Examkin

Soru

Zorluk: KolayModel Varsayımları ve Toplanabilirlik

Rastgele Blok Tasarımı (RBT) modelinde, muamele ve blok faktörlerinin yanıt değişkeni üzerindeki etkilerinin bağımsız ve birbirine eklenen nitelikte olduğu varsayılır. Bu 'toplanabilirlik' (additivity) varsayımının ihlal edilip edilmediğini, yani faktörler arasında bir etkileşim bulunup bulunmadığını test etmek amacıyla kullanılan istatistiksel yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Tukey Toplanamazlık TestiCevap
  2. B
    Levene Testi
  3. C
    Shapiro-Wilk Testi
  4. D
    Durbin-Watson Testi
  5. E
    Bartlett Testi

Cevap

Toplanabilirlik varsayımını test eden yöntem Tukey Toplanamazlık Testi'dir.
Doğru cevap olan yöntem, Rastgele Blok Tasarımında özellikle hücre başına tek gözlem düştüğünde ortaya çıkan etkileşim (non-additivity) sorununu saptamak için geliştirilmiştir. Bu test, etkileşim etkisinin varlığı durumunda hata kareler ortalamasının yapay olarak büyümesini engellemek ve modelin doğruluğunu kontrol etmek için kritik öneme sahiptir.

Adım Adım Çözüm

1
Model varsayımını tanımla
Rastgele Blok Tasarımı modelinde Yij=μ+τi+βj+ϵijY_{ij} = \mu + \tau_i + \beta_j + \epsilon_{ij} denklemi, muamele (τ\tau) ve blok (β\beta) etkilerinin birbirine eklendiğini (toplanabilirlik) varsayar.
Bu varsayım, modelde etkileşim teriminin (interactioninteraction) bulunmadığı anlamına gelir.
2
Hücre başına gözlem sayısını kontrol et
Hücre başına sadece bir gözlem (n=1n=1) varsa, etkileşim etkisi ile hata terimi birbirinden ayrıştırılamaz.
Etkileşim serbestlik derecesi ile hata serbestlik derecesi çakıştığı için standart ANOVA ile etkileşim testi yapılamaz.
3
Özel test yöntemini belirle
Tukey tarafından geliştirilen 'Tek Serbestlik Dereceli Toplanamazlık Testi' (One Degree of Freedom Test for Non-additivity), bu durumdaki etkileşimi test eden standart yöntemdir.
Bu test, etkileşimin bir kısmını hatadan ayırarak istatistiksel olarak anlamlı olup olmadığını belirler.

Anahtar Kavram

Tukey Toplanamazlık Testi, RBT modelinde muamele ve bloklar arasında etkileşim olup olmadığını denetleyen temel varsayım testidir.

İpuçları

1
Bu test, 'toplanabilirlik' kelimesinin zıttı olan 'toplanamazlık' kavramı ile anılır.

Daha Fazla Pratik

Toplanabilirlik varsayımı ihlal edildiğinde hata kareler ortalamasının (MSEMSE) nasıl değiştiğini inceleyin.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla

Konular

Model Varsayımları ve Toplanabilirlik

Bu konudan daha fazla soru