olarak kullanılan önemli bir organik bileşiktir. Bu molekülün yarı açık yapısı aşağıda gösterilmiştir:

H2C=CHCN\text{H}_2\text{C}=\text{CH}-\text{C}\equiv\text{N}

Buna göre, akrilonitril molekülü ile ilgili;

I. Molekülde toplam 66 tane sigma (σ\sigma) ve 33 tane pi (π\pi) bağı bulunur.
II. Üçlü bağ yapan karbon atomu sp3sp^3 hibritleşmesi yapmış olup, komşu karbon atomu ile sp2sp3sp^2 - sp^3 orbitallerinin örtüşmesiyle sigma bağı oluşturmuştur.
III. Karbon ve azot atomları arasındaki üçlü bağda yer alan pi (π\pi) bağları, hibritleşmeye katılmayan p orbitallerinin yan yana örtüşmesiyle oluşmuştur.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: I ve III

Answer

I ve III ifadeleri doğrudur. Molekülde toplam 6 tane sigma ve 3 tane pi bağı bulunur, ayrıca karbon ile azot arasındaki pi bağları yan yana örtüşen p orbitalleriyle kurulmuştur. Üçlü bağ yapan karbon ise sp hibritleşmesi yaptığından karbonlar arası tekli bağ sp2-sp örtüşmesiyle oluşur.
Molekülde toplam 6 sigma ve 3 pi bağı bulunur. Pi bağları hibritleşmeye katılmayan p orbitallerinin yan yana örtüşmesiyle oluşur. Üçlü bağ yapan karbon atomu ise sp hibritleşmesi yaptığı için bu ifadelerin yer aldığı seçenek doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
Moleküldeki toplam sigma ve pi bağlarının sayılması.
Molekülde 6 tane sigma (σ\sigma) ve 3 tane pi (π\pi) bağı bulunur.
Her tekli bağda 1 sigma, çift bağda 1 sigma ve 1 pi, üçlü bağda ise 1 sigma ve 2 pi bağı bulunur. H2C=CHCN\text{H}_2\text{C}=\text{CH}-\text{C}\equiv\text{N} yapısında: 3 tane CH\text{C}-\text{H} tekli bağı (sigma), 1 tane C=C\text{C}=\text{C} çift bağı (1 sigma, 1 pi), 1 tane CC\text{C}-\text{C} tekli bağı (sigma) ve 1 tane CN\text{C}\equiv\text{N} üçlü bağı (1 sigma, 2 pi) vardır. Toplam sigma = 3+1+1+1=63 + 1 + 1 + 1 = 6; toplam pi = 1+2=31 + 2 = 3 olur. Dolayısıyla I. ifade doğrudur.
2
Karbon atomlarının hibritleşme türlerinin ve orbitallerin örtüşme şeklinin belirlenmesi.
Üçlü bağ yapan karbon atomu sp hibritleşmesi yapmıştır; CC\text{C}-\text{C} tekli bağı sp2spsp^2 - sp örtüşmesiyle oluşmuştur.
Merkez atomun hibritleşme türü bulunurken pi bağları doğrultu olarak sayılmaz. Moleküldeki CH2\text{CH}_2 ve CH\text{CH} karbonları 3 doğrultuya sahip olduğundan sp2sp^2, azot ile üçlü bağ yapan karbon ise 2 doğrultuya (1 tekli bağ, 1 üçlü bağ) sahip olduğundan spsp hibritleşmesi yapmıştır. Bu durumda iki karbon atomu arasındaki tekli bağ, sp2sp^2 ve spsp hibrit orbitallerinin örtüşmesiyle meydana gelir. Bu nedenle II. ifade yanlıştır.
3
Pi bağlarının orbital örtüşme türünün incelenmesi.
Karbon ve azot arasındaki pi bağları p orbitallerinin yan yana örtüşmesiyle oluşur.
Pi bağları, hibritleşmeye katılmayan p orbitallerinin bağ eksenine dik olacak şekilde yan yana (lateral) örtüşmesi sonucunda oluşur. Bu kural hem karbon-karbon hem de karbon-azot pi bağları için geçerlidir. Bu nedenle III. ifade doğrudur.

Key Concept

Organik moleküllerdeki sigma ve pi bağlarının sayısının belirlenmesi, karbon atomlarının hibritleşme türleri ve bağ oluşumundaki orbital örtüşmeleri.
Question 3747Question

Demir ve çelik gibi günlük hayatta sıkça kullanılan metaller nemli hava ve oksijenle temas ettiklerinde zamanla korozyona uğrayarak kimyasal ve fiziksel özelliklerini kaybederler. Endüstride metallerin korozyondan korunması amacıyla farklı yöntemler kullanılmaktadır.

Buna göre, sol sütunda verilen korozyondan korunma yöntemlerini, sağ sütunda verilen bu yöntemlerin temel ��alışma mekanizmaları ile doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Kurban Anot Kullanımı (Katodik Koruma)
Galvanizleme
Alaşım Oluşturma
Boya ile Kaplama

Matches

Show answer & explanation

Answer

Eşleştirmede; Kurban Anot Kullanımı, korunacak metalden daha aktif bir metalin sisteme bağlanmasıyla; Galvanizleme, metalin sıvı çinko banyosuna daldırılmasıyla; Alaşım Oluşturma, yapıya krom veya nikel eklenmesiyle; Boya ile Kaplama ise metalin nem ve oksijenle temasının fiziksel olarak engellenmesiyle eşleşir.
Kurban anot koruması, galvanizleme, alaşım oluşturma ve korozyona dayanıklı boya ile kaplama yöntemlerinin her biri, metalleri korozyondan korumak için farklı kimyasal ve fiziksel mekanizmalar kullanır. Bu eşleştirmeler, yöntemlerin temel elektrokimyasal ve fiziksel sınırlarını doğru şekilde tanımlar.

Step-by-Step Solution

1
Kurban anot yönteminin çalışma prensibini analiz etmek.
Kurban anot yönteminde, korunan metal yerine yükseltgenme potansiyeli daha yüksek (aktif) olan bir metal (kurban anot) bağlanır ve bu metal yükseltgenerek korozyona uğrar.
Yükseltgenme potansiyeli daha yüksek olan metalin anot olarak davranıp aşınmasını sağlamak için.
2
Galvanizleme yönteminin çalışma prensibini belirlemek.
Galvanizlemede korunacak metal (örneğin demir) erimiş çinko banyosuna daldırılarak yüzeyinde koruyucu bir çinko katmanı oluşturulur.
Çinko tabakasının hem fiziksel engel oluşturması hem de çinkonun demire göre daha aktif olması sayesinde demiri korozyondan korumak için.
3
Alaşım oluşturma yönteminin çalışma prensibini incelemek.
Alaşım oluşturma yönteminde, metalin içine belirli oranlarda krom, nikel gibi elementler eklenerek paslanmaz çelik gibi dayanıklı metal karışımları oluşturulur.
Metalin iç yapısını değiştirerek homojen bir karışımla korozyon direncini artırmak için.
4
Boya ile kaplama yöntemini incelemek.
Boya veya polimerik kaplama yönteminde, metal yüzeyi hava (oksijen) ve nem (su) ile temas etmeyecek şekilde fiziksel olarak yalıtılır.
Korozyonun gerçekleşmesi için gerekli olan oksijen ve nemin metal yüzeyine ulaşmasını engellemek için.

Key Concept

Metallerin korozyondan korunması amacıyla uygulanan yöntemlerin (kurban anot, galvanizleme, alaşım oluşturma ve boyama) çalışma prensipleri ve elektrokimyasal temelleri.
Estimated Time:2m 0s
Question 3748Question

Belirli bir sıcaklıkta, 2 litrelik2\text{ litrelik} sabit hacimli kapalı bir kaba 06 mol PCl5(g)0{}6\text{ mol } PCl_5(g), 02 mol PCl3(g)0{}2\text{ mol } PCl_3(g) ve 06 mol Cl2(g)0{}6\text{ mol } Cl_2(g) konuluyor.

PCl5(g)PCl3(g)+Cl2(g)PCl_5(g) \rightleftharpoons PCl_3(g) + Cl_2(g)

tepkimesinin aynı sıcaklıktaki derişimler cinsinden denge sabiti Kc=04K_c = 0{}4 olduğuna göre, sistem dengeye ulaştığında;

I. Kaptaki toplam gaz basıncı artar.
II. Dengedeki Cl2Cl_2 gazının derişimi 04 M0{}4\text{ M} olur.
III. Dengedeki PCl5PCl_5 gazının mol sayısı, PCl3PCl_3 gazının mol sayısına eşit olur.

yargılarından hangileri doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: I, II ve III

Answer

I, II ve III ifadelerini içeren seçenek doğrudur.
Tepkime kesri Qc=01Q_c = 0{}1 olup denge sabiti Kc=04K_c = 0{}4'ten küçüktür. Sistem dengede olmadığından ürünler yönüne kayar. Bu durum kaptaki toplam gaz mol sayısını 141{}4'ten 161{}6'ya çıkararak basıncı artırır. Dengedeki Cl2Cl_2 derişimi 04 M0{}4\text{ M} olur ve dengedeki PCl5PCl_5 ile PCl3PCl_3 mol sayıları 040{}4'er mol olarak birbirine eşitlenir. Dolayısıyla üç öncül de doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıç derişimlerini kullanarak tepkime kesrini (QcQ_c) hesaplamak.
Qc=01Q_c = 0{}1 olarak bulunur.
Sistemde verilen başlangıç miktarlarının denge durumunda olup olmadığını kontrol etmek.
2
Tepkime kesri (QcQ_c) ile denge sabitini (KcK_c) karşılaştırarak tepkimenin yönünü belirlemek.
Qc<KcQ_c < K_c (01<040{}1 < 0{}4) olduğundan tepkime ürünler (sağ) yönüne kayar.
Dengeye ulaşmak için hangi maddelerin derişiminin artacağını ve hangilerinin azalacağını belirlemek.
3
Tepkime yönüne göre değişim miktarını (yy) belirleyip denge denklemini kurmak ve çözmek.
y=02 moly = 0{}2\text{ mol} olarak bulunur.
Denge anındaki tüm gazların mol sayılarını ve derişimlerini tam olarak hesaplayabilmek.
4
Denge anındaki mol sayılarını ve derişimleri kullanarak öncülleri değerlendirmek.
I, II ve III numaralı öncüllerin tamamının doğru olduğu sonucuna ulaşılır.
Soruda istenen yargıların doğruluğunu nihai olarak test etmek.

Key Concept

Denge kesri (QcQ_c) yardımıyla sistemin dengede olup olmadığının belirlenmesi, tepkime yönünün bulunması ve denge hesaplamaları.
Estimated Time:2m 30s
Question 3749Question

Laboratuvarda gerçekleştirilen bir deneyde, katı fosfor (PP) elementinin derişik nitrik asit (HNO3HNO_3) çözeltisi ile reaksiyona girmesi sonucu fosforik asit (H3PO4H_3PO_4) ve azot monoksit (NONO) gazı elde edilmektedir. Bu reaksiyona ait denkleştirilmemiş tepkime denklemi aşağıda verilmiştir:

P(k)+HNO3(suda)+H2O(s)H3PO4(suda)+NO(g)P(k) + HNO_3(suda) + H_2O(s) \rightarrow H_3PO_4(suda) + NO(g)

Buna göre, en küçük tam sayılarla denkleştirilmiş bu tepkime ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: HNO3HNO_3 bileşiği yükseltgen özellik gösterir.

Answer

Nitrik asit bileşiği yükseltgen ��zellik gösterir.
Tepkimede nitrik asitteki (HNO3HNO_3) azot atomunun yükseltgenme basamağı +5+5'ten +2+2'ye düşmüştür, yani indirgenmiştir. Elektron alarak indirgenen bu madde, karşı tarafı yükseltgediği için yükseltgen özellik gösterir.

Step-by-Step Solution

1
Tepkimede yer alan elementlerin yükseltgenme basamakları belirlenir.
Girenlerdeki serbest haldeki fosfor atomunun yükseltgenme basamağı 00 iken, HNO3HNO_3 bileşiğindeki azot atomunun yükseltgenme basamağı +5+5 olarak bulunur. Ürünlerdeki H3PO4H_3PO_4 bileşiğinde fosfor atomunun yükseltgenme basamağı +5+5, NONO bileşiğindeki azot atomunun yükseltgenme basamağı ise +2+2 olarak hesaplanır.
Redoks tepkimesini denkleştirmek ve hangi maddelerin yükseltgenip indirgendi��ini bulabilmek için yükseltgenme basamaklarının bilinmesi gerekir.
2
Yükseltgenme ve indirgenme yarı tepkimeleri yazılır.
Yükseltgenme yarı tepkimesi: P0P+5+5eP^0 \rightarrow P^{+5} + 5e^- (Fosfor atomu elektron vermiştir, yani yükseltgenmiştir). İndirgenme yarı tepkimesi: N+5+3eN+2N^{+5} + 3e^- \rightarrow N^{+2} (Azot atomu elektron almıştır, yani indirgenmiştir).
Alınan ve verilen elektron sayıları arasındaki ilişkiyi kurarak tepkimeyi denkleştirmek amacıyla yarı tepkimeler yazılır.
3
Alınan ve verilen elektron sayıları eşitlenir.
Yükseltgenme yarı tepkimesi 33 ile, indirgenme yarı tepkimesi 55 ile çarpılarak alınan ve verilen elektron sayıları 1515 elektron üzerinden eşitlenir. Buradan katsayılar 3P3P ve 5HNO35HNO_3 ile 3H3PO43H_3PO_4 ve 5NO5NO şeklinde bulunur.
Redoks tepkimelerinde alınan elektron sayısı verilen elektron sayısına eşit olmak zorundadır.
4
Hidrojen ve oksijen sayıları kontrol edilerek suyun katsayısı belirlenir.
Ürünler tarafında 3×3=93 \times 3 = 9 hidrojen atomu bulunur. Girenler tarafında 55 hidrojen atomu HNO3HNO_3'ten geldiği için kalan 44 hidrojen atomunu karşılamak üzere H2OH_2O bileşiğinin katsayısı 22 olmalıdır. Oksijen sayıları kontrol edildiğinde de girenlerde 5×3+2=175 \times 3 + 2 = 17 oksijen, ürünlerde 3×4+5=173 \times 4 + 5 = 17 oksijen olduğu görülür ve tepkime tam olarak denkleşir.
Kütlenin korunumu kanunu gereğince tepkimenin her iki tarafındaki atom sayılarının eşit olması gerekir.
5
Tepkimeye giren maddelerin yükseltgen ve indirgen özellikleri değerlendirilir.
Fosfor (PP) elektron verip yükseltgendiği için indirgendir. Nitrik asitteki (HNO3HNO_3) azot atomu elektron alıp indirgendiği için nitrik asit yükseltgen özellik gösterir.
Seçeneklerdeki ifadelerin doğruluğunu test etmek için maddelerin redoks özelliklerinin analiz edilmesi gerekir.

Key Concept

Bir redoks tepkimesinde elektron veren (yükseltgenen) madde indirgen özellik gösterirken, elektron alan (indirgenen) madde yükseltgen özellik gösterir.
Estimated Time:1m 30s
Question 3750Question

0 C0\text{ }^{\circ}\text{C} sıcaklıkta, 11,7 gram11,7\text{ gram} NaCl\text{NaCl} katısının tamamen çözünmesiyle hazırlanan 400 mL400\text{ mL} sulu çözeltinin ozmotik basıncı kaç atm\text{atm}'dir?

(NaCl=58,5 g/mol\text{NaCl} = 58,5\text{ g/mol}, R=22,4/273 Latm/molKR = 22,4/273\text{ L}\cdot\text{atm/mol}\cdot\text{K}, NaCl\text{NaCl} tuzunun sulu çözeltide tamamen iyonlaştığı varsayılacaktır.)

Show answer & explanation

Answer: 22.4

Answer

Çözeltinin ozmotik basıncı 22,4 atm'dir.
Ozmotik basınç hesaplanırken çözeltideki toplam tanecik derişimi esas alınır. NaCl\text{NaCl} tuzu suda tamamen iyonlaştığı için van 't Hoff faktörü (ii) 22 olur. Molarite 0,5 M0,5\text{ M} ve mutlak sıcaklık 273 K273\text{ K} olarak yerine konulduğunda ozmotik basınç 22,4 atm22,4\text{ atm} olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Sıcaklığı Kelvin birimine çevirmek
T=273 KT = 273\text{ K}
Ozmotik basınç formülündeki sıcaklık (TT) mutlak sıcaklık olup Kelvin cinsinden olmalıdır.
2
Çözünen sodyum klorürün (NaCl\text{NaCl}) mol sayısını hesaplamak
n=0,2 moln = 0,2\text{ mol}
Çözeltinin derişimini bulabilmek için öncelikle çözünen maddenin mol miktarı hesaplanmalıdır.
3
Çözeltinin molar derişimini (molarite) bulmak
M=0,5 MM = 0,5\text{ M}
Ozmotik basınç bağıntısındaki derişim birimi molaritedir (M=n/VM = n / V).
4
NaCl\text{NaCl} tuzunun sulu çözeltideki van 't Hoff faktörünü (ii) belirlemek
i=2i = 2
NaCl\text{NaCl} iyonik bir katıdır ve suda çözündüğünde bir adet sodyum (Na+\text{Na}^+) ile bir adet klor (Cl\text{Cl}^-) iyonu vererek tamamen ayrışır.
5
Ozmotik basınç formülünü uygulayarak sonucu hesaplamak
Π=22,4 atm\Pi = 22,4\text{ atm}
Π=iMRT\Pi = i \cdot M \cdot R \cdot T formülünde elde edilen değerler yerine yazılarak ozmotik basınç hesaplanır.

Key Concept

İyonik çözeltilerde van 't Hoff faktörünün ozmotik basınca etkisi ve hesaplanması
Estimated Time:2m 0s
Question 3751Question

Aşağıda yarı açık formülleri verilen organik bileşikler ile bu bileşiklerin yapısında bulunan karakteristik fonksiyonel grupların sınıflarını eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

CH3CH2OCH3CH_3 - CH_2 - O - CH_3
CH3CONH2CH_3 - CO - NH_2
CH3COOCH3CH_3 - CO - O - CH_3
CH3CH2NH2CH_3 - CH_2 - NH_2

Matches

Show answer & explanation

Answer

CH3CH2OCH3CH_3 - CH_2 - O - CH_3 eter, CH3CONH2CH_3 - CO - NH_2 amit, CH3COOCH3CH_3 - CO - O - CH_3 ester ve CH3CH2NH2CH_3 - CH_2 - NH_2 amin sınıfı fonksiyonel gruplarla eşleşir.
Verilen organik bileşiklerden CH3CH2OCH3CH_3 - CH_2 - O - CH_3 yapısındaki eter köprüsü nedeniyle eter; CH3CONH2CH_3 - CO - NH_2 yapısındaki amit köprüsü nedeniyle amit; CH3COOCH3CH_3 - CO - O - CH_3 yapısındaki ester köprüsü nedeniyle ester ve CH3CH2NH2CH_3 - CH_2 - NH_2 yapısındaki amino grubu nedeniyle amin sınıfına aittir. Bu durum tüm eşleşmelerin doğru bir şekilde yapılmasını sağlar.

Step-by-Step Solution

1
İlk bileşikteki fonksiyonel grubu belirleme
CH3CH2OCH3CH_3 - CH_2 - O - CH_3 yapısında iki alkil grubu arasında bir oksijen atomu (O-O-) bulunduğundan bu bileşik eter sınıfına aittir.
Alkoksi (O-O-) grubu eterlerin karakteristik fonksiyonel grubudur.
2
İkinci bileşikteki fonksiyonel grubu belirleme
CH3CONH2CH_3 - CO - NH_2 yapısında karbonil karbonuna (CO-CO-) bir amino grubu (NH2-NH_2) bağlı olduğundan (CONH2-CONH_2) bu bileşik amit sınıfına aittir.
Karboksamit (CONH2-CONH_2) grubu amitlerin karakteristik fonksiyonel grubudur.
3
Üçüncü bileşikteki fonksiyonel grubu belirleme
CH3COOCH3CH_3 - CO - O - CH_3 yapısında karbonil karbonuna bir alkoksi grubu (OCH3-OCH_3) bağlı olduğundan (COOR-COOR) bu bileşik ester sınıfına aittir.
Karbalkoksi (COOR-COOR) grubu esterlerin karakteristik fonksiyonel grubudur.
4
Dördüncü bileşikteki fonksiyonel grubu belirleme
CH3CH2NH2CH_3 - CH_2 - NH_2 yapısında alkil grubuna doğrudan bir amino grubu (NH2-NH_2) bağlı olduğundan bu bileşik amin sınıfına aittir.
Amino (NH2-NH_2) grubu aminlerin karakteristik fonksiyonel grubudur.

Key Concept

Organik bileşiklerin yapısındaki heteroatom içeren karakteristik fonksiyonel grupların tanınması ve sınıflandırılması.
Question 3752Question

Standart koşullarda (25C25^\circ\text{C} ve 1 atm1\text{ atm}) hazırlanan bir galvanik hücreye ait şema aşağıda verilmiştir.

Bu pil sistemi çalışırken yarı tepkimelerin standart indirgenme potansiyelleri şu şekildedir:

Al3+(suda)+3eAl(k)E=1,66 VAl^{3+}\text{(suda)} + 3e^- \rightarrow Al\text{(k)} \quad E^\circ = -1,66\text{ V}
Fe2+(suda)+2eFe(k)E=0,44 VFe^{2+}\text{(suda)} + 2e^- \rightarrow Fe\text{(k)} \quad E^\circ = -0,44\text{ V}
Fe3+(suda)+eFe2+(suda)E=+0,77 VFe^{3+}\text{(suda)} + e^- \rightarrow Fe^{2+}\text{(suda)} \quad E^\circ = +0,77\text{ V}

Buna göre, bu galvanik hücre ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Standart pil potansiyeli (EpilE^\circ_{\text{pil}}) 2,43 V2,43\text{ V}'tur ve zamanla PtPt elektrodunun kütlesi değişmez.

Answer

Standart pil potansiyeli (EpilE^\circ_{\text{pil}}) 2,43 V2,43\text{ V}'tur ve zamanla PtPt elektrodunun kütlesi değişmez.
Alüminyum elektrot anot, platin elektrot katottur. Katotta indirgenme eğilimi daha fazla olan demir(III) iyonları demir(II) iyonlarına indirgenir. Suda çözünmüş halde kalan bu iyonlar platin elektrot üzerinde katı birikmesine yol açmaz, bu nedenle platin elektrodun kütlesi değişmez. Pil potansiyeli ise anot ve katot yarı tepkimelerinin standart potansiyellerinin toplamı olan 2,43 V2,43\text{ V} değerine eşittir.

Step-by-Step Solution

1
Anot ve katot yarı hücrelerinin belirlenmesi.
Alüminyumun yükseltgenme potansiyeli (+1,66 V+1,66\text{ V}), demir yarı tepkimelerinin yükseltgenme potansiyellerinden daha yüksek olduğundan alüminyum elektrot anot olarak davranır. Dolayısıyla platin elektrot katottur.
Yükseltgenme eğilimi daha fazla olan elektrot anot, indirgenme eğilimi daha fazla olan elektrot ise katot olarak belirlenir.
2
Katot yarı hücresinde gerçekleşecek öncelikli indirgenme tepkimesinin belirlenmesi.
Fe3+(suda)+eFe2+(suda)E=+0,77 VFe^{3+}\text{(suda)} + e^- \rightarrow Fe^{2+}\text{(suda)} \quad E^\circ = +0,77\text{ V} tepkimesi gerçekleşir.
Katot kabında bulunan katyonlar arasında indirgenme potansiyeli en büyük olan (+0,77 V>0,44 V+0,77\text{ V} > -0,44\text{ V}) tür öncelikle indirgenir.
3
Standart pil potansiyelinin (EpilE^\circ_{\text{pil}}) hesaplanması.
Epil=Eyu¨kseltgenme(Al)+Eindirgenme(Fe3+/Fe2+)=1,66 V+0,77 V=2,43 VE^\circ_{\text{pil}} = E^\circ_{\text{yükseltgenme}} (Al) + E^\circ_{\text{indirgenme}} (Fe^{3+}/Fe^{2+}) = 1,66\text{ V} + 0,77\text{ V} = 2,43\text{ V}
Standart pil potansiyeli, anot yükseltgenme potansiyeli ile katot indirgenme potansiyelinin toplamına eşittir.
4
Katot elektrot kütlesindeki değişimin ve iyon hareketlerinin analizi.
Platin elektrodun kütlesi değişmez, tuz köprüsündeki katyonlar katot bölmesine (2. yarı hücre), anyonlar ise anot bölmesine (1. yarı hücre) hareket eder.
Katotta indirgenen demir(III) iyonları suda çözünmüş halde bulunan demir(II) iyonlarına dönüşür, herhangi bir katı birikmesi olmaz. Yük denkliği için anyonlar anoda, katyonlar katoda göç eder.

Key Concept

Galvanik hücrelerde anot ve katot tayini, indirgenme potansiyeline göre katot tepkimesinin belirlenmesi, pil potansiyeli hesabı ve inert elektrotların kütle değişimi üzerindeki etkisi.
Question 3753Question

Kapalı formülü C4H10OC_4H_{10}O olan doymuş bir monoalkol izomeri ile ilgili aşağıdaki bilgiler veriliyor:

* Uygun koşullarda yükseltgendiğinde bir keton bile��iği oluşturmaktadır.
* Molekülü kiral (asimetrik) karbon atomu içermektedir.

Buna göre, özellikleri belirtilen bu alkol bileşiğinin IUPAC adı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 2-bütanol

Answer

Özellikleri belirtilen alkol bileşiğinin IUPAC adı 2-bütanol'dür.
Özellikleri verilen alkolün yükseltgendiğinde keton oluşturabilmesi için sekonder (ikincil) bir alkol olması gerekir. C4H10OC_4H_{10}O kapalı formülüne sahip alkol izomerlerinden sadece 2-bütanol sekonder alkoldür. Ayrıca 2-bütanol bileşiğinin ikinci karbon atomuna dört farklı grup (hidrojen, hidroksil, metil ve etil) bağlı olduğundan bu karbon kiral (asimetrik) bir karbondur. Bu nedenle 2-bütanol doğru cevaptır.

Step-by-Step Solution

1
Verilen C4H10OC_4H_{10}O kapalı formülüne sahip doymuş monoalkol izomerlerinin açık formüllerini yazarak sınıflandırmak.
Dört adet alkol izomeri belirlenir: 1-bütanol (primer), 2-bütanol (sekonder), 2-metil-1-propanol (primer) ve 2-metil-2-propanol (tersiyer).
Alkollerin sınıflandırılması, yükseltgenme tepkimelerinin ürünlerini belirlemek için gereklidir.
2
Her bir izomerin yükseltgenme tepkimesi verip vermediğini ve veriyorsa ürünün sınıfını tespit etmek.
Primer alkoller (1-bütanol ve 2-metil-1-propanol) yükseltgendiğinde aldehit oluşturur. Sekonder alkol (2-bütanol) yükseltgendiğinde keton oluşturur. Tersiyer alkol (2-metil-2-propanol) ise yükseltgenmez.
Soruda belirtilen 'yükseltgendiğinde keton oluşturma' koşulunu yalnızca sekonder alkollerin sağladığını belirlemek.
3
Keton oluşturan sekonder alkol olan 2-bütanol yapısında kiral (asimetrik) karbon atomu olup olmadığını kontrol etmek.
2-bütanol bileşiğinde 2. karbon atomuna sırasıyla H-H, OH-OH, CH3-CH_3 ve CH2CH3-CH_2CH_3 olmak üzere dört farklı grup bağlıdır. Bu nedenle bu karbon atomu kiraldir.
Sorudaki ikinci koşul olan 'kiral karbon atomu içerme' durumunun doğrulamasını yapmak.

Key Concept

Alkollerin sınıflandırılması (primer, sekonder, tersiyer), yükseltgenme tepkimeleri ve kiral karbon (asimetrik karbon) kavramı.
Estimated Time:2m 0s
Question 3754Question

Açık zincirli bir monoalken olan XX bile��iğinin 11 molünün tamamen yanmasıyla oluşan CO2CO_2 ve H2OH_2O moleküllerinin toplam mol sayısı 1212'dir. XX bileşiğinin H2H_2 ile tamamen doyurulmasıyla elde edilen alkanın monoklorlanması sonucu sadece iki farklı yapı izomeri (monoklor türevi) oluşabilmektedir. Buna göre, XX bileşiğinin asidik ortamda su ile katılmasıyla (hidratasyon) Markovnikov kuralına göre oluşan ana ürünün, her iki olası alken yapısı için de aynı olup 2,3-dimetil-2-butanol olduğu ifadesi doğru bir ifade midir?

Show answer & explanation

Answer: True

Answer

Verilen ifade doğrudur. Alkenin yanma ve doyurulma tepkimeleri analiz edildiğinde başlangıç alkeninin 2,3-dimetil-2-büten veya 2,3-dimetil-1-büten olabileceği belirlenir. Her iki alkenin de Markovnikov kural��na göre su ile katılma tepkimesinden oluşan ana ürün aynı olup 2,3-dimetil-2-butanol'dür.
Alkenin karbon sayısı 66 olarak bulunduktan sonra, doyurulma ürünü olan alkanın sadece iki monoklor türevinin olması onun 2,3-dimetilbutan olduğunu kesinleştirir. Bu alkana dönüşebilecek iki alken izomerinin (2,3-dimetil-2-büten ve 2,3-dimetil-1-büten) su ile asidik ortamda katılma tepkimeleri Markovnikov kuralına göre yazıldığında, her iki durumda da ana ürünün 2,3-dimetil-2-butanol olduğu görülür. Dolayısıyla ifade tamamen doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
Monoalkenin genel formülünü kullanarak yanma tepkimesini yazmak ve karbon sayısını belirlemek.
Monoalkenin genel formülü CnH2nC_nH_{2n}'dir. 11 molünün yanmasıyla nn mol CO2CO_2 ve nn mol H2OH_2O oluşur. Toplam mol sayısı n+n=2n=12n=6n + n = 2n = 12 \Rightarrow n = 6'dır. Alkenin formülü C6H12C_6H_{12} olarak bulunur.
Alkenin moleküldeki karbon ve hidrojen atomu sayılarını belirlemek için.
2
C6H12C_6H_{12} alkeninin doyurulmasıyla oluşan C6H14C_6H_{14} alkanının yapısını belirlemek.
Hekzan izomerlerinden (n-hekzan, 2-metilpentan, 3-metilpentan, 2,2-dimetilbutan, 2,3-dimetilbutan) sadece 2,3-dimetilbutan bileşiğinin monoklorlanmasıyla 2 farklı yapı izomeri oluşabilir. Bu izomerler 1-kloro-2,3-dimetilbutan ve 2-kloro-2,3-dimetilbutan'dır.
Doyurulma sonucu elde edilen alkanın karbon iskeletini tespit etmek için.
3
2,3-dimetilbutan iskeletini oluşturabilecek olası alken yapılarını yazmak.
Olası alkenler: 2,3-dimetil-2-büten veya 2,3-dimetil-1-bütendir.
Başlangıçtaki alkenin sahip olabileceği tüm yapısal izomerleri belirlemek için.
4
Olası alkenlerin asidik ortamda su ile katılma tepkimelerini Markovnikov kuralına göre değerlendirmek.
2,3-dimetil-2-büten simetrik bir alkendir, su katılmasıyla tek bir ürün olan 2,3-dimetil-2-butanol oluşur. 2,3-dimetil-1-büten ise asimetrik olup çift bağdaki çok hidrojenli karbona hidrojen (H+H^+), az hidrojenli karbona hidroksil grubu (OHOH^-) bağlanarak ana ürün olarak yine 2,3-dimetil-2-butanol oluşturur.
Her iki alkenin de aynı Markovnikov ana ürününü verdiğini doğrulamak için.

Key Concept

Alkenlerin su ile asidik ortamda katılma tepkimelerinde Markovnikov yönlenmesi ve alkanların monoklorlanma izomerleri
Question 3755Question

22-metilbut-11-en-33-in$ bileşiğinin yarı açık formülü aşağıda verilmiştir:

CH2=C|CH3CCH\text{CH}_2 = \overset{\overset{\text{CH}_3}{\text{|}}}{\text{C}} - \text{C} \equiv \text{CH}

Bu bileşik ile ilgili,

I. Karbon atomlarından iki tanesi sp2sp^2, iki tanesi spsp ve bir tanesi sp3sp^3 hibritleşmesi yapmıştır.

II. Karbon atomları arasında kurulan sigma (σ\sigma) bağlarında sp2sp3sp^2-sp^3, sp2spsp^2-sp ve spspsp-sp orbital örtüşmelerinin her birinden birer adet bulunur.

III. Moleküldeki pi (π\pi) bağları, karbon atomlarının hibritleşmeye katılan spsp ve sp2sp^2 orbitallerinin yan yana örtüşmesiyle oluşmuştur.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: I ve II

Answer

I ve II ifadeleri doğrudur
Karbon atomlarının hibritleşme türleri incelendiğinde; çift bağ karbonlarının sp2sp^2, tekli bağ karbonunun sp3sp^3, üçlü bağ karbonlarının ise spsp yaptığı görülür (I. ifade doğru). Karbon atomları arasındaki tekli/sigma bağlarının örtüşme türleri yazıldığında; sp2sp3sp^2-sp^3, sp2spsp^2-sp ve spspsp-sp örtüşmelerinin her birinden tam olarak birer adet olduğu belirlenir (II. ifade doğru). Pi bağları ise hibrit orbitalleriyle değil, hibritleşmeye katılmayan serbest p orbitallerinin örtüşmesiyle oluşur (III. ifade yanlış). Dolayısıyla doğru yanıt I ve II öncüllerini içeren seçenektir.

Step-by-Step Solution

1
Karbon atomlarının hibritleşme türlerini belirleme
Moleküldeki karbon atomlarından çift bağ yapan soldaki iki karbon sp2sp^2, metil grubundaki karbon sp3sp^3, üçlü bağ yapan sağdaki iki karbon ise spsp hibritleşmesi yapmıştır.
Tekli bağ yapan karbonlar sp3sp^3, bir pi bağı içeren (çift bağlı) karbonlar sp2sp^2, iki pi bağı içeren (üçlü bağlı) karbonlar spsp hibritleşmesi gösterir.
2
Karbon-karbon arasındaki sigma bağlarının orbital örtüşmelerini analiz etme
Karbon atomları arasında; bir adet sp2sp2sp^2-sp^2, bir adet sp2sp3sp^2-sp^3, bir adet sp2spsp^2-sp ve bir adet spspsp-sp sigma bağı kurulmuştur.
Sigma bağları, bağa katılan atomların hibrit orbitallerinin (veya hidrojen için s orbitalinin) uç uca örtüşmesiyle oluşur.
3
Pi bağlarının oluşum mekanizmasını değerlendirme
Pi bağları hibritleşmeye katılmayan p orbitallerinin yan yana örtüşmesiyle oluşur. Hibrit orbitalleri pi bağı oluşturamaz.
Hibritleşme sürecinde melezleşmeyen dik p orbitalleri, eksen dışı yan yana örtüşerek pi bağlarını meydana getirir.

Key Concept

Sigma ve Pi bağlarının oluşumunda rol alan orbital örtüşmeleri ve karbon atomlarının hibritleşme türlerinin belirlenmesi.
Question 3756Question

Sıcak su boylerleri (su depolama tankları), genellikle çelikten (ana bileşeni demir, FeFe) üretilir. Zamanla suyun ve çözünmüş oksijenin etkisiyle tankın iç yüzeyinde korozyon (paslanma) meydana gelir. Bu korozyonu önlemek amacıyla tankın içerisine suyla temas edecek şekilde aktif bir metalden yapılmış kurban anot yerleştirilir.

Demir (FeFe) metali ve kurban anot adayı olabilecek bazı metallerin 25C25^\circ\text{C}'deki standart indirgenme potansiyelleri (EE^\circ) aşağıda verilmiştir:

Yarı TepkimeEE^\circ (V)
Mg2+(suda)+2eMg(k)Mg^{2+}(\text{suda}) + 2e^- \rightarrow Mg(\text{k})2,37-2,37
Zn2+(suda)+2eZn(k)Zn^{2+}(\text{suda}) + 2e^- \rightarrow Zn(\text{k})0,76-0,76
Fe2+(suda)+2eFe(k)Fe^{2+}(\text{suda}) + 2e^- \rightarrow Fe(\text{k})0,44-0,44
Sn2+(suda)+2eSn(k)Sn^{2+}(\text{suda}) + 2e^- \rightarrow Sn(\text{k})0,14-0,14
Cu2+(suda)+2eCu(k)Cu^{2+}(\text{suda}) + 2e^- \rightarrow Cu(\text{k})+0,34+0,34

Buna göre, sıcak su boylerinde korozyonu önlemek amacıyla uygulanan bu yöntemle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Kurban anot olarak aktifliği demirden fazla olan çinko (ZnZn) veya magnezyum (MgMg) seçildiğinde, bu metaller anotta yükseltgenirken demir tank katot olarak davranır ve korozyondan korunur.

Answer

Kurban anot olarak aktifliği demirden fazla olan çinko veya magnezyum seçildiğinde, bu metaller anotta yükseltgenirken demir tank katot olarak davranır ve korozyondan korunur.
Doğru ifadeye göre, aktifliği demirden fazla olan çinko (ZnZn) veya magnezyum (MgMg) kurban anot olarak seçildiğinde, yükseltgenme eğilimleri yüksek olduğu için öncelikle kendileri yükseltgenerek korozyona uğrarlar (anot olurlar). Bu sırada demir tank elektron alıcı ortamda katot görevi görerek korozyondan korunur.

Step-by-Step Solution

1
Metallerin aktifliklerini (yükseltgenme eğilimlerini) belirlemek için verilen standart indirgenme potansiyellerini (EE^\circ) karşılaştırın.
Bir metalin indirgenme potansiyeli ne kadar küçükse, yükseltgenme potansiyeli o kadar büyük ve metal o kadar aktiftir. Buna göre metallerin aktiflik sırası: Mg>Zn>Fe>Sn>CuMg > Zn > Fe > Sn > Cu şeklindedir.
Kurban anot yönteminde, korumak istediğimiz metalden (demir) daha aktif bir metal seçilmelidir ki korozyona uğrayacak olan (yükseltgenen) taraf o olsun.
2
Seçilen aktif metalin (kurban anot) elektrokimyasal rolü ile demir tankın rolünü belirleyin.
Daha aktif olan MgMg veya ZnZn metalleri kurban anot olarak bağlandığında yükseltgenir (MgMg2++2eMg \rightarrow Mg^{2+} + 2e^- veya ZnZn2++2eZn \rightarrow Zn^{2+} + 2e^-). Bu durumda bu metaller anot görevi üstlenirken, elektronları alan ve korozyona uğraması engellenen demir tank katot görevi görür.
Katodik koruma ilkesine göre kurban anot yükseltgenirken, korunan metal katot olarak kalır ve indirgenme ortamında korozyondan korunmuş olur.

Key Concept

Katodik koruma yönteminde kurban anotun, korunacak metalden daha aktif olması (daha düşük indirgenme potansiyeline sahip olması) ve kendisi anotta yükseltgenirken korunan metalin katot olarak davranması gerekir.
Question 3757Question

Gaz fazında gerçekleşen,

CH3NH2(g)+H2(g)CH4(g)+NH3(g)CH_3NH_2(g) + H_2(g) \rightarrow CH_4(g) + NH_3(g)

tepkimesinin standart şartlardaki entalpi değişimi (ΔH\Delta H^\circ) 76 kJ-76 \text{ kJ}'dur.

Aşağıdaki tabloda bazı bağ türlerinin standart koşullardaki ortalama bağ enerjileri verilmiştir:

Bağ TürüOrtalama Bağ Enerjisi (kJ/mol)
CHC-H414
NHN-H391
HHH-H436

Buna göre, CNC-N tekli bağının ortalama bağ enerjisi kaç kJ/mol\text{kJ/mol}'dür?

Show answer & explanation

Answer: 293

Answer

C-N tekli bağının ortalama bağ enerjisi 293 kJ/mol'dür.
Tepkimede kırılan bağların enerjileri toplamından oluşan bağların enerjileri toplamı çıkarıldığında tepkime entalpisi elde edilir. Ortak bağlar sadeleştirildiğinde, 76=[B.E.(CN)+436][414+391]-76 = [\text{B.E.}(C-N) + 436] - [414 + 391] eşitliğinden CNC-N bağının ortalama enerjisi 293 kJ/mol293 \text{ kJ/mol} olarak bulunur. Bu nedenle doğru yanıt 293293 değerini içeren seçenektir.

Step-by-Step Solution

1
Tepkimeye girenlerin ve ürünlerin açık form��llerini yazarak kırılan ve oluşan bağları belirleyin.
Girenlerde 3 adet CHC-H, 1 adet CNC-N, 2 adet NHN-H ve 1 adet HHH-H bağı kırılır. Ürünlerde ise 4 adet CHC-H ve 3 adet NHN-H bağı oluşur.
Bağ enerjileri ile entalpi hesabı yapılırken kırılan ve oluşan bağların sayısını doğru tespit etmek gerekir.
2
Kırılan ve oluşan ortak bağları sadeleştirerek hesabı kolaylaştırın.
Her iki taraftaki 3 adet CHC-H ve 2 adet NHN-H bağı birbirini götürür. Geriye kırılan bağ olarak sadece 1 adet CNC-N ve 1 adet HHH-H bağı; oluşan bağ olarak ise 1 adet CHC-H ve 1 adet NHN-H bağı kalır.
Tepkimenin her iki tarafında da yer alan aynı tür bağların enerjileri birbirini nötrlediği için hesaplamada sadeleştirme yapılabilir.
3
Bağ enerjilerinden yararlanarak tepkime entalpisi formülünü uygulayın.
76=[B.E.(CN)+436][414+391]76=B.E.(CN)369B.E.(CN)=293 kJ/mol-76 = [\text{B.E.}(C-N) + 436] - [414 + 391] \Rightarrow -76 = \text{B.E.}(C-N) - 369 \Rightarrow \text{B.E.}(C-N) = 293 \text{ kJ/mol} olarak hesaplanır.
Tepkime entalpisi, girenlerin bağ enerjileri toplamından ürünlerin bağ enerjileri toplamının çıkarılmasıyla bulunur.

Key Concept

Kimyasal tepkimelerin entalpi değişimleri, kırılan bağların toplam enerjisinden oluşan bağların toplam enerjisi çıkarılarak hesaplanır. ΔH=B.E.kırılanB.E.olus¸an\Delta H = \sum \text{B.E.}_{\text{kırılan}} - \sum \text{B.E.}_{\text{oluşan}} formülü kullanılır.
Estimated Time:2m 0s
Question 3758Question

Belirli bir sıcaklıkta, 5 L5\text{ L}'lik sabit hacimli kapalı boş bir kaba 2,0 mol NH4Cl(k)2,0\text{ mol } NH_4Cl(k) ve 1,0 mol NH3(g)1,0\text{ mol } NH_3(g) konularak başlatılan tepkime,

NH4Cl(k)NH3(g)+HCl(g)NH_4Cl(k) \rightleftharpoons NH_3(g) + HCl(g)

denklemine göre dengeye ulaşıyor.

Denge kurulduğunda kapta 0,5 mol HCl(g)0,5\text{ mol } HCl(g) bulunduğu tespit edildiğine göre, tepkimenin bu sıcaklıktaki derişimler cinsinden denge sabiti (KcK_c) kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 3×1023 \times 10^{-2}

Answer

Tepkimenin bu sıcaklıktaki denge sabiti (KcK_c) 3×1023 \times 10^{-2}'dir.
Tepkimede yer alan amonyum klorür (NH4ClNH_4Cl) katı fazda olduğu için denge bağıntısına (KcK_c) dahil edilmez. Denge bağıntısı sadece gaz fazındaki maddeleri kapsar ve Kc=[NH3][HCl]K_c = [NH_3][HCl] şeklindedir. Kap hacmi 5 L5\text{ L} olduğundan, denge anındaki gazların mol sayıları hacme bölünerek derişimleri sırasıyla 0,3 M0,3\text{ M} ve 0,1 M0,1\text{ M} olarak bulunur. Bu derişimlerin çarpımı ise 3×1023 \times 10^{-2} sonucunu verir.

Step-by-Step Solution

1
Tepkime için başlangıç, değişim ve denge (BDD) tablosunu mol cinsinden oluşturun.
Başlangıçta 2,0 mol NH4Cl(k)2,0\text{ mol } NH_4Cl(k) ve 1,0 mol NH3(g)1,0\text{ mol } NH_3(g) vardır. Denge anında 0,5 mol HCl(g)0,5\text{ mol } HCl(g) oluştuğuna göre, değişim miktarının katsayılarla orantılı olarak HClHCl ve NH3NH_3 için +0,5 mol+0,5\text{ mol}, NH4ClNH_4Cl için ise 0,5 mol-0,5\text{ mol} olduğu belirlenir.
Denge anındaki madde miktarlarını mol cinsinden bulabilmek için.
2
Denge anındaki gazların mol say��larını hesaplayın.
n(NH3)=1,0+0,5=1,5 moln(NH_3) = 1,0 + 0,5 = 1,5\text{ mol} ve n(HCl)=0,5 moln(HCl) = 0,5\text{ mol} olarak bulunur. Katı haldeki NH4ClNH_4Cl'nin mol sayısı 1,5 mol1,5\text{ mol} olur.
Denge derişimlerine geçiş yapabilmek için.
3
Gazların denge derişimlerini (molarite) kap hacmine (V=5 LV = 5\text{ L}) bölerek hesaplayın.
[NH3]=1,5 mol5 L=0,3 M[NH_3] = \frac{1,5\text{ mol}}{5\text{ L}} = 0,3\text{ M} ve [HCl]=0,5 mol5 L=0,1 M[HCl] = \frac{0,5\text{ mol}}{5\text{ L}} = 0,1\text{ M} olarak hesaplanır. Katı olan NH4ClNH_4Cl'nin derişimi denge bağıntısında yer almayacağı için hesaplanmasına gerek yoktur.
Denge sabitinin derişimler cinsinden hesaplanması gerektiği için.
4
Denge bağıntısını yazıp derişim değerlerini yerine koyarak KcK_c'yi hesaplayın.
Kc=[NH3][HCl]=0,3×0,1=0,03=3×102K_c = [NH_3][HCl] = 0,3 \times 0,1 = 0,03 = 3 \times 10^{-2} elde edilir.
Tepkimenin denge sabiti değerine ulaşmak için.

Key Concept

Heterojen denge tepkimelerinde katıların denge bağıntısına yazılmaması ve Kc hesaplanırken molar derişimlerin kullanılması.
Estimated Time:2m 0s
Question 3759Question
Yarı açık formülü
CH3COCH2CH(OH)CH2COOCH3CH_3 - CO - CH_2 - CH(OH) - CH_2 - COO - CH_3
şeklinde olan çok fonksiyonlu organik bileşik ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Show answer & explanation

Answer: Yapısında keton, ester ve sekonder alkol fonksiyonel gruplarını içerir.

Answer

Yapısında keton, ester ve sekonder alkol fonksiyonel gruplarını içerir.
Verilen molekülde üç farklı fonksiyonel grup bulunmaktadır: CO-CO- (keton karbonili), CH(OH)-CH(OH)- (sekonder alkolün hidroksil grubu) ve COO-COO- (ester grubu). Bu nedenle bileşikte keton, ester ve sekonder alkol fonksiyonel grupları bir arada yer alır.

Step-by-Step Solution

1
Moleküldeki fonksiyonel grupları tespit ediniz.
Bileşikteki karbonil (CO-CO-), hidroksil (OH-OH) ve ester (COO-COO-) grupları tanımlanır.
Bileşiğin sınıfını ve içerdiği fonksiyonel grupları doğru belirlemek için.
2
Seçeneklerdeki ifadelerin kimyasal geçerliliğini inceleyiniz.
OH-OH grubunun bağlı olduğu karbonun sekonder olduğu, Tollens tepkimesinin ketonlarla gerçekleşmediği, karbonil karbonunun sp2sp^2 hibritleşmesi yaptığı ve VSEPR modelinde ortaklanmamış elektron çiftlerinin geometriyi etkilediği belirlenir.
Her seçeneğin doğruluğunu bilimsel kurallarla test etmek için.

Key Concept

Çok fonksiyonlu organik bileşiklerde fonksiyonel grupların tanınması ve sınıflandırılması
Estimated Time:2m 0s
Question 3760Question

Aynı karbon atomuna birden fazla hidroksil (OH-OH) grubunun bağlı olduğu organik bileşikler, kararlı yapıda polialkoller olarak sınıflandırılır.

Show answer & explanation

Answer: False

Answer

Aynı karbon atomuna birden fazla hidroksil grubu bağlı olan bileşikler kararsızdır ve alkol sınıfına dahil edilmezler. Bu nedenle önerme yanlıştır.
Kararlı bir monoalkol ya da polialkol molekülünde, her bir karbon atomuna en fazla bir tane OH-OH grubu bağlı olabilir. Aynı karbon atomuna birden fazla OH-OH grubunun bağlanması kararsızlığa yol açar ve bu bileşikler alkol sınıfına girmez.

Step-by-Step Solution

1
Alkol tanımına uygunluk koşullarını değerlendirme
Bir bileşiğin alkol sınıfına ait olabilmesi için hidroksil grubunun bağlı olduğu karbon atomunun başka bir hidroksil grubuna ya da pi bağına sahip olmaması gerekir.
Molekülün alkol olarak sınıflandırılıp sınıflandırılamayacağını belirleyen temel yapısal kuralları kontrol etmek için.
2
Aynı karbona birden fazla hidroksil bağlanmasının etkisini analiz etme
Aynı karbon atomuna iki veya daha fazla OH-OH grubu bağlandığında oluşan yapı kararsızdır (gem-diol).
Önermedeki yapısal durumun kararlılık üzerindeki etkisini incelemek için.
3
Kararsız yapının dönüşümünü belirleme
Bu kararsız molekül su kaybederek kararlı bir karbonil bileşiği oluşturur ve alkol özelliği göstermez.
Yapının nihai kimyasal sınıflandırmasına karar vermek için.

Key Concept

Alkol Tanımı ve Yapısal Kararlılık Şartları
PreviousPage 188 / 437Next
All practice questions — YKS AYT (Alan Yeterlilik Testi) | Examkin