Organofosfatlı bir insektisit maruziyeti sonrası gelişen akut kolinerjik kriz tablosu uygun antidot tedavisi ile başarıyla kontrol altına alınan bir hasta, taburcu edildikten 20 gün sonra alt ekstremitelerde belirgin güçsüzlük, ataksi ve simetrik seyreden parestezi şikayetleriyle tekrar başvuruyor. Nörolojik muayenesinde distal kaslarda atrofi, tendon reflekslerinde azalma ve 'düşük ayak' saptanıyor. Bu klinik tabloda asetilkolinesteraz aktivitesinin normale döndüğü gözleniyor. Bu hastada gelişen gecikmiş nöropati tablosunun (OPIDN) patogenezinden sorumlu olan temel moleküler mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?
- Nöropati hedef esteraz (NTE) enziminin fosforilasyonu ve ardından gerçekleşen yaşlanma (aging) süreciCevap
- BPeriferik motor aksonlardaki asetilkolinesteraz enziminin irreversibl olarak inhibe edilmesi
- CPostsinaptik nikotinik reseptörlerin aşırı asetilkolin maruziyetine bağlı desensitizasyonu
- DGABA-A reseptör kompleksi üzerindeki klor kanallarının non-kompetitif blokajı
- EVoltaj bağımlı sodyum kanallarının inaktivasyon kapılarının açık kalarak repetitif deşarjlara yol açması
Cevap
Organofosfat ilişkili gecikmiş nöropati (OPIDN) patogenezinde temel adım, nöropati hedef esteraz (NTE) enziminin inhibe edilmesi ve yaşlanmasıdır.
Doğru seçenek olan 'Nöropati hedef esteraz (NTE) enziminin fosforilasyonu ve aging süreci', OPIDN (Organophosphate-Induced Delayed Neuropathy) tablosunun tanımlayıcı mekanizmasıdır. Bazı organofosfatlar, sinir dokusunda bulunan ve aksonal bütünlüğün korunmasında rol oynayan NTE enzimini inhibe eder. Bu inhibisyonu takiben enzimin 'yaşlanması' (dealkilasyon), distal aksonal dejenerasyona ve tipik olarak 2-3 hafta sonra ortaya çıkan motor nöropati bulgularına yol açar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Organofosfat Zehirlenmesinde Üç Fazlı Toksisite