Examkin

Konaklama İşletmeleri Muhasebesi

129 soru

Soru 21Soru →

Zümrüt Saray Otel İşletmesi'nin 2026 yılı Nisan ayı faaliyetlerine ilişkin çamaşırhane (yardımcı bölüm) verileri aşağıda sunulmuştur:

İşlem DetayıTutar / Değer (TL)
Otel müşterilerine verilen yıkama ve ütüleme hizmeti bedeli (KDV hariç)12.00012.000
Otelin odalar departmanına ait tekstil ürünlerinin temizlenmesi hizmetinin piyasa değeri4.5004.500
Odalar departmanına verilen söz konusu hizmetin toplam maliyeti3.2003.200
Çamaşırhane bölümünde kullanılan temizlik malzemeleri ve personel giderleri toplamı7.8007.800

Konaklama işletmelerinde yardımcı bölümlerin muhasebeleştirilmesi ve Tekdüzen Hesap Planı ilkeleri dikkate alındığında, bu verilere ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Müşterilerden elde edilen 12.00012.000 TL tutarındaki gelir 600 Yurtiçi Satışlar hesabında muhasebeleştirilirken; odalar departmanına verilen hizmetler için hasılat kaydı yapılmayıp, sadece maliyet bedeli üzerinden departmanlar arası gider aktarımı yapılmalıdır.

Cevap

Müşterilerden elde edilen gelirlerin 600 Yurtiçi Satışlar hesabında takip edilmesi, iç hizmetlerde ise sadece maliyet aktarımı yapılıp hasılat kaydı yapılmaması doğru uygulamadır.
Konaklama işletmelerinde çamaşırhane gibi yardımcı bölümlerin sunduğu hizmetler eğer otel dışındaki bir müşteriye verilmişse bu 'hasılat'tır ve 600600 Yurtiçi Satışlar hesabında izlenir. Ancak bu hizmetler otelin kendi departmanlarına (örneğin çarşafların yıkanması gibi) verilmişse, burada bir satış gerçekleşmediği için gelir kaydı yapılmaz; sadece ilgili maliyet (3.2003.200 TL) hizmeti alan departmana aktarılır.

Adım Adım Çözüm

1
Dışsal hasılatın belirlenmesi
12.00012.000 TL tutarındaki müşteri ödemesi.
Otel müşterilerine sunulan çamaşırhane, telefon, otopark gibi hizmetler işletmenin esas faaliyet geliri sayılır.
2
İç hizmetlerin (departmanlar arası) değerlendirilmesi
Hasılat kaydı yapılmaz, 4.5004.500 TL piyasa değeri dikkate alınmaz.
İşletmenin kendi içinde bir departmandan diğerine hizmet sunması 'satış' hükmünde değildir; bu nedenle gelir tahakkuk ettirilmez.
3
Maliyet aktarımının planlanması
3.2003.200 TL tutarındaki maliyetin Odalar Departmanı'na transferi.
Odalar bölümüne sunulan temizlik hizmeti, o bölümün bir maliyet unsuru (740) olarak kaydedilmeli ve çamaşırhanenin ilgili giderlerinden düşülmelidir.

Anahtar Kavram

İşletme İçi Hizmet Transferlerinde Gelir Tanımama İlkesi

İpuçları

1
İşletme içi departmanlar birbirlerine fatura kesip kar elde edebilirler mi?
2
Yardımcı bölümlerin dışarıya sunduğu hizmetler ile içeriye sunduğu hizmetlerin muhasebe kaydı arasındaki temel fark hasılatın tanınmasıdır.

Daha Fazla Pratik

Main Courante (Günlük Müşteri Cetveli) üzerinden yardımcı bölüm gelirlerinin tahakkuk kaydını inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 22Soru →

Bir konaklama işletmesinin 1717 Mart 20262026 tarihli gün sonu işlemleri sonucunda Odalar Bölümü'ne ilişkin şu bilgiler elde edilmiştir:

İşlem TürüTutar / Maliyet (TLTL)
Konaklama Hizmeti (Geceleme) Hasılatı150.000150.000
No-Show (Gelmememe) Tazminat Geliri10.00010.000
İşletme İçi Kullanım (House Use) Maliyeti3.0003.000

İşletme tüm hizmetlerde %1010 KDV ve konaklama hizmetlerinde %22 Konaklama Vergisi uygulamaktadır. Mevzuat gereği Konaklama Vergisi matrahına sadece geceleme hizmeti dahil edilmekte, KDV matrahı ise Konaklama Vergisi'ni içermemektedir.

Buna göre, odalar bölümü gelirlerinin muhasebeleştirilmesinde "360 Ödenecek Vergi ve Fonlar (Konaklama Vergisi)" ve "120 Alıcılar" hesaplarına kaydedilecek tutarlar sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 3.0003.000 TLTL / 179.000179.000 TLTL

Cevap

Konaklama Vergisi tutarı 3.0003.000 TLTL, toplam alacak tutarı (120 Alıcılar) ise 179.000179.000 TLTL olarak hesaplanmıştır.
Doğru çözümde Konaklama Vergisi matrahı sadece konaklama hasılatı olan 150.000150.000 TLTL olarak alınmış ve %22 oranıyla 3.0003.000 TLTL vergi hesaplanmıştır. KDV matrahı ise hem konaklama hem de no-show gelirlerini kapsayarak 160.000160.000 TLTL üzerinden 16.00016.000 TLTL olarak hesaplanmıştır. Toplam alacak tutarı (120120 Alıcılar) tüm bu bileşenlerin toplamı olan 179.000179.000 TLTL olarak belirlenmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Konaklama Vergisi (Gider Vergisi) matrahını belirle ve hesapla.
150.000×0,02=3.000150.000 \times 0,02 = 3.000 TLTL.
Konaklama vergisi sadece fiilen gerçekleşen geceleme hizmeti üzerinden hesaplanır; no-show veya dahili kullanımlar matraha dahil edilmez.
2
Hesaplanan KDV matrahını belirle ve hesapla.
(150.000+10.000)×0,10=16.000(150.000 + 10.000) \times 0,10 = 16.000 TLTL.
Hem geceleme hizmeti hem de tazminat niteliğindeki no-show bedeli KDV'ye tabidir. Konaklama vergisi tutarı KDV matrahına dahil edilmez.
3
House Use (İşletme İçi Kullanım) işlemini analiz et.
Gider kaydı yapılır (770770 veya 740740 borçlu, 740740 veya 150150 alacaklı), alacak hesaplarını etkilemez.
Dahili kullanımlar bir satış işlemi değildir, maliyet bedeli üzerinden giderleştirilir.
4
Müşteri folyosu (120 Alıcılar) toplam tutarını hesapla.
150.000+10.000+3.000+16.000=179.000150.000 + 10.000 + 3.000 + 16.000 = 179.000 TLTL.
Müşteriden tahsil edilecek toplam tutar; hasılat, tazminat geliri ve tüm vergilerin toplamından oluşur.

Anahtar Kavram

Konaklama işletmelerinde geceleme hizmetine özgü vergiler ile tazminat niteliğindeki gelirlerin vergi matrahı farklılıkları.

İpuçları

1
Konaklama vergisinin sadece geceleme hizmeti bedeli üzerinden alındığını hatırlayın.
2
No-show geliri bir tazminat olduğu için KDV'ye tabidir ancak konaklama vergisine tabi değildir.

Daha Fazla Pratik

Konaklama vergisinin beyan dönemlerini ve muhasebe kayıtlarında '391' yerine '360' hesabının neden tercih edildiğini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 23Soru →

Bir konaklama işletmesinin yiyecek ve içecek bölümünde, sunulan hizmetlerin üretimi için ana ambardan mutfağa 40.00040.000 TL tutarında gıda malzemesi sevkiyatı yapılmıştır. Tekdüzen Hesap Planı'na göre, bu üretim maliyeti unsurunun kayda alınmasında borçlandırılması gereken hesap aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 740 Hizmet Üretim Maliyeti

Cevap

Hizmet üretimi yapan işletmelerde, üretim sürecinde tüketilen malzemeler 740 Hizmet Üretim Maliyeti hesabının borcuna kaydedilir.
Konaklama işletmeleri, yiyecek ve içecek sunumunu bir hizmet üretimi olarak gerçekleştirirler. Tekdüzen Hesap Planı (7A seçeneği) uyarınca, üretim aşamasında kullanılan gıda, içecek ve temizlik malzemesi gibi unsurlar '740 Hizmet Üretim Maliyeti' hesabının borç tarafında izlenir. Bu sayede işletme, fonksiyonel olarak hizmetin maliyetini takip edebilir.

Adım Adım Çözüm

1
İşlemin niteliğini belirle
Ambardan mutfağa malzeme çıkışı bir üretim maliyeti oluşumudur.
Yiyecek ve içecek bölümü, konaklama işletmelerinde bir üretim/hizmet birimidir.
2
İlgili hesapları tespit et
740 Hizmet Üretim Maliyeti (Borçlu), 150 İlk Madde ve Malzeme (Alacaklı)
Malzeme stoku azaldığı için 150 alacaklandırılırken, üretim maliyeti fonksiyonel olarak 740 altında izlenir.

Anahtar Kavram

Hizmet Üretim Maliyetlerinin Fonksiyonel Sınıflandırılması

İpuçları

1
Hizmet üreten işletmelerde maliyetler hangi gruptaki hesaplarda toplanır?
2
Ambardan mutfağa yapılan bir transferde stok azalırken maliyet artar. 150 nolu hesap alacaklı ise borçlu hesap hangisidir?

Daha Fazla Pratik

740 nolu hesaptaki tutarların dönem sonunda 622 nolu hesaba nasıl aktarıldığını (yansıtma hesaplarını) inceleyin.
Tahmini Süre:45s
Soru 24Soru →

Bir otel işletmesinde, odalar bölümü tarafından bir müşteriye sunulan 4.0004.000 TL tutarındaki (KDV hariç) konaklama hizmeti bedeli peşin olarak tahsil edilmiştir. Bu işlemin muhasebe kaydında, odalar bölümü hasılatını izlemek için alacaklandırılması gereken hesap aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 600 Yurtiçi Satışlar

Cevap

Konaklama işletmelerinde esas faaliyet geliri olan oda satışları 600 Yurtiçi Satışlar hesabının alacağına kaydedilir.
Konaklama işletmelerinin ana faaliyet konusu olan müşterilere oda sağlanması hizmetinden elde edilen brüt tutarlar, Tekdüzen Hesap Planı'na göre '600 Yurtiçi Satışlar' hesabında izlenir. Soru kökünde hizmetin sunulduğu ve tahsilatın yapıldığı belirtildiği için hasılat gerçekleşmiştir ve ilgili gelir hesabı alacaklandırılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Hizmetin niteliğini belirleyin
Sunulan hizmet bir konaklama (oda) hizmetidir.
Odalar bölümü geliri, işletmenin ana faaliyet konusunu oluşturur.
2
Tekdüzen Hesap Planı'na göre uygun gelir hesabını seçin
Esas faaliyet gelirleri için 600600 Yurtiçi Satışlar hesabı kullanılır.
Konaklama işletmelerinde odalar bölümü hasılatı birincil satış geliridir.
3
Kayıt yönünü tespit edin
Gelir hesapları artış durumunda alacaklandırılır.
Hizmet sunulmuş ve hasılat gerçekleşmiş olduğundan hesap alacak tarafına yazılır.

Anahtar Kavram

Hasılatın Gerçekleşmesi ve Ana Faaliyet Geliri Kaydı
Soru 25Soru →

Konaklama işletmelerinde, bir seyahat acentesi aracılığıyla gelen grupların konaklama (oda) giderlerinin toplu olarak takip edildiği, faturanın müşterilere değil doğrudan acenteye düzenleneceği durumlarda kullanılan hesap çizelgesi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Master (Grup) Folyo

Cevap

Konaklama işletmelerinde acente veya gruplar adına düzenlenen toplu hesap çizelgesi Master (Grup) Folyo'dur.
Master (Grup) Folyo, seyahat acenteleri tarafından gönderilen grupların sadece acente tarafından karşılanacak olan (genellikle oda ve kahvaltı) bedellerinin toplu olarak kaydedildiği çizelgedir. Bu folyo üzerinden tek bir fatura acenteye kesilir.

Adım Adım Çözüm

1
Hesabın kime ait olduğunu belirle.
Harcamalar münferit değil, bir acente/grup adına takip edilmektedir.
Folyo türünü belirlemek için harcamanın kimin tarafından ödeneceği ve nasıl takip edileceği bilinmelidir.
2
Kullanılan belgeleri karşılaştır.
Bireysel harcamalar için Müşteri Folyosu, toplu acente hesapları için Master Folyo kullanılır.
Ön büro muhasebesinde hesapların ayrıştırılması ve faturalandırma kolaylığı için bu ayrım esastır.

Anahtar Kavram

Master Folyo ve Müşteri Folyosu Ayrımı

Daha Fazla Pratik

Master folyo ve ekstra folyo arasındaki farkların muhasebe kayıtlarına (120 Alıcılar vs 600 Yurtiçi Satışlar) etkisini inceleyin.
Tahmini Süre:45s
Soru 26Soru →

Turkuaz Sahil Oteli işletmesinde konaklayan bir müşterinin, işletmenin çamaşırhane ve kuru temizleme ünitesinden aldığı hizmete ilişkin 1.5001.500 TL + %20\%20 KDV tutarındaki bedel müşteri folyosuna kaydedilmiştir.

Tekdüzen Hesap Planı ve konaklama işletmeleri muhasebesi uygulamaları uyarınca, bu işlemin kaydedileceği yevmiye maddesinde alacaklandırılacak gelir hesabı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 600 Yurtiçi Satışlar

Cevap

Yardımcı bölümlerden (çamaşırhane, telefon vb.) elde edilen gelirler, işletmenin ana faaliyet hasılatının bir parçası olduğu için 600 Yurtiçi Satışlar hesabında takip edilmelidir.
Konaklama işletmelerinde çamaşırhane, telefon ve mini-bar gibi birimler 'Yardımcı Satış Bölümleri' olarak adlandırılır. Bu bölümlerin temel amacı müşteriye hizmet sunarak gelir elde etmektir. Tekdüzen Hesap Planı uyarınca, işletmenin ana faaliyet konusu ile ilgili her türlü mal ve hizmet satışından elde edilen hasılat 600 Yurtiçi Satışlar hesabında izlenir. Müşterinin folyosuna işlenen bu tutar, işletme için kesinleşmiş bir satış hasılatıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Hizmet niteliğinin belirlenmesi
Çamaşırhane hizmeti, konaklama işletmesinin sunduğu yardımcı bir hizmettir.
Konaklama işletmelerinde ana faaliyet sadece oda satışı değil, aynı zamanda müşterilere sunulan yan hizmetleri de kapsar.
2
Tekdüzen Hesap Planı (THP) sınıflandırması
Ana faaliyet gelirleri 600 Yurtiçi Satışlar hesabında izlenir.
Yardımcı bölümlerin gelirleri, işletmenin süreklilik arz eden satış hasılatıdır.
3
Yevmiye kaydının kurgulanması
Borçlu: 120 Alıcılar (veya 131-136), Alacaklı: 600 Yurtiçi Satışlar ve 391 Hesaplanan KDV.
Hizmet bedeli müşterinin hesabına (folyo) işlendiği için alacak hakkı doğmuş ve hasılat gerçekleşmiştir.

Anahtar Kavram

Konaklama işletmelerinde yardımcı bölümlerden (telefon, çamaşırhane, mini-bar, otopark vb.) elde edilen gelirler, ana faaliyet hasılatı sayılarak 600 Yurtiçi Satışlar hesabının ilgili alt hesaplarında izlenmelidir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 27Soru →

Konaklama işletmelerinde muhasebe organizasyonunun en kritik parçalarından biri olan ve genellikle "gece denetçisi" (night auditor) tarafından hazırlanan "Main Courante" (Günlük Müşteri Cetveli), işletmenin günlük faaliyetlerinin kontrolü ve muhasebeleştirilmesinde merkezi bir rol oynar. Bu cetvel; ön büro kayıtları ile departmanlardan (restoran, bar, spa vb.) gelen raporların karşılaştırılmasını ve mutabakatını sağlar.

Buna göre, "Main Courante" sistemine dayalı bir muhasebe organizasyonu ve bu cetvelin işleyişi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Günlük olarak hazırlanan bu cetvel, departmanlardan gelen hasılat bilgilerinin doğruluğunu teyit ederken, ön büro ile genel muhasebe arasında veri bütünlüğü ve kontrolü sağlar.

Cevap

Günlük olarak hazırlanan Main Courante cetveli, departmanlardan gelen hasılat bilgilerinin doğruluğunu teyit ederken ön büro ile genel muhasebe arasında veri bütünlüğü ve kontrolü sağlar.
Doğru yanıt olan seçenek, Main Courante'ın konaklama işletmelerindeki temel fonksiyonunu vurgulamaktadır. Bu cetvel, hem bir kontrol aracı (iç denetim) hem de operasyonel verileri finansal kayıtlara dönüştüren bir veri köprüsü niteliğindedir. İşletmedeki tüm departmanlardan gelen gelir bilgilerinin ön büro kayıtlarıyla eşleşmesini sağlayarak genel muhasebeye hatasız veri akışı sunar.

Adım Adım Çözüm

1
Veri Toplama
Gün içinde odalar, mutfak, bar gibi departmanlarda gerçekleşen tüm satışlar (nakit, kredi kartı, kredili) ve tahsilatlar belirlenir.
Main Courante'ın temelini departmanlardan gelen hasılat raporları oluşturur.
2
Kontrol ve Mutabakat
Gece denetçisi tarafından departman raporları ile müşterilerin şahsi hesapları (folyolar) karşılaştırılır.
Ön büro ile departmanlar arasındaki tutarsızlıkları gidermek için çapraz kontrol gereklidir.
3
Muhasebe Entegrasyonu
Mutabakatı sağlanan cetvel özetlenerek genel muhasebe fişlerine (600, 391, 100 vb. hesaplar) veri aktarımı yapılır.
Finansal tabloların gerçek durumu yansıtması için günlük hasılatın muhasebeleştirilmesi gerekir.

Anahtar Kavram

Konaklama İşletmelerinde Muhasebe Organizasyonu ve Main Courante

İpuçları

1
Main Courante'ın hangi birimler arasındaki bağı sağladığını düşünün.
2
Gece denetçisinin neden tüm departman raporlarını topladığını ve KDV ayrımının önemini hatırlayın.
3
Muhasebedeki tam açıklama ve brüt esas ilkelerini, acente komisyonları ve avans kayıtları açısından değerlendirin.

Daha Fazla Pratik

Main Courante kayıtlarının tek düzen hesap planındaki yevmiye maddesi karşılıklarını çalışmanız önerilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 28Soru →

Konaklama işletmelerinde muhasebe organizasyonu; hizmetin "stoklanamazlığı" ve "üretim-tüketim eş zamanlılığı" gibi temel özellikler nedeniyle maliyetlerin departmanlar (maliyet merkezleri) bazında anlık takibine dayanır. Bu kapsamda, ana ambardan "Odalar Departmanı"nda kullanılmak üzere temizlik malzemesi ve buklet malzemesi çıkışı yapıldığında, Tekdüzen Hesap Planı çerçevesinde yapılması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 740 Hizmet Üretim Maliyeti (Borçlu), 150 İlk Madde ve Malzeme (Alacaklı)

Cevap

Konaklama hizmetinin sunumu için ambardan malzeme çıkışı yapıldığında, bu işlem hizmetin üretim maliyetini oluşturur ve 740740 Hizmet Üretim Maliyeti hesabının borcuna, 150150 İlk Madde ve Malzeme hesabının alacağına kaydedilir.
Konaklama işletmeleri özü itibarıyla hizmet üreten işletmelerdir. Hizmetin üretimi için kullanılan temizlik malzemeleri, buklet malzemeleri (şampuan, sabun vb.) ve yiyecek-içecek maddeleri stoklardan çıktığı anda '740 Hizmet Üretim Maliyeti' hesabına borç kaydedilir. Bu hesap, işletmenin muhasebe organizasyonu içinde departmanlar bazında alt hesaplara bölünerek maliyetlerin yerinde izlenmesini sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
İşlemin niteliğini belirlemek
İşlem, ana ambardan bir departmana (Odalar Departmanı) hizmet üretimi için malzeme transferidir.
Muhasebe organizasyonunda stok hareketleri ve maliyet oluşumu arasındaki ilişkiyi kurmak gerekir.
2
Tekdüzen Hesap Planı'na (THP) uygun hesapları seçmek
Hizmet üretim işletmelerinde maliyetler 740740 Hizmet Üretim Maliyeti hesabında takip edilir; malzemeler ise 150150 İlk Madde ve Malzeme hesabından çıkış yapar.
Konaklama işletmeleri birer hizmet üretim işletmesi olduğu için 7. grup hesaplarında 740740 nolu hesap birincil öneme sahiptir.
3
Yevmiye kaydını oluşturmak
Borç: 740740 Hizmet Üretim Maliyeti (Alt Hesap: Odalar Departmanı), Alacak: 150150 İlk Madde ve Malzeme.
Varlık hesaplarındaki azalış alacak tarafa, maliyet hesaplarındaki artış borç tarafa kaydedilir.

Anahtar Kavram

Hizmet Üretim İşletmelerinde Departman Bazlı Maliyet Takibi

İpuçları

1
Konaklama işletmelerinin bir hizmet üretim işletmesi olduğunu ve bu tür işletmelerde ana maliyet hesabının 7. grupta hangisi olduğunu hatırlayınız.
2
Ambardan bir malzeme çıkışı yapıldığında, hangi varlık hesabının alacaklandırılması gerektiğini ve bu malzemenin kullanılacağı yerin (odalar departmanı) hangi maliyet türüne girdiğini düşününüz.
3
Temizlik ve buklet malzemeleri konaklama hizmetinin sunumu için 'ilk madde ve malzeme' niteliğindedir. Bu stokların tüketimi 150 hesabın alacağı karşılığında 740 hesabın borcuna kaydedilir.

Daha Fazla Pratik

Konaklama işletmelerinde gece denetçisi (night auditor) tarafından hazırlanan günlük müşteri cetveli (main courante) kayıtlarını inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 29Soru →

Konaklama işletmelerinde muhasebe organizasyonu; sunulan hizmetlerin niteliği, işletmenin emek-yoğun yapısı ve yüksek sabit maliyetli duran varlıklara sahip olması gibi temel sektörel özellikler çerçevesinde şekillenir.

Buna göre, konaklama işletmelerinde maliyetlerin ve gelirlerin muhasebeleştirilmesi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Konaklama işletmelerinin emek-yoğun yapısı nedeniyle üretim sürecinde ortaya çıkan personel giderleri, fonksiyonel esaslı Tekdüzen Hesap Planı'nda 740740 Hizmet Üretim Maliyeti hesabı altında departmanlar bazında izlenir.

Cevap

Konaklama işletmelerinin emek-yoğun yapısı nedeniyle üretim sürecinde ortaya çıkan personel giderleri, fonksiyonel esaslı Tekdüzen Hesap Planı'nda 740 Hizmet Üretim Maliyeti hesabı altında departmanlar bazında izlenir.
Konaklama işletmeleri emek-yoğun bir yapıya sahip olduğundan, personel giderleri en önemli maliyet unsurlarından biridir. Üretilen 'hizmet' olduğu için bu giderler Tekdüzen Hesap Planı'ndaki fonksiyonel sınıflandırmaya göre 740740 Hizmet Üretim Maliyeti hesabında takip edilir. Ayrıca departman bazlı (Oda, Yiyecek-İçecek vb.) organizasyon, verimlilik analizi için zorunludur.

Adım Adım Çözüm

1
Sektörel özelliklerin muhasebe yansımasını değerlendir
Konaklama işletmeleri hizmet üreten, emek-yoğun ve yüksek sabit maliyetli işletmelerdir.
Hizmet üretimi söz konusu olduğu için maliyetlerin 710/720/730 yerine 740 hesabında izlenmesi gerekir.
2
Hesap planı uygunluğunu kontrol et
740740 Hizmet Üretim Maliyeti hesabı, sunulan oda, yemek ve diğer hizmetlerin maliyetlerini toplamak için kullanılır.
Konaklama işletmeleri mamul üretmediği, hizmet ürettiği için bu hesap ana maliyet hesabıdır.
3
Diğer seçeneklerdeki kavramsal hataları ele
Hizmetin stoklanamaması (perishability) özelliği nedeniyle stok kaydı yapılamayacağı ve yardımcı gelirlerin süreklilik arz etmesi nedeniyle 600 hesabında izleneceği doğrulanır.
Sektörel özellikler (stoklanamazlık, mevsimsellik vb.) muhasebe ilkelerini bu yönde zorunlu kılar.

Anahtar Kavram

Hizmet Üretim Maliyeti ve Departman Bazlı Muhasebe Organizasyonu
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 30Soru →

Bir tatil köyünde konaklayan müşterinin check-out (çıkış) işlemi sırasında düzenlenen müşteri folyosunda aşağıdaki bilgiler yer almaktadır:

Hizmet / İşlem TürüTutar
Oda Konaklama Bedeli5.0005.000 TL
Ekstra Harcamalar (Mini bar, SPA, Çamaşırhane)2.5002.500 TL
Müşteri Girişinde Tahsil Edilen Depozito (Avans)2.0002.000 TL

Yapılan anlaşma gereği oda konaklama bedelinin tamamı seyahat acentesi tarafından karşılanacak (City Ledger), ekstralar ise müşteriden nakit olarak tahsil edilecektir.

Bu bilgilere göre, check-out işlemi sırasında yapılacak muhasebe kaydıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur? (KDV ihmal edilmiştir.)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: "120120 Alıcılar" hesabı 5.0005.000 TL borçlandırılır ve "340340 Alınan Sipariş Avansları" hesabı 2.0002.000 TL borçlandırılarak kapatılır.

Cevap

Check-out sırasında seyahat acentesinden olan alacak (5.0005.000 TL) "120120 Alıcılar" hesabına, önceden alınan depozito (2.0002.000 TL) ise mahsup edilmek üzere "340340 Alınan Sipariş Avansları" hesabına borç kaydedilir.
Doğru muhasebe kaydı, toplam hasılatın (7.5007.500 TL) alacaklandırılmasını, acente payının (5.0005.000 TL) seyahat acentesi cari hesabına (120) borç yazılmasını, mevcut depozitonun (2.0002.000 TL) borçlandırılarak kapatılmasını ve kalan bakiyenin (500500 TL) kasaya borç yazılmasını içerir. Belirtilen seçenek bu yevmiye maddesinin temel unsurlarını doğru şekilde açıklamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Toplam hasılatı belirle
5.000+2.500=7.5005.000 + 2.500 = 7.500 TL
Oda bedeli ve ekstraların tamamı işletme için gelirdir.
2
Seyahat acentesinden olan alacağı (City Ledger) tespit et
5.0005.000 TL
Anlaşma gereği sadece konaklama bedeli acenteye fatura edilecektir.
3
Alınan depozitoyu (avans) mahsup et
"340340 Alınan Sipariş Avansları" hesabı 2.0002.000 TL borçlandırılır.
Hizmet sunulduğu için önceden alınan bu tutarın yükümlülükten çıkarılması gerekir.
4
Nihai nakit tahsilatını hesapla
7.5007.500 (Toplam) - 5.0005.000 (Acente) - 2.0002.000 (Depozito) = 500500 TL
Müşterinin ekstralarından kalan tutar nakit olarak tahsil edilir.

Anahtar Kavram

Konaklama işletmelerinde folyo mahsup işlemleri ve City Ledger transferi.

İpuçları

1
Check-out sırasında toplam borçtan, acente payı ve önceden ödenen depozito düşülerek kalan nakit bakiye bulunur.
2
"340340 Alınan Sipariş Avansları" hesabı, hizmet sunulduğunda borçlandırılarak mahsup edilmelidir.
3
Acentenin ödeyeceği tutar (City Ledger), işletme için bir ticari alacak niteliğinde olup "120120 Alıcılar" hesabında takip edilir.

Daha Fazla Pratik

Konaklama işletmelerinde komisyonlu acente satışlarının brüt ve net kayıt yöntemleri arasındaki farkları inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 31Soru →

Ladin Resort Otel İşletmesi’nde yapılan gün sonu işlemlerinde (night audit), resepsiyon tarafından hazırlanan Günlük Müşteri Çizelgesi (Main Courante) incelenmiş ve bir müşterinin telefon ünitesinden faydalanarak 650650 TL + %20\%20 KDV tutarında dış hat görüşmesi yaptığı tespit edilmiştir. Söz konusu hizmetin işletmeye olan maliyeti (operatör bedeli) ise 380380 TL + %20\%20 KDV’dir.

Bu işleme ilişkin yapılacak hasılat kaydıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hasılat, brüt tutar olan 650650 TL üzerinden "600 Yurtiçi Satışlar" hesabının ilgili yardımcı bölüm alt hesabında izlenmelidir.

