Soru

Zorluk: ZorÖrgüt Kültürü

Bir bakanlığın merkez teşkilatında yer alan bir Genel Müdürlük, 'çevik yönetim ve şeffaflık' vizyonu doğrultusunda fiziki mekanlarını açık ofis sistemine dönüştürmüş ve tüm personelin katılımıyla bir 'Yenilikçi Kamu Hizmeti Bildirgesi' yayımlamıştır. Bu bildirgede, inisiyatif almanın teşvik edildiği ve bürokratik engellerin aşılarak yatay iletişimin benimseneceği vurgulanmıştır. Ancak, acil bir vatandaş mağduriyetini gidermek amacıyla silsileyi atlayarak doğrudan Genel Müdür'e bilgi notu sunan genç bir uzman yardımcısı, kendi birim amiri tarafından 'Devlette usul, esastan önce gelir. Silsile atlanarak iş yapılamaz, bu kurumun yazısız ama en kesin kuralıdır.' denilerek sert bir dille uyarılmıştır.

Edgar Schein'ın örgüt kültürü modeline göre, bu senaryoda yaşanan durumla ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Açık ofis tasarımı örgütün 'görünür yapay unsurlarını' oluştururken, birim amirinin vurguladığı usul kuralı, kuruma yeni entegre edilmeye çalışılan 'beyan edilen değerler' seviyesinde değerlendirilir.
  2. B
    Yenilikçi Kamu Hizmeti Bildirgesi örgütün kökleşmiş 'temel varsayımlarını' ifade ederken, amirin silsile vurgusu sadece yazılı kurallardan ibaret olan 'görünür yapay unsurlar' olarak sınıflandırılır.
  3. Birim amirinin sorgulanamaz ve kesin doğru olarak kabul ettiği hiyerarşi anlayışı örgütün 'temel varsayımlarını' yansıtırken; bu durum, yayımlanan bildirgedeki 'beyan edilen değerler' ile açık bir çelişki içermektedir.Cevap
  4. D
    Şeffaflık ve çevik yönetim vizyonu çalışanlarca içselleştirilmiş 'temel varsayımları' temsil ederken, amirin tepkisi yalnızca şekilsel bir 'görünür yapay unsur' niteliği taşımaktadır.
  5. E
    Yayımlanan bildirge ve açık ofis sistemi örgütün 'temel varsayımları' ile tam bir örtüşme içindeyken, birim amirinin tavrı örgüt kültüründen bağımsız, bireysel bir 'rol kültürü' sapmasıdır.

Cevap

Birim amirinin sorgulamadan doğru kabul ettiği hiyerarşi inancı örgütün temel varsayımlarını oluştururken, bu durumun bildirgede yer alan beyan edilen değerler ile çatışması doğru değerlendirmedir.
Edgar Schein'ın modelinde örgüt kültürü; görünür yapay unsurlar (eserler), beyan edilen değerler ve temel varsayımlar olmak üzere üç düzeyden oluşur. Açık ofis tasarımı görünür bir yapay unsur, yayımlanan bildirge ise örgütün olmasını arzu ettiği durumu gösteren beyan edilen değerlerdir. Birim amirinin 'yazısız ama en kesin kural' diyerek sorgulamadan uyguladığı ve doğru kabul ettiği silsile anlayışı ise örgütün bilinçaltına yerleşmiş temel varsayımlarıdır. Senaryoda, kurumun yatay iletişimi savunan beyan edilen değerleri ile derinlerde yatan sıkı hiyerarşi odaklı temel varsayımları arasında açık bir kültürel çatışma olduğu görülmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki 'açık ofis sistemi' uygulamasının Schein'ın modelinde hangi düzeye denk geldiğini belirle.
Gözle görülebilen fiziksel ve yapısal bir değişiklik olduğu için 'Görünür Yapay Unsurlar (Eserler)' düzeyindedir.
Fiziksel çevre düzenlemeleri kültürün en dış ve en somut katmanını oluşturur.
2
Yayımlanan bildirgenin ve içindeki 'yatay iletişim' vurgusunun kültürel karşılığını tespit et.
Örgütün ulaşmak istediği, savunduğu ilke ve felsefeler olduğu için 'Beyan Edilen Değerler' düzeyindedir.
Stratejik planlar, vizyon belgeleri ve bildirgeler kurumun olmasını arzu ettiği kültürü ifade eder.
3
Birim amirinin 'yazısız ama en kesin kural' diyerek savunduğu hiyerarşi anlayışının hangi düzeyi temsil ettiğini analiz et.
Doğruluğu tartışılmayan, bilinçaltına yerleşmiş, otomatikleşmiş inançlar olduğu için 'Temel Varsayımlar' düzeyindedir.
Temel varsayımlar kültürün en derin katmanıdır ve üyelerin olayları algılama biçimini doğrudan belirler.
4
Örgütün farklı kültürel düzeyleri arasındaki ilişkiyi değerlendir.
Örgütün beyan ettiği yatay iletişim değerleri ile yöneticilerin zihnindeki derin hiyerarşi varsayımları arasında net bir çatışma ve uyumsuzluk bulunmaktadır.
Kültürel değişim çabalarında eserler ve değerler değişse bile temel varsayımların direnç göstermesi tipik bir durumdur.

Anahtar Kavram

Örgüt Kültürü Düzeyleri (Edgar Schein)
Bu soruyu puanla