Soru

Zorluk: Çok zorTüberküloz

Tüberküloz menenjit tanısıyla izlenen 55 yaşında bir çocukta, tedavinin ikinci haftasında nörolojik tablonun kötüleştiği, idrar çıkışının belirgin arttığı ve serum sodyum düzeyinin 118118 mmol/Lmmol/L'ye düştüğü saptanıyor. Fizik muayenede hastanın taşikardik ve hipotansif olduğu, deri turgorunun azaldığı ve mukozalarının kuru olduğu gözleniyor. İdrar tetkikinde idrar sodyumu 110110 mmol/Lmmol/L ve idrar osmolalitesi yüksek (>serum>serum) bulunuyor. Bu hastada gelişen hiponatreminin en olası nedeni ve bu aşamada uygulanması gereken tedavi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Uygunsuz ADH salınımı sendromu - Sıvı kısıtlaması
  2. Serebral tuz kaybı sendromu - Sıvı ve sodyum replasmanıCevap
  3. C
    Santral diyabetes insipitus - Serbest su kısıtlaması
  4. D
    Adrenal yetmezlik - Yüksek doz glukokortikoid
  5. E
    İyatrojenik sıvı yüklenmesi - Loop diüretiği uygulaması

Cevap

Serebral tuz kaybı sendromu tanısı konularak sıvı ve sodyum replasmanı yapılmalıdır.
Serebral tuz kaybı sendromu (CSWS), tüberküloz menenjit gibi ağır intrakraniyal süreçlerde görülür. Hastada serum sodyumu düşük, idrar sodyumu yüksektir (>2040>20-40 mEq/LmEq/L) ve idrar miktarı artmıştır (poliüri). En belirleyici özellik hastanın klinik olarak dehidrate olmasıdır. Bu vakada dehidratasyon bulgularının (hipotansiyon, taşikardi, deri turgorunda azalma) varlığı tanıyı kesinleştirir. Tedavide sıvı kısıtlaması değil, tam tersine agresif sıvı ve sodyum replasmanı gerekir.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın volüm durumunun değerlendirilmesi
Taşikardi, hipotansiyon ve deri turgorunda azalma hastanın hipovolemik (dehidrate) olduğunu gösterir.
Hiponatremi ayırıcı tanısında volüm durumu en kritik basamaktır.
2
Serum ve idrar biyokimyasının analizi
Düşük serum sodyumu (118118 mmol/Lmmol/L) ile birlikte yüksek idrar sodyumu (>20>20 mmol/Lmmol/L) saptanması renal yolla sodyum kaybına işaret eder.
Hem SIADH hem de CSWS'de idrar sodyumu yüksektir, ayrım volüm durumuyla yapılır.
3
CSWS ve SIADH ayırıcı tanısının yapılması
Hiponatremi + Hipovolemi + Yüksek idrar sodyumu = CSWS tanısına ulaşılır.
SIADH'ta hastanın övolemik olması beklenirdi.
4
Tedavi planının oluşturulması
İzotonik sıvı replasmanı ve ek sodyum desteği başlanır.
CSWS'de temel sorun sodyum ve beraberinde su kaybıdır; sıvı kısıtlaması (SIADH tedavisi) tabloyu daha da kötüleştirir.

Anahtar Kavram

Serebral Tuz Kaybı Sendromu (CSWS) vs SIADH Ayrımı
Bu soruyu puanla