Soru

Zorluk: KolayOrantılı Dağıtım (Proportional Allocation)

Bir organize sanayi bölgesindeki işletmeler, faaliyet gösterdikleri sektörlere göre üç tabakaya ayrılmıştır. Tabakalardaki işletme sayıları (NhN_h) ve bu tabakalardaki değişkenliğe ilişkin standart sapma (ShS_h) değerleri aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Tabakaİşletme Sayısı (NhN_h)Standart Sapma (ShS_h)
1. Grup6006001010
2. Grup3003002020
3. Grup1001003030

Bu işletmelerden orantılı dağıtım (proportional allocation) yöntemi kullanılarak toplam n=150n = 150 işletmelik bir örneklem seçilmesi planlanmaktadır. Buna göre, birinci gruptan seçilmesi gereken işletme sayısı (n1n_1) kaçtır?

  1. A
    1515
  2. B
    5050
  3. C
    6060
  4. 9090Cevap
  5. E
    100100

Cevap

Birinci gruptan seçilmesi gereken işletme sayısı 9090 olarak hesaplanır.
Orantılı dağıtım yönteminde, her tabakadan seçilecek örneklem büyüklüğü (nhn_h), o tabakanın kitle içindeki ağırlığı (Nh/NN_h/N) ile toplam örneklem büyüklüğünün (nn) çarpımıyla bulunur. Bu soruda toplam kitle N=1000N = 1000 ve toplam örneklem n=150n = 150 olarak verilmiştir. Birinci tabaka için yapılan 150×(600/1000)=90150 \times (600/1000) = 90 işlemi bizi doğru sonuca götürür.

Adım Adım Çözüm

1
Toplam kitle hacmini (NN) hesaplayın.
N=600+300+100=1000N = 600 + 300 + 100 = 1000
Orantılı dağıtım için her tabakanın kitle içindeki payını (ağırlığını) bulmak amacıyla toplam kitle büyüklüğüne ihtiyaç duyulur.
2
Birinci tabaka için orantılı dağıtım formülünü uygulayın.
n1=n×N1N=150×6001000n_1 = n \times \frac{N_1}{N} = 150 \times \frac{600}{1000}
Orantılı dağıtımda tabaka örneklem hacmi, toplam örneklem hacminin tabakanın kitledeki oranıyla çarpılmasıyla belirlenir.
3
Hesaplamayı tamamlayın.
n1=150×0,6=90n_1 = 150 \times 0,6 = 90
İşlem sonucunda birinci tabakaya tahsis edilen birim sayısı elde edilir.

Anahtar Kavram

Orantılı dağıtımda tabaka örneklem hacimleri, tabakaların kitle büyüklükleri (NhN_h) ile doğru orantılıdır; tabaka standart sapmaları (ShS_h) bu yöntemde kullanılmaz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla