Soru

Zorluk: OrtaAntiviral İlaçlar

Antiretroviral tedavi başlanması planlanan bir hastada, tedavi öncesi yapılan farmakogenetik tarama sonucunda hastanın HLA-B*5701 aleli taşıyıcısı olduğu saptanmıştır.

Hayati tehlike yaratabilecek şiddetli bir hipersensitivite reaksiyonundan kaçınmak amacıyla, bu hastanın tedavi rejiminde aşağıdaki ilaçlardan hangisinin kullanımı kesinlikle kontrendikedir?

  1. A
    Tenofovir
  2. B
    Zidovudin
  3. AbakavirCevap
  4. D
    Efavirenz
  5. E
    Darunavir

Cevap

Hastanın HLA-B*5701 aleli taşıması nedeniyle kesinlikle kullanılmaması gereken antiretroviral ilaç abakavirdir.
Abakavir bir nükleozid revers transkriptaz inhibitörüdür (NRTI). Bu ilacın kullanımı sırasında, özellikle HLA-B*5701 alelini taşıyan hastalarda ateş, döküntü, gastrointestinal semptomlar ve solunum sıkıntısı ile seyreden ve ölümcül olabilen hipersensitivite (aşırı duyarlılık) reaksiyonu gelişme riski çok yüksektir. Bu nedenle tedavi öncesi tarama yapılması ve alel pozitif ise ilacın kesinlikle kullanılmaması gerekir.

Adım Adım Çözüm

1
Hastada saptanan genetik belirteci analiz et.
Hastada HLA-B*5701 aleli pozitif bulunmuştur.
Bu alel, spesifik bir ilaca karşı gelişebilecek şiddetli bağışıklık yanıtının (hipersensitivite) habercisidir.
2
Seçeneklerdeki ilaçların yan etki profillerini genetik belirteçle eşleştir.
Abakavir, bu aleli taşıyan kişilerde fatal hipersensitivite sendromu yapar.
Abakavir başlanmadan önce tüm hastalarda mutlaka genetik tarama yapılması kılavuzların standart önerisidir.

Anahtar Kavram

Antiviral İlaçlarda Farmakogenetik ve Yan Etkiler

İpuçları

1
Soruda bahsedilen genetik belirteç, nükleozid yapılı bir revers transkriptaz inhibitörünün (NRTI) ölümcül alerjik reaksiyon yapma riskini öngörmek için rutin taranır.
2
Bu ilaç guanozin analoğudur ve aşırı duyarlılık geliştiğinde ilacın tekrar denenmesi kesinlikle yasaktır (rechallenge kontrendikedir).

Daha Fazla Pratik

Diğer antiretroviral ilaçların (örneğin indinavir'in nefrolitiazis yapması veya tenofovir'in kemik/böbrek toksisitesi gibi) spesifik yan etkilerini gözden geçirmeniz faydalı olacaktır.
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla