Kronik böbrek yetmezliği (üremi) olan bir hastada, plazma protein düzeylerindeki değişimler ve kanda biriken metabolitler ilaçların dağılım (distribüsyon) fazını önemli ölçüde etkiler. Buna göre, bu hastada ilaçların farmakokinetik davranışıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Asidik ilaçların albümin üzerindeki bağlanma bölgeleri için biriken endojen organik asitlerle yarışması sonucu serbest fraksiyonları artar ve buna bağlı olarak sanal dağılım hacimleri () genişler.Cevap
- BBazik ilaçların bağlandığı temel protein olan alfa-1 asit glikoprotein düzeyi üremik stres nedeniyle azaldığı için, bazik ilaçların toksisite riski asidik ilaçlara göre daha belirgin artar.
- CHipotalamusta sentezlenen taşıyıcı proteinlerin azalması sonucu, lipofilik ilaçların santral sinir sistemine redistribüsyon hızı üremik hastalarda karakteristik olarak yavaşlar.
- DPlazma proteinlerine bağlanma oranı azalan asidik bir ilacın, doku proteinlerine afinitesi değişmeyeceği için toplam vücut yükleme dozu () her zaman azaltılmalıdır.
- EÜremi tablosunda kan-beyin bariyeri geçirgenliği azaldığı için, plazma proteinlerine bağlanması bozulan ilaçların santral sinir sistemi yan etkilerinde azalma gözlenir.
Cevap
Asidik ilaçların albümin üzerindeki bağlanma bölgeleri için endojen organik asitlerle yarışması sonucu serbest fraksiyonları artar ve buna bağlı olarak sanal dağılım hacimleri () genişler.
Üremik hastalarda, kanda biriken endojen organik asitler (üremik toksinler), asidik ilaçların (örneğin fenitoin, varfarin) albümin üzerindeki bağlanma bölgeleri için ilaçla yarışır. Ayrıca üremide sıklıkla hipoalbüminemi eşlik eder. Bu iki mekanizma birleştiğinde, asidik ilaçların plazma proteinlerine bağlanma oranı azalır ve serbest (aktif) fraksiyonları artar. Serbest fraksiyonun artması, ilacın plazma kompartmanından doku kompartmanına daha fazla geçmesine neden olarak sanal dağılım hacminin () genişlemesine yol açar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Üremide asidik ilaçların albümine bağlanmasının azalması (yarışmalı ve miktar olarak) sonucu serbest fraksiyonun ve buna bağlı olarak değerinin artması.