Kunt karın travması sonrası acil serviste değerlendirilen yaşındaki erkek hastada, vital bulgular 'Evre II Hemorajik Şok' ( kan kaybı) ile uyumlu bulunmuştur. Bu evredeki hastada sistolik kan basıncı normal sınırlarda ölçülürken, nabız basıncının (pulse pressure) belirgin şekilde daraldığı saptanıyor.
Klinik tabloda gözlenen bu hemodinamik değişikliğin (nabız basıncı daralması) temel fizyopatolojik mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
- Artan katekolamin deşarjına bağlı periferik vasküler direnç artışı ile diyastolik basıncın yükselmesiCevap
- BVenöz dönüşün azalmasına bağlı atım hacminin (stroke volume) ve sistolik basıncın ani düşmesi
- CParasempatik aktivasyon kaybı sonucu kalp tepe atımının hızlanması
- DTranskapiller geri dolum (refill) mekanizmasının yetersiz kalması
- EDoku hipozisine bağlı gelişen metabolik asidozun miyokard kontraktilitesini bozması
Cevap
Artan katekolamin deşarjına bağlı periferik vasküler direnç artışı ile diyastolik basıncın yükselmesi
Hemorajik şokun erken evrelerinde (özellikle Evre II), vücut kan basıncını ve vital organ perfüzyonunu korumak için sempatik sinir sistemini aktive eder ve katekolamin salgılar. Bu durum, sistemik vasküler dirençte (SVR) belirgin bir artışa (vazokonstrüksiyon) neden olur. Artan SVR, diyastolik kan basıncını yükseltir. Sistolik basınç ise kompansasyon mekanizmaları sayesinde henüz düşmemiştir. Sonuç olarak, 'Sistolik - Diyastolik' farkı azalır ve nabız basıncı daralır. Bu, hipovoleminin erken ve önemli bir bulgusudur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Hemorajik Şokta Kompansasyon Mekanizmaları ve Nabız Basıncı
İpuçları
1
Nabız basıncı, sistolik ve diyastolik basınç arasındaki farktır. Daralması için bu iki değerin birbirine yaklaşması gerekir.
2
Şokun erken evresinde vücut kanamayı durdurmak ve hayati organlara kan göndermek için damarları büzer (vazokonstrüksiyon).
3
Damar direncinin artması (SVR artışı) doğrudan diyastolik basıncı etkiler ve yükseltir.
Daha Fazla Pratik
Şok evrelerine göre (I-IV) kalp hızı, kan basıncı ve idrar çıkışı değişimlerini içeren ATLS tablosunu gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s