Soru

Zorluk: Çok zorİlaç Uygulama Yolları ve Absorpsiyon

Sağlıklı bir gönüllüde karaciğer kan akımı 1.61.6 L/dkL/dk, bir ilacın karaciğer klerensi ise 1.21.2 L/dkL/dk olarak ölçülmüştür. Bu ilacın farmakokinetik özellikleri ve rektal uygulaması incelenirken; ilacın proksimal rektuma (venöz drenajı portal sisteme olan bölge) uygulanmasıyla elde edilen biyoyararlanım (FproksimalF_{proksimal}) ile distal rektuma (venöz drenajı doğrudan sistemik dolaşıma olan bölge) uygulanmasıyla elde edilen biyoyararlanım (FdistalF_{distal}) karşılaştırılmıştır.

Mukozadan emilimin her iki bölgede de tam olduğu varsayıldığında, Fdistal/FproksimalF_{distal} / F_{proksimal} oranı kaçtır?

  1. A
    0.25
  2. B
    1.33
  3. C
    2.5
  4. 4Cevap
  5. E
    5

Cevap

İlacın distal rektumdan biyoyararlanımı, proksimal rektumdan elde edilenin 4 katıdır.
Karaciğer ekstraksiyon oranı (EE), klerensin kan akımına oranıdır (1.2/1.6=0.751.2 / 1.6 = 0.75). Proksimal rektumdan emilen ilaç üst rektal ven yoluyla portal sisteme girer ve karaciğerden geçerken %75'i metabolize olur (F=0.25F = 0.25). Distal rektumdan emilen ilaç ise alt rektal venler aracılığıyla doğrudan vena cava inferiora ve sistemik dolaşıma katılarak ilk geçiş etkisinden kaçar (F=1.0F = 1.0). Bu iki değerin oranı 1.0/0.25=41.0 / 0.25 = 4 olarak hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1
Karaciğer ekstraksiyon oranını (E) hesapla
E=ClH/QH=1.2/1.6=0.75E = Cl_H / Q_H = 1.2 / 1.6 = 0.75
Bir ilacın ilk geçiş etkisinin büyüklüğünü belirlemek için karaciğerin o ilacı kandan temizleme kapasitesi bilinmelidir.
2
Portal drenaja sahip proksimal rektum için biyoyararlanımı hesapla
Fproksimal=f×(1E)=1.0×(10.75)=0.25F_{proksimal} = f \times (1 - E) = 1.0 \times (1 - 0.75) = 0.25
Portal sisteme drene olan ilaçlar karaciğerden ilk geçişte ekstraksiyon oranına göre metabolize edilirler.
3
Sistemik drenaja sahip distal rektum için biyoyararlanımı hesapla
Fdistal=f×1=1.0×1=1.0F_{distal} = f \times 1 = 1.0 \times 1 = 1.0
Karaciğeri baypas ederek doğrudan sistemik dolaşıma katılan ilaçlar ilk geçiş etkisine uğramazlar.
4
Biyoyararlanım oranını hesapla
1.0/0.25=41.0 / 0.25 = 4
Soruda istenen distal ve proksimal bölgeler arasındaki oransal farkı bulmak.

Anahtar Kavram

Rektal uygulamanın anatomik venöz drenaj farklılığına bağlı olarak ilk geçiş etkisinden kısmen kaçınabilmesi.

Daha Fazla Pratik

Portosystemic shunt (siroz) varlığında oral biyoyararlanımın değişimini hesaplayarak kavramı pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla