Examkin

Soru

Zorluk: OrtaDunnett Testi

Bir tarımsal araştırma enstitüsü, mısır verimini artırmak amacıyla laboratuvar ortamında geliştirdiği 4 farklı yeni sıvı gübre formülasyonunun etkisini, halihazırda çiftçiler tarafından yaygın olarak kullanılan standart bir gübre (kontrol grubu) ile karşılaştırmak üzere tamamen rastgele tasarıma dayalı bir tarla deneyi yürütmüştür. Deney sonucunda elde edilen verilerle yapılan tek yönlü varyans analizi (ANOVA) sonucunda F istatistiği anlamlı bulunmuştur. Bu aşamadan sonra araştırmacılar, yeni formülasyonların kendi aralarındaki farklarla ilgilenmemekte; sadece her bir yeni formülasyonun standart gübreye (kontrol) göre verimde istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yaratıp yaratmadığını incelemek istemektedir.

Buna göre, araştırmacıların belirtilen amaca ulaşmak ve deney düzeyindeki Tip I hata oranını (family-wise error rate) kontrol altında tutmak için kullanması gereken en uygun çoklu karşılaştırma (post-hoc) testi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Dunnett TestiCevap
  2. B
    Tukey HSD Testi
  3. C
    Scheffé Testi
  4. D
    Duncan Çoklu Aralık Testi
  5. E
    Tamhane Testi

Cevap

Dunnett Testi
Deney tasarımında, birden fazla muamele grubunun (bu soruda 4 yeni gübre) sadece tek bir kontrol grubuyla (standart gübre) karşılaştırılmasının hedeflendiği durumlarda kullanılması gereken istatistiksel yöntem Dunnett testidir. Dunnett testi, tam olarak bu spesifik karşılaştırma seti için aile bazında (family-wise) Tip I hata oranını kontrol altında tutar ve diğer çoklu karşılaştırma testlerine (Tukey, Scheffé vb.) kıyasla bu amaca yönelik daha yüksek istatistiksel güç sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Araştırmanın amacını ve karşılaştırma türünü belirleme
Araştırmacıların amacı, 4 yeni formülasyonu kendi aralarında değil, sadece tek bir 'standart gübre' (kontrol grubu) ile karşılaştırmaktır.
Post-hoc testinin seçimi doğrudan hangi grupların birbiriyle kıyaslanacağına bağlıdır.
2
Uygun istatistiksel testi seçme
Tüm grupların (k-1 adet muamele) yalnızca tek bir kontrol grubuyla karşılaştırılması işleminde Tip I hata oranını kontrol eden spesifik test Dunnett testidir.
Tukey, Scheffé veya Duncan gibi testler tüm olası ikili karşılaştırmaları hesaba kattığı için, sadece kontrol grubu odaklı analizlerde Dunnett testine göre istatistiksel gücü daha düşük kalır.

Anahtar Kavram

ANOVA sonrası çoklu karşılaştırma testleri arasında, bir veya birden fazla deney grubunun sadece bir kontrol grubu ile karşılaştırılması amacıyla özel olarak tasarlanmış yöntem Dunnett testidir.
Bu soruyu puanla

Konular

Dunnett Testi

Bu konudan daha fazla soru