Cevap

Yardımcı bölüm gelirleri (telefon vb.) işletmenin esas faaliyeti kapsamında değerlendirilir ve brüt tutar üzerinden '600 Yurtiçi Satışlar' hesabına kaydedilir.
Konaklama işletmelerinde telefon ünitesi bir 'Yardımcı Bölüm' (Auxiliary Department) olarak tanımlanır. Bu bölümden elde edilen gelirler, işletmenin ana faaliyet döngüsünün bir parçasıdır. Bu nedenle, elde edilen hasılat '600 Yurtiçi Satışlar' hesabının altında ilgili departman kodunda (örneğin 600.03 Telefon Gelirleri) izlenmelidir. Ayrıca muhasebenin temel ilkeleri gereği hasılat kaydı net tutar üzerinden değil, brüt tutar (650650 TL) üzerinden yapılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Gelirin niteliğini belirlemek.
Hizmet Telefon ünitesinden (Yardımcı Bölüm) sağlanmıştır.
Konaklama işletmelerinde hangi bölümden gelirse gelsin (oda, yemek, telefon), müşteriye sunulan ana hizmetler işletme hasılatıdır.
2
Kullanılacak hesap ve tutarı belirlemek.
Hesap: 600 Yurtiçi Satışlar (Alt Hesap: Telefon Gelirleri), Tutar: 650650 TL.
Muhasebenin 'Brüt Değer Esası' gereği, maliyetler (operatör bedeli) hasılattan düşülmeden, brüt satış tutarı kaydedilmelidir.
3
KDV hesaplamasını ve folyo kaydını yapmak.
650×0,20=130650 \times 0,20 = 130 TL KDV. Toplam Folyo Borcu: 780780 TL.
Müşteri folyosu (120 Alıcılar) hem hasılatı hem de KDV'yi içerecek şekilde borçlandırılır.

Anahtar Kavram

Konaklama İşletmelerinde Yardımcı Bölüm Gelirlerinin Muhasebeleştirilmesi

İpuçları

1
Otel işletmelerinde telefon bir yardımcı bölümdür ve sunduğu hizmetler ana faaliyet geliri sayılır.
2
Muhasebenin brüt değer esası gereği gelir ve giderleri birbirine kırdırarak net tutar kaydetmekten kaçının.
3
İşlem doğrudan 600 Yurtiçi Satışlar hesabında brüt tutar (650650 TL) olarak kaydedilmeli, maliyet ise ayrı bir yevmiye maddesinde 740 hesabına borç yazılmalıdır.

Daha Fazla Pratik

Konaklama işletmelerinde çamaşırhane hizmetlerinin otel içindeki diğer bölümlere (örneğin odalar departmanına) verilmesi durumunda yapılan 'iç transfer' kayıtlarını inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Eğer soru yevmiye kaydı bazında sorulsaydı; Borç tarafında 120 (Folyo), Alacak tarafında ise 600 (Satış) ve 391 (KDV) hesaplarının yer alacağını düşünerek de çözüme ulaşabilirdiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 32Soru →

Bir konaklama işletmesinin yiyecek ve içecek departmanına bağlı mutfak biriminin bir aylık dönem içi hareketlerine ilişkin veriler aşağıdadır:

KalemTutar (TL)
Dönem Başı Mutfak Stoku12.00012.000
Ana Ambardan Mutfağa Yapılan Transferler60.00060.000
Mutfaktan Personel Yemeği İçin Kullanılan Kısım5.0005.000
Dönem Sonu Mutfak Sayımı (Mutfak Stoku)15.00015.000

Bu verilere göre, işletmenin ilgili dönemdeki "Satılan Hizmet Maliyeti" tutarı kaç TL'dir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 52.00052.000

Cevap

İşletmenin ilgili dönemdeki satılan hizmet maliyeti 52.00052.000 TL'dir.
Doğru tutar olan 52.00052.000 TL, mutfağın sahip olduğu toplam yiyecek-içecek kaynağından (72.00072.000 TL), hem satış dışı bir kullanım olan personel yemeğinin (5.0005.000 TL) hem de henüz tüketilmemiş olan dönem sonu stokun (15.00015.000 TL) düşülmesiyle elde edilir. Bu işlem, 622 Satılan Hizmet Maliyeti hesabına aktarılacak net tutarı gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
Mutfağın toplam kullanılabilir stok miktarını hesapla.
12.000+60.000=72.00012.000 + 60.000 = 72.000 TL
Dönem başında var olan stok ile dönem içinde ambardan gelen stokun toplamı, mutfaktaki toplam kaynakları gösterir.
2
Dahili tüketim olan personel yemeği giderini toplam kaynaktan düş.
72.000−5.000=67.00072.000 - 5.000 = 67.000 TL
Personel yemekleri satış amacıyla kullanılmadığı için satılan hizmetin maliyeti içinde yer almamalı, ilgili gider hesabına aktarılmalıdır.
3
Kalan tutardan dönem sonu stok miktarını çıkararak satılan kısmın maliyetini bul.
67.000−15.000=52.00067.000 - 15.000 = 52.000 TL
Mutfakta kullanılan ancak satılmayıp elde kalan (stok) miktar çıkarıldığında, müşterilere sunulan yiyecek ve içeceklerin maliyetine ulaşılır.

Anahtar Kavram

Yiyecek ve İçecek Satılan Hizmet Maliyeti Hesaplaması

İpuçları

1
Satılan Hizmet Maliyeti hesaplanırken mutfağa giren toplam değerlerden mutfakta kalan stoklar düşülmelidir.
2
Mutfaktan personel yemeği için ayrılan kısım bir satış değildir, bu nedenle 'satılan' hizmetin maliyetinden çıkarılmalıdır.
3
Formül: (Dönem Başı Stok + Ambardan Transferler) - Personel Yemekleri - Dönem Sonu Stok = Satılan Hizmet Maliyeti.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir soruda 'ikram' (complimentary) yiyeceklerin maliyet hesaplamasındaki yerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 33Soru →

Konaklama işletmelerinde, bir seyahat acentesi aracılığıyla konaklayan gruba ait toplu konaklama bedelleri "Master Folio" üzerinden takip edilirken, gruptaki bir misafirin şahsi harcamaları için ayrı bir "Guest Folio" (Müşteri Folyosu) açılmıştır. Misafirin otelden ayrılış (check-out) tarihindeki Guest Folio dökümü aşağıdaki gibidir:

Harcama TürüTutar (KDV Hariç)KDV Oranı
Oda Servisi (Yemek)5.0005.000 TL%10
Mini Bar ve Telefon5.0005.000 TL%20

Müşteri, otele giriş yaparken 3.0003.000 TL tutarında bir depozito ödemiş ve bu tutar "340 Alınan Sipariş Avansları" hesabına kaydedilmiştir. Müşteri, çıkış yaparken kalan borcunu nakit olarak ödemiştir.

Bu bilgilere göre, misafirin çıkış işleminin muhasebeleştirilmesinde "100 Kasa" hesabına borç kaydedilmesi gereken tutar aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 8.5008.500 TL

Cevap

Misafirin Guest Folio borcu olan 11.50011.500 TL'den 3.0003.000 TL'lik avans düşüldüğünde kalan 8.5008.500 TL nakit olarak tahsil edilmelidir.
Doğru tutar olan 8.5008.500 TL, öncelikle Oda Servisi bedeline %10 KDV (5.5005.500 TL) ve Mini Bar/Telefon bedeline %20 KDV (6.0006.000 TL) eklenerek toplam folyo tutarının (11.50011.500 TL) bulunması, ardından bu toplamdan müşterinin rezervasyon sırasında ödediği 3.0003.000 TL'lik avansın mahsup edilmesiyle hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1
KDV dahil harcama tutarlarını hesaplayın.
Yemek: 5.000×1,10=5.5005.000 \times 1,10 = 5.500 TL; Mini Bar/Telefon: 5.000×1,20=6.0005.000 \times 1,20 = 6.000 TL.
Konaklama ve yeme-içme hizmetleri genellikle %10, diğer teknik servisler %20 KDV'ye tabidir.
2
Toplam folyo borcunu bulun.
5.500+6.000=11.5005.500 + 6.000 = 11.500 TL.
Misafirin otelde kaldığı süre boyunca Guest Folio'suna yansıyan toplam borç bakiyesidir.
3
Önceden alınan avansı toplam borçtan mahsup edin.
11.500−3.000=8.50011.500 - 3.000 = 8.500 TL.
Daha önce alınan depozito tutarı müşterinin borcundan düşülerek nihai ödeme tutarı belirlenir.

Anahtar Kavram

Ön Büro İşlemleri ve Müşteri (Folyo) Hesapları
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 34Soru →

Bir konaklama işletmesinin yiyecek-içecek bölümünde, ay sonu itibarıyla yapılan sayımlar ve ambar çıkış fişlerinin analizi sonucunda toplam 200.000200.000 TL tutarında gıda malzemesinin tüketildiği tespit edilmiştir. Bu tüketimin detayları şu şekildedir:

Kullanım AmacıTutar
Tanıtım amacıyla acentelere sunulan ikramlar15.00015.000 TL
Genel idari personelin yemek ihtiyacı25.00025.000 TL
Müşterilere sunulan ücretli hizmetler160.000160.000 TL

Buna göre, söz konusu malzeme tüketiminin muhasebeleştirilmesiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 760 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri hesabı 15.000 TL borçlandırılır.

Cevap

Malzeme tüketim kaydında, tanıtım amacıyla kullanılan tutar için Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri hesabı borçlandırılmalıdır.
Doğru ifade olan tanıtım amaçlı tutarın pazarlama gideri olarak kaydedilmesi, muhasebenin fonksiyonel gider dağılımı ilkesine uygundur. Acentelere sunulan ikramlar işletmenin satışlarını artırmaya yönelik bir tanıtım faaliyeti olduğu için 760 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri hesabında izlenmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Toplam tüketimin fonksiyonel dağılımını analiz et
200.000 TL toplam tüketimin; 160.000 TL'si üretim (740), 15.000 TL'si pazarlama (760) ve 25.000 TL'si genel yönetim (770) olarak ayrıştırıldı.
Konaklama işletmelerinde maliyetlerin sadece üretimle sınırlı kalmayıp, ikram ve personel yemeği gibi farklı fonksiyonlara dağıtılması gerekir.
2
Yevmiye kaydının borç taraflarını belirle
740 (160.000 TL), 760 (15.000 TL) ve 770 (25.000 TL) nolu hesaplar borçlandırılır.
Gider ve maliyet hesaplarındaki artışlar borç tarafa kaydedilir.
3
Stok çıkışını kaydet
150 İlk Madde ve Malzeme hesabı 200.000 TL alacaklandırılır.
Varlık hesaplarındaki azalışlar alacak tarafa kaydedilir.

Anahtar Kavram

Yiyecek ve İçecek Bölümü Maliyet Ayrıştırması

İpuçları

1
Tüketilen malzemelerin hangi amaçla kullanıldığına dikkat edin.
2
Tanıtım ve ağırlama faaliyetleri muhasebede pazarlama gideri olarak sınıflandırılır.
3
Stoktan çıkış kaydı yaparken varlık hesabının hangi tarafına kayıt yapılacağını hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

Farklı bölümlerden (odalar, yiyecek-içecek) gelen giderlerin ortak dağıtım anahtarlarıyla paylaştırılmasını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 35Soru →

Bir konaklama işletmesinin yiyecek ve içecek departmanına bağlı mutfak biriminin Ocak ayı stok hareketleri ve kullanım detayları aşağıda verilmiştir:

KalemTutar
Dönem Başı Mutfak Malzeme Stoku25.00025.000 TL
Ay İçi Ambar Girişleri (Net)95.00095.000 TL
Dönem Sonu Mutfak Malzeme Sayımı30.00030.000 TL

Yapılan incelemede, mutfaktan çıkan malzemelerin 4.0004.000 TL'lik kısmının işletme personelinin yemeği için kullanıldığı, 2.0002.000 TL'lik kısmının ise tanıtım amaçlı olarak müşterilere ücretsiz ikram edildiği tespit edilmiştir.

Buna göre, ilgili ayın sonunda yiyecek ve içecek üretim maliyetinin kaydında "740 Hizmet Üretim Maliyeti" hesabının borcuna kaydedilmesi gereken tutar kaç TL'dir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 84.00084.000

Cevap

İşletmenin üretim maliyeti 84.00084.000 TL olarak hesaplanır.
Toplam tüketilen hammadde tutarı 90.00090.000 TL'dir. Ancak bu tutarın tamamı satış amaçlı hizmet üretiminde kullanılmamıştır. Personel yemekleri (4.0004.000 TL) ve pazarlama amaçlı ikramlar (2.0002.000 TL) hizmet üretim maliyeti (740) yerine ilgili gider hesaplarına kaydedilmelidir. Bu nedenle 90.000−6.000=84.00090.000 - 6.000 = 84.000 TL tutarı üretim maliyeti olarak borç kaydedilir.

Adım Adım Çözüm

1
Toplam tüketilen malzeme tutarını hesapla
25.000+95.000−30.000=90.00025.000 + 95.000 - 30.000 = 90.000 TL
Mutfakta kullanılan toplam hammadde miktarını belirlemek için Dönem Başı Stok + Alışlar - Dönem Sonu Stok formülü uygulanır.
2
Üretim dışı kullanım tutarlarını topla
4.000+2.000=6.0004.000 + 2.000 = 6.000 TL
Personel yemeği ve pazarlama ikramları hizmet üretimi maliyetine değil, ilgili gider hesaplarına (770/760) aktarılmalıdır.
3
Üretim maliyeti hesabına (740) aktarılacak net tutarı belirle
90.000−6.000=84.00090.000 - 6.000 = 84.000 TL
Üretimle doğrudan ilgisi olmayan çıkışlar düşüldüğünde kalan tutar hizmet üretim maliyetini oluşturur.

Anahtar Kavram

Hizmet Üretim Maliyeti ve Gider Ayrımı

Daha Fazla Pratik

Bu işlemin ardından, satılan yiyecek ve içeceklerin maliyetinin 740 hesabından 622 hesabına devredilme kaydını inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 36Soru →

Mavi Çınar Otel İşletmesi'nde konaklayan bir müşteri, işletmenin çamaşırhane ünitesinden hizmet almış ve karşılığında 400400 TL + %20\%20 KDV tutarında bir bedel müşteri folyosuna borç kaydedilmiştir. Gün sonu işlemlerinde bu hizmet bedeline ilişkin yapılacak muhasebe kaydında, hasılat tutarı aşağıdaki hesaplardan hangisinin alacağına kaydedilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 600 Yurtiçi Satışlar

Cevap

Yardımcı bölüm gelirleri ana faaliyet geliri kabul edildiğinden 600 Yurtiçi Satışlar hesabına kaydedilmelidir.
Konaklama işletmelerinde telefon, çamaşırhane, spor salonu ve otopark gibi yardımcı bölümlerden sağlanan hasılat, işletmenin ana faaliyet gelirleri arasında yer alır. Bu nedenle, bu bölümlerden sağlanan hizmet bedelleri Tek Düzen Hesap Planı'na göre '600 Yurtiçi Satışlar' hesabının alacağına kaydedilerek muhasebeleştirilir.

Adım Adım Çözüm

1
Gelirin niteliğini belirle.
Çamaşırhane hizmeti, konaklama işletmesinin yardımcı bölümlerinden biridir.
Konaklama işletmelerinde telefon, çamaşırhane, otopark ve SPA gibi birimler yardımcı departmanlar olarak adlandırılır.
2
Muhasebe hesap kodunu tespit et.
Bu birimlerden elde edilen gelirler işletmenin esas faaliyet konusuna dahildir.
Tek Düzen Hesap Planı ve ihtisas muhasebesi kurallarına göre ana faaliyet gelirleri 600 kodlu hesapta takip edilir.
3
Kayıt tarafını seç.
Gelir hesapları alacak taraflı çalışır.
Hasılat oluştuğunda gelir tablosu hesaplarında artış meydana gelir.

Anahtar Kavram

Konaklama işletmelerinde yardımcı departman gelirlerinin sınıflandırılması

İpuçları

1
Otelin ana işi sadece oda satmak değildir; çamaşırhane gibi ek hizmetler de bu işin bir parçasıdır.

Daha Fazla Pratik

Konaklama işletmelerinde maliyetlerin 740 Hizmet Üretim Maliyeti hesabında nasıl departmanlara ayrıldığını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 37Soru →

Bir turizm işletmesinde konaklayan ve acente aracılığıyla rezervasyon yaptıran bir müşterinin ayrılış (check-out) işlemleri sırasında folyo kayıtlarında aşağıdaki bilgiler tespit edilmiştir:

İşlem DetayıTutar
Konaklama Bedeli (Acente tarafından karşılanacak)15.00015.000 TL
Ekstra Harcamalar (Restoran, Mini Bar vb.)4.5004.500 TL
Girişte Alınan Nakit Depozito1.5001.500 TL

Müşteri, girişte ödediği depozito tutarı ekstra harcamalarından mahsup edildikten sonra kalan bakiyeyi nakit olarak ödeyerek otelden ayrılmıştır. (KDV ihmal edilmiştir.)

Buna göre, işletmenin bu işleme ilişkin yapacağı gün sonu muhasebe kaydında "120120 Alıcılar" ve "100100 Kasa" hesaplarına borç kaydedilecek tutarlar aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 120120 Alıcılar: 15.00015.000 TL; 100100 Kasa: 3.0003.000 TL

Cevap

120120 Alıcılar hesabına 15.00015.000 TL, 100100 Kasa hesabına ise 3.0003.000 TL borç kaydedilmelidir.
Konaklama işletmelerinde acente aracılığıyla gelen müşterilerin oda bedelleri acenteye fatura edileceği için 120120 Alıcılar hesabına, şahsi harcamalarından kalan nakit ödemeler ise 100100 Kasa hesabına borç kaydedilir. Müşteri 4.5004.500 TL'lik harcamasının 1.5001.500 TL'sini zaten depozito olarak verdiği için, çıkışta sadece 3.0003.000 TL nakit ödeme yapar.

Adım Adım Çözüm

1
Acenteden tahsil edilecek tutarın belirlenmesi
15.00015.000 TL
Konaklama bedeli acente tarafından üstlenildiği için bu tutar işletmenin ticari alacağı (City Ledger) olarak 120120 Alıcılar hesabında takip edilir.
2
Müşterinin ödeyeceği net nakit tutarın hesaplanması
4.500−1.500=3.0004.500 - 1.500 = 3.000 TL
Müşterinin toplam ekstra harcamasından, girişte verdiği depozito (avans) mahsup edilerek kalan tutar nakit olarak tahsil edilir.
3
Muhasebe maddesinin oluşturulması
120120 (B) 15.00015.000, 100100 (B) 3.0003.000, 340340 (B) 1.5001.500 / 600600 (A) 19.50019.500
Hasılatın (Ekstra + Konaklama) tamamı kaydedilirken, alacak şekilleri (nakit, acente alacağı ve önceki avansın kapatılması) borç tarafta gösterilir.

Anahtar Kavram

Konaklama işletmelerinde folyo bakiyelerinin tahsilat türüne göre (Nakit, City Ledger, Avans Mahsubu) ayrıştırılarak muhasebeleştirilmesi.

İpuçları

1
Acentenin ödeyeceği tutar ile müşterinin ödeyeceği tutarı birbirinden ayırın.
2
Müşterinin çıkışta ödeyeceği nakit miktarını bulurken, girişte bıraktığı 1.5001.500 TL depozitoyu ekstra harcamalarından düşmeyi unutmayın.

Daha Fazla Pratik

Main Courante üzerinden yapılan günlük hasılat kayıtlarında farklı KDV oranlarının nasıl ayrıştırıldığını inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 38Soru →

Konaklama işletmeleri; odalar ve yiyecek-içecek departmanları gibi ana gelir merkezlerinin yanı sıra, konukların ihtiyaçlarına yönelik çamaşırhane, telefon ve SPA gibi yardımcı departmanlar aracılığıyla da hizmet sunmaktadır. Bu yardımcı departmanların muhasebe organizasayonu ve gelir-gider takibi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yardımcı departmanlar tarafından sunulan hizmetler işletmenin toplam hasılatının bir parçasıdır ve elde edilen gelirler "600 Yurtiçi Satışlar" hesabının ilgili alt kodlarında izlenmelidir.

Cevap

Yardımcı departman gelirlerinin işletmenin ana faaliyet hasılatı içinde kabul edilerek 600 Yurtiçi Satışlar hesabında izlenmesi gerektiğini belirten ifade doğrudur.
Konaklama işletmelerinde telefon, çamaşırhane, SPA gibi departmanlar her ne kadar 'yardımcı' olarak adlandırılsa da, bunlar işletmenin esas faaliyet konusu çerçevesinde konuklara sunulan ve süreklilik arz eden hizmetlerdir. Bu nedenle, elde edilen gelirler faaliyet dışı gelir (649) yerine, doğrudan ana faaliyet hasılatı olan 600 Yurtiçi Satışlar hesabının ilgili departman kodlarında izlenmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Hizmetin niteliğini belirle
Yardımcı departman hizmetleri (çamaşırhane, telefon vb.) süreklidir.
Konaklama işletmelerinde bu hizmetler ana faaliyetin tamamlayıcısıdır.
2
Hesap planı eşleştirmesi yap
Sürekli ve ana faaliyetle ilgili gelirler 600 nolu hesaba aktarılır.
Tek Düzen Hesap Planı ve ihtisas muhasebesi gereği bu gelirler 649 gibi hesaplarda takip edilmez.
3
Diğer muhasebe ilkelerini kontrol et
Hasılat brüt kaydedilmeli ve avanslar zamanında gelirleşmelidir.
Netleştirme yasağı ve dönemsellik kavramı muhasebe organizasyonunun temelidir.

Anahtar Kavram

Konaklama İşletmelerinde Gelir Sınıflandırması ve Departman Muhasebesi
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 39Soru →

Konaklama işletmelerinde muhasebe organizasyonu; hizmetin stoklanamazlığı, üretim-tüketim eş zamanlılığı ve yüksek sabit maliyet yapısı gibi sektörel dinamikler üzerine inşa edilir.

Bu yapısal özelliklerin muhasebe organizasyonu ve uygulamalarına yansımasıyla ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi hatalıdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Üretilen hizmetlerin stoklanamaması özelliği nedeniyle, yiyecek-içecek ve temizlik malzemesi gibi girdiler de alındıkları anda doğrudan 740740 Hizmet Üretim Maliyeti hesabına borç kaydedilerek dönem sonu stok takibinden muaf tutulur.

Cevap

Üretilen hizmetlerin stoklanamaması özelliği nedeniyle girdilerin doğrudan maliyete atılması ve stok takibinden muaf tutulması ifadesi yanlıştır.
Konaklama işletmelerinde sunulan hizmetin (örneğin bir oda satışının) stoklanamaz olması, o hizmetin üretiminde kullanılan fiziksel malzemelerin (yiyecek, içecek, temizlik maddeleri vb.) stoklanamayacağı anlamına gelmez. Bu malzemeler satın alındığında 150150 İlk Madde ve Malzeme hesabına kaydedilir ve kullanıldıkça (üretime sevk edildikçe) 740740 Hizmet Üretim Maliyeti hesabına aktarılır. Bu girdilerin doğrudan maliyet yazılması, dönem sonu envanter ve maliyet hesaplamalarının hatalı yapılmasına neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Konaklama işletmelerindeki 'stoklanamazlık' kavramını analiz etme
Stoklanamazlık özelliği sadece nihai ürün olan 'hizmet' (oda gecesi, servis vb.) için geçerlidir.
Zamanın depolanamaması ve hizmetin üretildiği anda tüketilmesi bu özelliğin temelidir.
2
Girdi ve malzeme yönetimini değerlendirme
Hizmet üretiminde kullanılan yiyecek, içecek, buklet malzemeleri ve temizlik ürünleri fiziksel nesnelerdir ve depolanabilirler.
Bu malzemeler Tek Düzen Hesap Planı uyarınca stok hesaplarında takip edilmelidir.
3
Muhasebe kaydı prensiplerini uygulama
Malzemeler satın alındığında 150150 İlk Madde ve Malzeme hesabına borç kaydedilir; üretime sevk edildikçe 740740 Hizmet Üretim Maliyeti hesabına aktarılır.
Dönemsellik ve eşleştirme ilkeleri gereği tüketilmeyen malzemenin doğrudan gider yazılması mali tabloları yanıltır.
4
Hatalı ifadeyi belirleme
Hizmetin stoklanamaz oluşu, malzemelerin de stoklanamayacağı ve doğrudan maliyete atılacağı anlamına gelmez.
Maliyet muhasebesi organizasyonunda girdi (input) ile çıktı (output) arasındaki bu ayrım kritiktir.

Anahtar Kavram

Hizmet İşletmelerinde Girdi-Çıktı Ayrımı ve Stok Yönetimi
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 40Soru →

Bir konaklama işletmesinin yiyecek ve içecek departmanına bağlı mutfak biriminde, dönem sonunda yapılan maliyet analizleri neticesinde ambardan çekilerek kullanılan toplam 320.000320.000 TL tutarındaki gıda maddesinin kullanım yerleri şu şekilde tespit edilmiştir:

- Restoran ve oda servisi yoluyla müşterilere sunulan yemekler için: 245.000245.000 TL
- Otelin tüm departmanlarında çalışan personelin yemek ihtiyacı için: 45.00045.000 TL
- Gelecek dönem rezervasyonlarını artırmak amacıyla acente yetkililerine sunulan ikramlar için: 30.00030.000 TL

Bu verilere göre, gıda maddesi kullanımlarının muhasebeleştirilmesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Personel yemek giderleri için kullanılan 45.00045.000 TL, doğrudan 622 Satılan Hizmet Maliyeti hesabına borç kaydedilmelidir.

Cevap

Personel yemek giderlerinin doğrudan 622 Satılan Hizmet Maliyeti hesabına kaydedilmesi ifadesi yanlıştır; çünkü bu giderler dönem içinde 770 Genel Yönetim Giderleri hesabında takip edilmelidir.
Doğru yanıt olan seçenek yanlıştır çünkü 622 Satılan Hizmet Maliyeti hesabı bir gelir tablosu hesabıdır ve sadece dönem sonlarında 741 Hizmet Üretim Maliyeti Yansıtma hesabı aracılığıyla maliyetlerin aktarılmasında kullanılır. Dönem içinde gerçekleşen personel yemek gideri gibi tüketimler doğrudan bu hesaba borç yazılamaz; bunun yerine 770 Genel Yönetim Giderleri gibi ilgili faaliyet gideri hesaplarında izlenmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Müşterilere sunulan hizmet maliyetini belirleme
245.000245.000 TL -> 740 Hizmet Üretim Maliyeti
Müşteriye satılan yiyecek ve içecekler işletmenin ana üretim faaliyetidir.
2
Personel yemek giderini sınıflandırma
45.00045.000 TL -> 770 Genel Yönetim Giderleri
Personel yemekleri, satılan hizmetin doğrudan bir parçası değil, bir işletme (faaliyet) gideridir.
3
Tanıtım amaçlı ikramları sınıflandırma
30.00030.000 TL -> 760 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri
Acentelere yapılan ikramlar pazarlama ve tanıtım stratejisinin bir parçasıdır.
4
Stok çıkışını kaydetme
150 İlk Madde ve Malzeme Hesabı (Alacak): 320.000320.000 TL
Ambardan çıkan toplam malzeme stoklardan düşülmelidir.

Anahtar Kavram

Yiyecek ve içecek işletmelerinde tüketilen malzemelerin kullanım amaçlarına göre fonksiyonel maliyet hesaplarına (740, 760, 770) dağıtılması.

İpuçları

1
Giderlerin 'fonksiyonel' dağılımına dikkat edin; müşteri, personel ve tanıtım harcamaları farklı hesaplarda izlenir.
2
Dönem içi kayıtlar 7'li grupta yapılırken, 6'lı gruptaki maliyet hesapları (620-623) sadece dönem sonu yansıtma işlemlerinde kullanılır.
3
Personel yemeği bir 'hizmet üretim maliyeti' (740) değil, bir 'genel yönetim gideri' (770) olarak kabul edilir.

Daha Fazla Pratik

Konaklama işletmelerinde 'Main Courante' (Günlük Müşteri Cetveli) kayıtlarını ve KDV oranlarının ayrıştırılmasını inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Hesap kodlarının gruplarını hatırlayarak eleme yapabilirsiniz: 7'li hesaplar 'Maliyet Hesapları'dır (dönem içi), 6'lı hesaplar ise 'Gelir Tablosu Hesapları'dır (dönem sonu sonuçları).
Tahmini Süre:1m 15s
ÖncekiSayfa 2 / 7Sonraki
Konaklama İşletmeleri Muhasebesi Alıştırma Soruları — KPSS Muhasebe — Sayfa 2 | Examkin