Yaşamının üçüncü haftasında tekrarlayan kusma, emme zayıflığı ve letarji şikayetleriyle acil servise getirilen kız bebeğin fizik muayenesinde belirgin dehidratasyon, areolalarda hiperpigmentasyon ve klitoromegali saptanıyor. Laboratuvar incelemelerinde serum sodyumu mEq/L, potasyumu mEq/L, kan şekeri mg/dL ve kan gazında pH , HCO mEq/L olarak ölçülüyor.
Bu hastanın en olası tanısı ve ayırıcı tanısında yer alan durumlarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- En olası tanı -hidroksilaz enzim eksikliğidir; benzer şekilde kusma ile prezente olan hipertrofik pilor stenozunda ise metabolik asidoz değil, hipokloremik metabolik alkaloz saptanır.Cevap
- BMevcut derin asidoz ve hiperkalemi tablosu -hidroksilaz enzim eksikliği için tipiktir ve bu vakalarda eşlik eden hipotansiyon bulgusu ayırıcı tanıda yol göstericidir.
- CBu laboratuvar ve klinik bulgular hipertrofik pilor stenozu ile tam uyumlu olup, normalde beklenen hipokloremik alkaloz tablosu ağır dehidratasyon nedeniyle metabolik asidoza dönüşmüştür.
- DKlitoromegali ve hiponatremi varlığı -hidroksilaz enzim eksikliğini gösterir; bu hastada glukokortikoid eksikliğine ek olarak belirgin bir mineralokortikoid yetersizliği söz konusudur.
- EHastadaki hiperpigmentasyon ve hipoglisemi bulguları infantil Cushing sendromunu destekler; bu tabloda Addison hastalığının aksine hiponatremi ve hiperkalemi gelişmesi beklenir.
Cevap
Klitoromegali, tuz kaybı (hiponatremi, hiperkalemi) ve asidoz tablosu ile başvuran hastada en olası tanı 21-hidroksilaz enzim eksikliğidir; ayırıcı tanıda yer alan hipertrofik pilor stenozunda ise asidoz yerine hipokloremik alkaloz beklenir.
Hastadaki virilizasyon (klitoromegali), kortizol eksikliği (hipoglisemi) ve aldosteron eksikliği (hiponatremi, hiperkalemi, asidoz) bulgularının tamamı klasik tuz kaybettiren tip 21-hidroksilaz eksikliğini tanımlamaktadır. Ayırıcı tanıda yer alan hipertrofik pilor stenozu da inatçı kusma ile prezente olabilir ancak pilor stenozunda mide asidi (HCl) kaybına bağlı olarak hipokloremik hipokalemik metabolik alkaloz görülür.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Konjenital Adrenal Hiperplazi (-hidroksilaz eksikliği) ve Pilor Stenozu Ayrımı