Soru

Zorluk: OrtaTüberküloz

Dört yaşındaki bir erkek hasta, son on beş gündür giderek artan halsizlik, düşük dereceli ateş ve karakter değişikliği öyküsüyle başvuruyor. Ailesi, hastanın son üç gündür fışkırır tarzda kusmaya başladığını ve sürekli uyumak istediğini belirtiyor. Acil servis değerlendirmesi sırasında hastada 2020 dakika süren jeneralize tonik-klonik nöbet gözleniyor.

Fizik muayenesinde belirgin ense sertliği saptanıyor ve sağ gözde dışa bakış kısıtlılığı (6.6. kranial sinir felci) dikkati çekiyor.

Yapılan lomber ponksiyon incelemesinde beyin omurilik sıvısı (BOS) basıncının arttığı görülüyor. BOS analizinde; hücre sayısı 350350/mm³ (formülde %8080 lenfosit, %2020 nötrofil), protein 250250 mg/dL (normal referans: 154515-45 mg/dL) ve glukoz 1515 mg/dL (eş zamanlı kan şekeri 9090 mg/dL) olarak saptanıyor.

Bu klinik ve laboratuvar bulguları dikkate alındığında, hastanın kraniyal manyetik rezonans görüntülemesinde (MRG) aşağıdaki bulgulardan hangisinin saptanma olasılığı en yüksektir?

  1. Bazal menenjlerde yoğun kontrast tutulumu ve hidrosefaliCevap
  2. B
    Temporal ve frontal loblarda asimetrik hiperintensite ve ödem
  3. C
    Serebral konveksitelerde pürülan eksüda ve subdural ampiyem
  4. D
    Herhangi bir patolojik kontrast tutulumu veya yapısal anormallik izlenmemesi
  5. E
    Diffüz kortikal atrofi ve bilateral periventriküler kalsifikasyonlar

Cevap

Bazal menenjlerde yoğun kontrast tutulumu ve hidrosefali
Hastanın 22 haftayı bulan subakut şikayetleri, şuur bozukluğu, kranial sinir felci ve BOS incelemesinde saptanan düşük glukoz, yüksek protein ile lenfositik pleositoz profili 'Tüberküloz menenjiti' ile tam uyumludur. Tüberküloz menenjitinin en karakteristik patolojik ve radyolojik bulgusu, beynin tabanındaki sisternalarda biriken yoğun jelatinöz eksüdadır. Bu kalın eksüda kraniyal sinirleri (özellikle uzun seyirli olan 6.6. siniri) sıkıştırır, kraniyal MRG'de bazal menenjlerde yoğun kontrast tutulumu olarak görülür ve BOS akım yollarını tıkayarak ileti tipli hidrosefali gelişimine neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik semptomların ve süresinin değerlendirilmesi
İki haftalık subakut ilerleyen semptomlar, şuur değişikliği, nöbet ve 6. kranial sinir felci saptanır.
Hastalığın kronik/subakut doğasını ve fokal nörolojik bası bulgularını tanımlamak için.
2
Lomber ponksiyon (BOS) analizinin yorumlanması
BOS'ta lenfosit hakimiyetinde hücre artışı, çok yüksek protein ve belirgin derecede düşük glukoz saptanır.
Bu BOS profili viral (normal glukoz) ve bakteriyel (nötrofil hakimiyeti) menenjitleri dışlayarak Tüberküloz menenjitini işaret eder.
3
Tüberküloz menenjitin karakteristik radyolojik bulgusunun belirlenmesi
Tüberküloz basilinin neden olduğu kalın jelatinöz eksüda beynin tabanında birikir, bu da bazal menenjial tutulum ve hidrosefaliye yol açar.
Hastalığın patofizyolojisinde bazal sisternaların tıkanması temel klinik (kranial sinir felçleri) ve radyolojik görünümleri oluşturur.

Anahtar Kavram

Tüberküloz menenjitinin tanısal BOS profili ve karakteristik kraniyal MRG (bazal tutulum ve hidrosefali) bulguları

İpuçları

1
Şikayetlerin başlangıç süresine (2 hafta) ve BOS'taki baskın hücre tipine (lenfosit) dikkat ediniz.
2
BOS glukozunun kan glukozuna oranla çok düşük olması viral etiyolojiyi uzaklaştırmanızı sağlar.
3
Bu hastanın tablosu Tüberküloz menenjitidir. Tüberküloz basilinin beyin zarlarında oluşturduğu eksüdanın beyin tabanında (bazal bölgede) biriktiğini ve BOS dolaşımını bozduğunu hatırlayınız.

Daha Fazla Pratik

Tüberküloz menenjitinde koruyucu olarak deksametazon kullanılmasının temel nedenlerini ve komplikasyon önleyici etkilerini gözden geçiriniz.

Alternatif Yöntem

BOS bulgularını elediğinizde; düşük glukoz nedeniyle viraller, lenfosit hakimiyeti nedeniyle bakteriyeller elenir. Geriye kalan Tüberküloz menenjitinin en çok etkilediği beyin bölgesi bazal menenjlerdir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla