Soru

Zorluk: ZorVaskülitler ve Behçet Hastalığı

62 yaşında erkek hasta; son 4 aydır devam eden 12 kg kilo kaybı, şiddetli miyalji, yemeklerden sonra artan karın ağrısı ve yeni gelişen sağ düşük ayak şikayetiyle başvuruyor. Özgeçmişinde Hepatit B taşıyıcılığı olduğu biliniyor. Fizik muayenede kan basıncı 170/100 mmHg, ateş 37.8°C olarak ölçülüyor; alt ekstremitelerde livedo retikülaris ve palpabl purpura izlenmiyor ancak ağrılı subkutan nodüller saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde ANCA negatif, akut faz reaktanları yüksek bulunuyor.

Bu hastada aşağıdaki klinik veya laboratuvar bulgularından hangisinin görülmesi en az olasıdır?

  1. İdrar sedimentinde eritrosit silendirleri ve proteinüri (Glomerülonefrit)Cevap
  2. B
    Renal anjiyografide "tesbih tanesi" görünümü ve mikroanevrizmalar
  3. C
    Tek taraflı testis ağrısı ve hassasiyeti
  4. D
    Mezenter damar tutulumuna bağlı intestinal angina
  5. E
    Asimetrik polinöropati (Mononöritis multipleks)

Cevap

İdrar sedimentinde eritrosit silendirleri ve proteinüri (Glomerülonefrit)
Klasik Poliarteritis Nodosa (PAN), orta çaplı musküler arterlerin nekrotizan vaskülitidir. Chapel Hill konsensus kriterlerine göre, PAN tanımı gereği glomerülonefrit (kapiller tutulum) görülmemesi veya ANCA negatifliği ile Mikroskobik Polianjitis'ten (MPA) ayrılır. Soruda tarif edilen hasta (HBsAg pozitifliği, mononöritis multipleks, hipertansiyon, mezenter iskemi) tipik bir Klasik PAN olgusudur. Bu hastada böbrek tutulumu renal arter dallarının inflamasyonuna bağlı iskemi, infarktüs ve renovasküler hipertansiyon şeklinde olur; ancak glomerüler kapillerler tutulmadığı için 'eritrosit silendirleri ve aktif glomerülonefrit sedimenti' beklenmez.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu analiz et
Orta yaş erkek, kilo kaybı, nörolojik bulgu (düşük ayak/mononöritis multipleks), karın ağrısı (mezenter iskemi), hipertansiyon ve Hepatit B öyküsü. ANCA negatif.
Bu bulgular klasik Poliarteritis Nodosa (PAN) ile uyumludur.
2
PAN ile diğer vaskülitleri (özellikle Mikroskobik Polianjitis - MPA) karşılaştır
PAN orta çaplı damarları tutar; MPA küçük çaplı damarları (kapiller, venül) tutar.
Hastalığın hangi damar yatağını tuttuğunu belirlemek organ tutulum paternini açıklar.
3
Böbrek tutulumunun tipini belirle
PAN'da renal arter vasküliti (orta çap) görülür, bu da iskemi, infarkt ve hipertansiyona yol açar. Ancak glomerüller (kapiller yumağı) tutulmaz.
Glomerülonefrit (GN) küçük damar vaskülitlerinin (MPA, GPA, EGPA) özelliğidir.
4
Seçenekleri ele ve sonuca ulaş
Eritrosit silendirleri glomerüler hasarı gösterir. PAN'da GN beklenmediği için bu bulgu en az olasıdır.
Tanısal ayrım noktası vasküler yatak çapıdır.

Anahtar Kavram

Poliarteritis Nodosa (PAN) ile Mikroskobik Polianjitis (MPA) ayrımı: PAN orta çaplı damarları tutar ve glomerülonefrit (GN) yapmaz; MPA küçük damarları tutar ve nekrotizan GN yapar.

İpuçları

1
Bu vaka, orta çaplı bir damar vasküliti olan Poliarteritis Nodosa (PAN) ile uyumludur.
2
Orta çaplı damar vaskülitleri kapiller yatağı tutar mı? Glomerüllerin yapısı nasıldır?
3
Glomerül bir kapiller yumağıdır. PAN tanımı gereği kapillerleri, venülleri ve arteriolleri tutmaz; bu nedenle glomerülonefrit (eritrosit silendiri) beklenmez.

Daha Fazla Pratik

PAN ile karışan diğer durumları (DADA2 eksikliği gibi) veya MPA'nın karakteristik bulgularını (pulmoner-renal sendrom) gözden geçirin.

Alternatif Yöntem

Hepatit B ilişkisine odaklanarak da çözülebilir. HBsAg pozitifliği en sık Klasik PAN ile ilişkilidir (MPA ile değil). Klasik PAN'ın 'böbreği tutar ama GN yapmaz' kuralı hatırlanmalıdır.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla