48 yaşında kadın hasta, yaklaşık 10 yıldır romatoid artrit tanısıyla takip edilmektedir. S… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

$48$ yaşında kadın hasta, yaklaşık $10$ yıldır romatoid artrit tanısıyla takip edilmektedir. Son zamanlarda artan halsizlik ve çabuk yorulma şikayetleri ile başvuruyor. Yapılan laboratuvar tetkiklerinde şu sonuçlar saptanıyor:

Parametre	Sonuç	Referans Aralığı
Hemoglobin	$9.5$ g/dL	$12$ - $16$
Hematokrit	$\%29$	$\%36$ - $46$
MCV	$78$ fL	$80$ - $100$
RDW	$\%13.5$	$\%11$ - $14.5$
Serum Demiri	$35$ $\mu$ g/dL	$50$ - $150$
SDBK (TIBC)	$220$ $\mu$ g/dL	$250$ - $450$
Serum Ferritin	$320$ ng/mL	$15$ - $150$

Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

A
Demir eksikliği anemisi
Kronik hastalık anemisiCevap
C
$\beta$ -Talasemi minör
D
Sideroblastik anemi
E
Vitamin $B_{12}$ eksikliği

Cevap

Kronik hastalık anemisi

Hastada romatoid artrit gibi kronik bir inflamatuar hastalık mevcuttur. Bu tabloda artan sitokinler (özellikle IL-6) karaciğerden hepsidin sentezini artırır. Hepsidin, ferroportini inhibe ederek demirin makrofajlardan ve enterositlerden salınımını engeller. Sonuç olarak dolaşımda demir düşer (hipoferremi), demir bağlama kapasitesi (transferrin) azalır, ancak demir depoları dolu olduğu ve ferritin bir akut faz reaktanı olduğu için ferritin düzeyi yüksek bulunur.

Adım Adım Çözüm

Hemoglobin ve eritrosit indekslerini değerlendir.

9.5

g/dL (Anemi), MCV

78

fL (Hafif mikrositoz).

Aneminin morfolojik tipini belirlemek için gereklidir.

Demir parametrelerini (Demir, SDBK, Ferritin) yorumla.

Serum demiri düşük (

35

), SDBK düşük (

220

), Ferritin yüksek (

320

Mikrositer anemilerin ayırıcı tanısında demir kinetiği belirleyicidir.

Klinik öykü ile laboratuvar bulgularını birleştir.

Romatoid artrit (kronik inflamasyon) + demirin makrofajlarda hapsolması bulguları.

Kronik inflamasyon, hepsidin artışına neden olarak demirin dolaşıma çıkışını engeller.

Anahtar Kavram

Kronik hastalık anemisinde demir parametreleri (Düşük demir, düşük TIBC, normal/yüksek ferritin).

Alternatif Yöntem

Mikrositer anemilerde ferritin düzeyi ayırıcı tanıda en kritik parametredir. Ferritin

>100

ng/mL olması demir eksikliği tanısını dışlar ve hastanın kronik hastalığı da göz önüne alındığında doğrudan kronik hastalık anemisine yönlendirir.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Alternatif Yöntem

Konular

Bu konudan daha fazla soru