Soru

Zorluk: Ortaİlaçların Dağılımı (Distiribüsyon)

Genel anestezi indüksiyonu amacıyla intravenöz bolus tiyopental uygulanan bir hastada, anestezik etkinin yaklaşık 5105-10 dakika içinde sona erdiği gözlenmiştir. İlacın eliminasyon yarı ömrünün (t1/2t_{1/2}) yaklaşık 101210-12 saat olduğu bilinmektedir.

Bu hastada anestezik etkinin bu kadar kısa sürede sona ermesinden sorumlu olan temel farmakokinetik süreç aşağıdakilerden hangisidir?

  1. İlacın beyinden daha az kanlanan kas ve yağ dokularına doğru yeniden dağılımı (redistribüsyon)Cevap
  2. B
    İlacın karaciğerde hızlı bir şekilde ilk geçiş etkisine (first-pass) uğraması
  3. C
    İlacın plazma albüminine bağlanma oranının hızla artarak serbest fraksiyonu düşürmesi
  4. D
    İlacın böbrek tübüllerinden aktif sekresyon ile değişmeden hızla itrah edilmesi
  5. E
    İlacın santral sinir sistemindeki reseptörlerde hızlı desensitizasyon oluşturması

Cevap

İlacın beyinden daha az kanlanan kas ve yağ dokularına doğru yeniden dağılımı (redistribüsyon)
Tiyopental gibi lipid çözünürlüğü çok yüksek olan ilaçlar, intravenöz uygulamayı takiben önce perfüzyonu yüksek olan organlara (beyin gibi 'Vessel Rich Group') hızla dağılarak pik konsantrasyona ulaşır. Ancak kısa bir süre sonra ilaç, konsantrasyon farkı nedeniyle beyinden perfüzyonu daha düşük olan kas ve ardından yağ dokusuna doğru yer değiştirir. Bu sürece 'redistribüsyon' (yeniden dağılım) denir ve ilacın beyin konsantrasyonunu hızla düşürerek anestezik etkinin sona ermesine neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
İlacın fizikokimyasal özelliklerini ve uygulama yolunu belirle.
Tiyopental yüksek oranda lipofilik bir ilaçtır ve intravenöz bolus olarak uygulanmıştır.
Uygulama yolu ve lipofilik özellik, ilacın vücuttaki ilk dağılım hızını belirler.
2
Klinik gözlem ile eliminasyon verilerini karşılaştır.
Etki süresi (5105-10 dakika) ile yarı ömür (101210-12 saat) arasında büyük bir fark vardır.
Bu fark, etkinin bitmesinin eliminasyondan (metabolizma/itrah) değil, dağılım olaylarından kaynaklandığını gösterir.
3
Dağılım prensibini (redistribüsyon) uygula.
İlaç önce beyni terk ederek kas ve yağ dokusuna geçer (redistribüsyon).
Lipofilik ilaçlar önce kanlanan organlara, sonra konsantrasyon farkıyla diğer dokulara dağılır.

Anahtar Kavram

Redistribüsyon (Yeniden Dağılım)
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla