Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorYürütmenin Düzenleyici İşlemleri (CBK ve Yönetmelik)

1982 Anayasası'nda 2017 değişikliğiyle düzenlenen yürütme yetkisine ilişkin yeni yapıda; "olağan dönem" Cumhurbaşkanlığı kararnameleri (CBK) ile kanunlar arasındaki ilişki ve yetki sınırları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Kanunlarda açıkça düzenlenen bir konuda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz; şayet çıkarılan bir kararname ile kanun hükümleri çelişirse, normlar hiyerarşisi gereği kanun hükümleri uygulanır.Cevap
  2. B
    Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ile Anayasa'nın ikinci kısmının birinci ve ikinci bölümlerinde yer alan 'temel haklar' ve 'siyasi haklar'ın özüne dokunulmaksızın düzenleme yapılabilir.
  3. C
    Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile düzenlenen bir konuda kanun çıkarması durumunda, önceki tarihli olduğu için kararname hükümleri öncelikle uygulanmaya devam eder.
  4. D
    Anayasa'da 'münhasıran kanunla düzenlenmesi' öngörülen konularda, CBK ile düzenleme yapılabilmesi için TBMM'den yetki kanunu alınması zorunludur.
  5. E
    Kamu tüzel kişiliği yalnızca kanunla kurulabildiğinden, bir kamu kurumuna tüzel kişilik verilmesine ilişkin düzenlemeler Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin kapsamı dışındadır.

Cevap

Kanunlarda açıkça düzenlenen konularda kararname çıkarılamayacağı ve çelişki durumunda kanun hükümlerinin uygulanacağı ifadesi doğrudur.
Doğru ifade, 1982 Anayasası'nın 104. maddesinin 17. fıkrasında yer alan 'Kanunda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz. Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunlarda farklı hükümler bulunması halinde, kanun hükümleri uygulanır' kuralını tam olarak yansıtmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa m. 104 hükmünü analiz etme
Olağan dönem CBK'larının konu bakımından sınırları belirlenmiştir.
Yürütmenin asli düzenleme yetkisinin sınırlarını anlamak için gereklidir.
2
Çelişki kuralını (Conflict Rule) değerlendirme
Aynı konuda hem kanun hem CBK varsa kanunun uygulanacağı sonucuna varılır.
Normlar hiyerarşisinde kanunun CBK'dan üstün olduğunu doğrulamak içindir.
3
Haklar ve ödevler sınırlamasını kontrol etme
Kişi hakları ve siyasi hakların CBK kapsamı dışında olduğu teyit edilir.
Yanlış seçenekleri elemek için anayasal yasakları bilmek gerekir.
4
Hükümsüzlük (Münfesih) durumunu inceleme
Kanun çıktığında CBK'nın kendiliğinden hükümsüz kalacağı saptanır.
Yasal düzenlemenin CBK üzerindeki mutlak etkisini belirlemek içindir.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin (CBK) Kanunlar Karşısındaki Hiyerarşik Durumu ve Konu Bakımından Sınırları

İpuçları

1
2017 değişikliğiyle CBK'ların kanunlarla çatıştığı durumlarda hangi normun üstün tutulduğunu hatırlayın.
2
Anayasa'da münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken alanlarda CBK yetkisinin olup olmadığını düşünün.
3
Anayasa madde 104/17 hükmü: Kanun varsa CBK yok, çelişki varsa kanun üstün, TBMM kanun yaparsa CBK hükümsüzdür.

Daha Fazla Pratik

Olağanüstü Hal (OHAL) Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin, olağan dönem kararnamelerinden konu ve yargısal denetim bakımından farklarını çalışmak konuyu pekiştirecektir.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Yürütmenin Düzenleyici İşlemleri (CBK ve Yönetmelik)

Bu konudan daha fazla soru