Soru

Zorluk: OrtaKıyı Tipleri ve Şekilleri

Türkiye'de 4.4. jeolojik zamanda meydana gelen deniz seviyesi yükselmeleri (transgresyon), farklı kıyı tiplerinin oluşmasına zemin hazırlamıştır. Bu süreçte, özellikle karstik arazilerde yer alan derin kanyon vadilerin sular altında kalmasıyla oluşan ve dünyada nadir rastlanan kıyı tipine 'kalanklı kıyı' adı verilir.

Buna göre, sözü edilen kıyı tipinin Türkiye'deki en belirgin örnekleri aşağıdaki alanların hangisinde yer almaktadır?

  1. Mersin - Silifke kıyılarıCevap
  2. B
    Muğla - Menteşe kıyıları
  3. C
    İstanbul ve Çanakkale Boğazları
  4. D
    Kaş - Finike kıyı şeridi
  5. E
    Sinop ve çevresi

Cevap

Kalanklı kıyı tipinin en belirgin örnekleri Mersin - Silifke kıyılarında görülmektedir.
Doğru seçenek olan Mersin - Silifke kıyıları, Türkiye'de karstik kanyon vadilerin deniz seviyesi yükselmesiyle sular altında kalması sonucu oluşan kalanklı kıyı tipinin en net temsilcisidir. Bu bölgenin litolojik yapısı (kalker) ve topografyası bu oluşuma imkan tanımıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Kıyı tipinin tanımını analiz etmek
Soruda tanımlanan 'kalanklı kıyı', karstik kayaçların (kireçtaşı vb.) bulunduğu alanlardaki kanyonların deniz istilasına uğramasıdır.
Kıyı tipinin oluşum mekanizmasını belirlemek, doğru coğrafi bölgeyi seçmek için gereklidir.
2
Türkiye'nin karstik haritası ile kıyı özelliklerini eşleştirmek
Türkiye'de karstik arazilerin en yaygın olduğu yer Akdeniz Bölgesi'dir (Teke ve Taşeli platoları).
Karstik şekillerin denizle buluştuğu spesifik alanları daraltmak gerekir.
3
Mersin - Silifke hattını doğrulamak
Mersin ve Silifke arasındaki kıyı şeridi, derin kanyonların sular altında kaldığı kalanklı kıyı tipinin Türkiye'deki tek ve en karakteristik örneğidir.
Diğer kıyı tiplerinden (Ria, Dalmaçya, Enine) ayrılan bu özel yerel örneği tespit etmek cevaba ulaştırır.

Anahtar Kavram

Kalanklı Kıyı Tipi ve Karstik Jeomorfoloji İlişkisi

İpuçları

1
Bu kıyı tipinin oluşması için arazinin kireçtaşı gibi karstik kayaçlardan oluşması gerekir.
2
Türkiye'de bu kıyı tipine sadece Orta Akdeniz'in kıyı kesimlerinde, özellikle Taşeli Platosu'nun denize ulaştığı yerlerde rastlanır.

Daha Fazla Pratik

Ria tipi ile kalanklı kıyı arasındaki temel farkı (akarsu vadisi vs. karstik kanyon) çalışarak konuyu pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Eğer kıyı tiplerini ezberlemekte zorlanıyorsanız, 'Kalanklı' kelimesini 'Karstik' kelimesiyle ilişkilendirerek (her ikisi de K harfi ile başlar) karstik arazilerin yoğun olduğu Akdeniz kıyılarına yönelebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla