Soru

Zorluk: ZorHasar Kontrol Cerrahisi (Damage Control)

Araç dışı trafik kazası nedeniyle acil laparotomiye alınan 3535 yaşında kadın hastada; intraoperatif incelemede karaciğer sağ lobda yaygın laserasyon ve çoklu ince barsak yaralanmaları saptanıyor. Ameliyat sırasında hastanın vücut sıcaklığı 33.6C33.6^\circ C, arter kan gazında pHpH 7.157.15 ve belirgin koagülopati saptanması üzerine cerrahi ekip "hasar kontrol cerrahisi" kararı alıyor. Bu hastanın ilk ameliyatında (Aşama 1) aşağıdakilerden hangisinin yapılması uygun değildir?

  1. A
    Perihepatik paketleme (packing) uygulanması
  2. B
    Perfore barsak anslarının lineer stapler ile kapatılması
  3. Yaralanan ince barsak segmentine primer uç-uca anastomoz yapılmasıCevap
  4. D
    Abdominal fasyanın kapatılmayıp geçici kapama yöntemlerinin tercih edilmesi
  5. E
    Gerekli durumlarda yaralanan majör damarlara geçici vasküler şant uygulanması

Cevap

Hasar kontrol cerrahisinin ilk aşamasında fizyolojik durumu bozulmuş hastada ince barsak segmentine primer anastomoz yapılması uygun değildir.
Vaka örneğinde belirtilen asidoz, hipotermi ve koagülopati varlığı 'öldürücü triad' olarak bilinir. Hasar kontrol cerrahisinin ilk aşamasında (laparotomi) sadece kanamayı durduracak (paketleme, şant) ve kontaminasyonu önleyecek (stapler ile körleme) işlemler yapılır. Primer anastomoz, formal organ rezeksiyonu veya kompleks vasküler onarımlar gibi 'definitif' işlemler bu aşamada kontrendikedir ve 3. aşamaya (re-operasyon) bırakılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın fizyolojik durumunu değerlendir (Öldürücü Triad).
33.6C33.6^\circ C (hipotermi), pHpH 7.157.15 (asidoz) ve koagülopati varlığı saptandı.
Bu bulgular hastanın fizyolojik rezervinin bittiğini ve 'hasar kontrolü'ne geçilmesi gerektiğini gösterir.
2
Hasar kontrolü Aşama 1 (Ameliyathane) hedeflerini belirle.
Hızlı kanama kontrolü ve kontaminasyonun önlenmesi hedeflenir.
Ameliyat süresini kısaltmak ve hastayı bir an önce yoğun bakıma stabilize etmeye göndermek hayat kurtarıcıdır.
3
Seçeneklerdeki girişimleri Aşama 1 hedefleriyle karşılaştır.
Paketleme, stapler ile kapama ve şant uygulaması hızlıdır; ancak primer anastomoz zaman alıcı ve 'definitif' bir işlemdir.
Asidoz ve koagülopati varlığında yapılacak anastomozun açılma riski çok yüksektir ve ameliyat süresini uzatarak mortaliteyi artırır.

Anahtar Kavram

Hasar kontrol cerrahisinin ilk aşamasında amaç sadece hayatı tehdit eden kanama ve kontaminasyonu durdurmaktır; definitif onarımlar hasta stabilize edildikten sonra (Aşama 3) yapılır.
Bu soruyu puanla