Soru

Zorluk: OrtaYürütmenin Düzenleyici İşlemleri (CBK ve Yönetmelik)

1982 Anayasası'na göre, yürütme organının sahip olduğu düzenleme yetkisi kapsamında çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin (CBK) sınırları ve kanunlar ile olan hiyerarşik ilişkisi bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Anayasa'da münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda, kanun hükümlerine açıklık getirmek üzere Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılabilir.
  2. B
    Kanunlarda açıkça düzenlenen bir konuda, mevcut kanun hükmüne aykırı olmamak kaydıyla Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile yeni düzenlemeler yapılabilir.
  3. Türkiye Büyük Millet Meclisinin aynı konuda kanun çıkarması durumunda, yürürlükteki Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümsüz hale gelir.Cevap
  4. D
    Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ile Anayasa'nın ikinci kısmında yer alan temel haklar, kişi hakları ve siyasi hakların tamamı düzenlenebilir.
  5. E
    Yönetmelikler; sadece Cumhurbaşkanı ve Bakanlıklar tarafından çıkarılabilir, kamu tüzel kişilerinin yönetmelik çıkarma yetkisi bulunmamaktadır.

Cevap

Türkiye Büyük Millet Meclisinin aynı konuda kanun çıkarması durumunda, yürürlükteki Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümsüz hale gelir.
1982 Anayasası'nın 104. maddesinde yapılan 2017 değişikliğine göre; TBMM tarafından aynı konuda kanun çıkarılması durumunda, mevcut Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümsüz hale gelir. Bu kural, yasama organının yürütme organı üzerindeki hiyerarşik üstünlüğünü ve kanunların normlar hiyerarşisindeki daha yüksek konumunu teyit etmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
CBK'lerin düzenleme yetkisinin anayasal sınırlarını belirle.
Olağan dönem CBK'leri; temel haklar, kişi hakları ve siyasi hakları düzenleyemez. Sadece sosyal ve ekonomik hakları düzenleyebilir.
Anayasa m. 104 uyarınca yürütmenin düzenleme alanı sınırlanmıştır.
2
Kanun ve CBK arasındaki hiyerarşik çatışma kurallarını analiz et.
Kanunlar CBK'lerden üstündür. Çatışma durumunda kanun uygulanır ve meclis aynı konuda kanun çıkarırsa CBK hükümsüz kalır.
Yasama organının asliligi ve kanunların üstünlüğü ilkesi gereğidir.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin Kanunlar Karşısındaki Durumu ve Hükümsüzlük Kuralı

İpuçları

1
Normlar hiyerarşisinde kanun ve Cumhurbaşkanlığı kararnamesi arasında bir alt-üst ilişkisi olduğunu ve meclisin yetkisinin asilliğini hatırla.

Daha Fazla Pratik

Olağanüstü hal (OHAL) döneminde çıkarılan CBK'lerin hak ve özgürlükleri kısıtlama yetkisi bakımından olağan dönem CBK'lerinden farklarını inceleyebilirsin.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla