yaşında kadın hasta, her iki elinin özellikle işaret ve orta parmak uçlarındaki ağrılı şişlikler nedeniyle başvuruyor. Ağrısının gün içinde el işi yapmakla arttığı, istirahatle azaldığı; sabahları ise yaklaşık dakika süren kısa süreli bir tutukluk olduğu öğreniliyor. Fizik muayenede her iki el distal interfalangeal (DİF) eklemlerde sert, nodüler şişlikler izlenirken, metakarpofalangeal (MKF) eklemlerin ve el bileklerinin korunmuş olduğu saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde romatoid faktör (RF) negatif ve eritrosit sedimentasyon hızı normal () bulunuyor. Bu hastanın etkilenen eklemlerinde aşağıdaki radyolojik bulgulardan hangisinin saptanması en az olasıdır?
- AEklem aralığında daralma
- BSubkondral skleroz
- CMarjinal osteofitler
- DSubkondral kistler (geod)
- Periartiküler osteoporozCevap
Cevap
Periartiküler osteoporoz bulgusu romatoid artrit gibi enflamatuar artropatilerde görülür; osteoartritte ise subkondral skleroz (kemik yoğunlaşması) ve osteofit oluşumu karakteristiktir.
Periartiküler osteoporoz, eklem çevresindeki kemik yoğunluğunun azalmasıdır ve bu durum romatoid artrit gibi enflamatuar süreçlerde sinovitin bir sonucu olarak ortaya çıkar. Osteoartrit ise non-enflamatuar, dejeneratif bir süreçtir; etkilenen eklemlerde yük binmesine bağlı olarak subkondral kemikte yoğunlaşma (subkondral skleroz) görülür, kemik kaybı (osteoporoz) beklenmez.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Osteoartrit (OA) radyolojisinde 'skleroz ve osteofitler' ön plandayken, Romatoid Artrit (RA) radyolojisinde 'osteoporoz ve erozyonlar' ön plandadır.
Daha Fazla Pratik
Eroziv osteoartritin radyolojik olarak 'martı kanadı' (gull-wing) görünümü ile karakterize olduğunu ve nodal OA'ya göre daha enflamatuar seyrettiğini hatırlayınız.
Alternatif Yöntem
Tutulan eklem lokasyonuna göre eleme yapılabilir: DİF eklemlerin baskın tutulumu ve mekanik ağrı doğrudan OA veya PsA düşündürür. Ancak normal laboratuvar değerleri ve nodüler yapı OA lehinedir. Radyolojik olarak 'ekleme eklenen' (osteofit, skleroz) bulgular OA'da, 'eklemden eksilen' (osteoporoz, erozyon) bulgular RA'da görülür.
Tahmini Süre:1m 15s