Soru

Zorluk: Zorİlaç Uygulama Yolları ve Absorpsiyon

Zayıf bazik karakterde (pKa=8.4pKa = 8.4) olan bir ilacın farmakokinetik özellikleri ve sindirim sistemindeki davranışı incelenmektedir. Bu ilacın iyonizasyon dengesi ve absorpsiyon süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Mide (pH=1.4pH = 1.4) ortamında ilacın iyonize/non-iyonize oranı 10710^7 olup, bu bölgeden pasif difüzyonla absorpsiyon hızı ihmal edilecek düzeydedir.Cevap
  2. B
    Duodenum (pH=6.4pH = 6.4) lümeninde ilacın non-iyonize/iyonize oranı 100100 olarak hesaplanır ve bu durum ilacın lipid membranlardan geçişini kolaylaştırır.
  3. C
    İlacın portal dolaşıma katıldıktan sonra karaciğerden ilk geçişi sırasında metabolize edilmesi 'ilk geçiş etkisi' olarak adlandırılır ve bu süreç sistemik biyoyararlanımı artırır.
  4. D
    Mide boşalma hızını yavaşlatan faktörler, ilacın midede non-iyonize halde kalma süresini artırarak toplam absorpsiyon miktarını yükseltir.
  5. E
    İlacın gastrointestinal kanalda %50\%50 oranında iyonize formda bulunabilmesi için ortam pH'ının 1.41.4 seviyesine düşmesi gerekir.

Cevap

Mide ortamında iyonize/non-iyonize oranının 10710^7 olması ve absorpsiyonun kısıtlı olması
Zayıf bir baz olan ilacın pKa değeri 8.48.4 olduğunda, mide gibi çok asidik (pH=1.4pH = 1.4) bir ortamda pKapH=7pKa - pH = 7 birimlik bir fark oluşur. Bu fark logaritmik olarak iyonize formun non-iyonize formdan 10710^7 kat daha fazla olduğunu gösterir. İlaçların pasif difüzyonla emilebilmesi için non-iyonize (yüksüz) olmaları şart olduğundan, bu kadar yüksek iyonizasyon seviyesinde mide emilimi gerçekleşmez.

Adım Adım Çözüm

1
İlacın kimyasal karakterini ve uygun Henderson-Hasselbalch formülünü belirle.
İlaç zayıf bir bazdır. Bazlar için formül: pKapH=log(I˙yonize/Non-iyonize)pKa - pH = \log(\text{İyonize} / \text{Non-iyonize})
Zayıf asit ve bazların iyonizasyon hesaplamaları farklı logaritmik ilişkiler üzerine kuruludur.
2
Mide (pH=1.4pH = 1.4) için iyonizasyon oranını hesapla.
log(I/NI)=8.41.4=7I/NI=107\log(I/NI) = 8.4 - 1.4 = 7 \Rightarrow I/NI = 10^7
Midenin asidik ortamı, bazik bir ilacın proton alarak iyonize (polara) dönüşmesine neden olur.
3
İyonizasyon durumu ile absorpsiyon hızı arasındaki ilişkiyi yorumla.
İyonize form lipid membranları (pasif difüzyonla) geçemez.
İlaçların biyolojik membranları aşabilmesi için liposolübiliteye sahip (non-iyonize) olmaları gerekir.

Anahtar Kavram

Zayıf bazik ilaçlar, kendi pKa değerlerinden daha düşük (asidik) pH ortamlarında iyonize olurlar ve bu durum pasif difüzyonla emilimlerini kısıtlar.

Alternatif Yöntem

Oranları tek tek hesaplamak yerine şu kuralı hatırla: pH, pKa'nın altında kaldıkça bazlar iyonize (hapis), asitler ise non-iyonize (serbest) hale geçer. 7 birimlik fark doğrudan 10710^7 oranını verir.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla