Soru

Zorluk: ZorGeri Ödeme Süresi Yöntemi

Bir tarım teknolojileri işletmesi, üretim verimliliğini artırmak amacıyla yeni bir 'Akıllı Sera Otomasyon Sistemi' yatırımı yapmayı planlamaktadır. Projeye ilişkin veriler aşağıda verilmiştir:

- Sistem donanım bedeli: 1.500.000 TL1.500.000 \text{ TL}
- Kurulum ve montaj giderleri: 200.000 TL200.000 \text{ TL}
- Projenin gerektirdiği net işletme sermayesi artışı: 100.000 TL100.000 \text{ TL}

Projenin ekonomik ömrü 55 yıl olup, yıllar itibarıyla sağlaması beklenen net nakit girişleri şöyledir:

- 1. Yıl: 600.000 TL600.000 \text{ TL}
- 2. Yıl: 700.000 TL700.000 \text{ TL}
- 3. Yıl: 600.000 TL600.000 \text{ TL}
- 4. Yıl: 500.000 TL500.000 \text{ TL}
- 5. Yıl: 800.000 TL800.000 \text{ TL} (Hurda değeri ve işletme sermayesi geri dönüşü dâhildir)

Nakit akışlarının yıl içinde düzenli gerçekleştiği varsayıldığında, işletmenin bu yatırım projesi için basit geri ödeme süresi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    22 yıl 44 ay
  2. B
    22 yıl 66 ay
  3. C
    22 yıl 88 ay
  4. 22 yıl 1010 ayCevap
  5. E
    33 yıl

Cevap

Doğru yanıt 22 yıl 1010 ay seçeneğidir. Başlangıç yatırım tutarı tam olarak hesaplanıp kümülatif nakit akışları incelendiğinde projenin kendini amorti etme süresi bu şekilde bulunur.
Basit geri ödeme süresi, projenin toplam başlangıç yatırım maliyetinin net nakit girişleriyle karşılanması için gereken süredir. Başlangıç yatırımı; sistem bedeli (1.500.000 TL1.500.000 \text{ TL}), kurulum (200.000 TL200.000 \text{ TL}) ve net işletme sermayesi (100.000 TL100.000 \text{ TL}) toplamı olan 1.800.000 TL1.800.000 \text{ TL}'dir. İlk iki yılda toplam 1.300.000 TL1.300.000 \text{ TL} nakit girişi sağlanır ve geriye 500.000 TL500.000 \text{ TL} kalır. 3. yıldaki nakit girişi 600.000 TL600.000 \text{ TL} olduğundan, gereken süre 500.000/600.000=5/6 yıl500.000 / 600.000 = 5/6 \text{ yıl}, yani 1010 aydır. Sonuç olarak projenin geri ödeme süresi 2 yıl 10 ay2 \text{ yıl } 10 \text{ ay} bulunur.

Adım Adım Çözüm

1
Başlangıç yatırım tutarını (I0I_0) hesaplamak.
I0=1.500.000+200.000+100.000=1.800.000 TLI_0 = 1.500.000 + 200.000 + 100.000 = 1.800.000 \text{ TL}
Geri ödeme süresi hesaplanırken projenin faaliyete geçebilmesi için katlanılan tüm başlangıç maliyetleri (donanım, kurulum ve işletme sermayesi) toplanmalıdır.
2
Yıllık net nakit girişlerini kümülatif (birikimli) olarak toplamak.
1. Yıl sonu: 600.000 TL600.000 \text{ TL}, 2. Yıl sonu: 600.000+700.000=1.300.000 TL600.000 + 700.000 = 1.300.000 \text{ TL}
Yatırımın ne kadarının geri döndüğünü ve ne kadarının kaldığını yıllar itibarıyla görmek için birikimli toplama yapılır.
3
Geri ödemenin tamamlandığı yılı tespit etmek ve kalan tutarı bulmak.
2. yılın sonunda 1.300.000 TL1.300.000 \text{ TL} geri kazanılmıştır. Geriye 1.800.0001.300.000=500.000 TL1.800.000 - 1.300.000 = 500.000 \text{ TL} kalmıştır. Bu tutar 3. yıl içinde tahsil edilecektir.
Başlangıç yatırım tutarına (1.800.000 TL1.800.000 \text{ TL}) 2. ile 3. yıllar arasında ulaşılmaktadır.
4
3. yıl içindeki tam süreyi (ay olarak) hesaplamak.
500.000/600.000=5/6 yıl500.000 / 600.000 = 5/6 \text{ yıl}. Ay cinsinden: (5/6)×12=10 ay(5/6) \times 12 = 10 \text{ ay}. Toplam süre: 2 yıl 10 ay2 \text{ yıl } 10 \text{ ay}.
Nakit akışlarının yıl içinde düzenli yayıldığı varsayımıyla, kalan tutarın o yılın toplam nakit akışına oranlanmasıyla küsuratlı süre bulunur.

Anahtar Kavram

Sermaye bütçelemesinde geri ödeme süresi hesaplanırken başlangıç yatırım harcamalarının eksiksiz belirlenmesi ve düzensiz nakit akışlarında interpolasyon yapılması.
Bu soruyu puanla