Soru

Zorluk: OrtaKristal Artropatileri

65 yaşında erkek hasta, gut hastalığı ve evre 3 kronik böbrek hastalığı tanılarıyla takip edilmektedir. Hasta, gut ataklarını önlemek amacıyla düzenli olarak günde 0.5 mg kolşisin kullanmaktadır. Acil servise 3 gündür giderek artan yaygın kas ağrıları, proksimal kas güçsüzlüğü ve şiddetli ishal şikayetleri ile başvuruyor. Öyküsünden, 5 gün önce akut sinüzit tanısıyla bir antibiyotik tedavisine başlandığı öğreniliyor. Laboratuvar incelemesinde Kreatinin Kinaz (CK) düzeyi 4800 U/L (N: 20-200) ve kreatinin düzeyi 2.4 mg/dL (bazal: 1.6 mg/dL) olarak saptanıyor.

Bu hastada gelişen klinik tablodan sorumlu olması en muhtemel antibiyotik aşağıdakilerden hangisidir?

  1. KlaritromisinCevap
  2. B
    Amoksisilin-Klavulanat
  3. C
    Sefuroksim Aksetil
  4. D
    Doksisiklin
  5. E
    Fosfomisin

Cevap

Klaritromisin
Klinik tablo (kas ağrısı, yüksek CK, ishal, böbrek fonksiyonunda bozulma), özellikle kronik böbrek hastalığı zemininde gelişen kolşisin toksisitesi ile uyumludur. Kolşisin, CYP3A4 enzimi ve P-glikoprotein (P-gp) taşıyıcısı ile elimine edilir. Klaritromisin, her iki yolağı da güçlü şekilde inhibe eden bir makrolid antibiyotiktir. Bu etkileşim, kolşisin plazma düzeylerinin dramatik şekilde artmasına ve ölümcül olabilen kolşisin toksisitesine (nöromiyopati, rabdomiyoliz, pansitopeni) yol açar. Bu nedenle, kolşisin kullanan hastalarda (özellikle böbrek yetmezliği varsa) klaritromisin ve diğer güçlü CYP3A4 inhibitörleri kontrendikedir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu tanıla
Hasta kolşisin kullanırken akut gelişen miyopati (yüksek CK, kas ağrısı) ve gastrointestinal toksisite (ishal) tablosu sergiliyor. Bu durum kolşisin intoksikasyonunu düşündürür.
Kolşisin terapötik aralığı dar bir ilaçtır ve toksisitesi miyopati, nöropati ve kemik iliği baskılanması ile seyreder.
2
Tetikleyici faktörü belirle
Yakın zamanda başlanan antibiyotik tedavisi sonrası semptomların ortaya çıkması, bir ilaç-ilaç etkileşimini işaret eder.
Kolşisin, CYP3A4 enzimi ve P-glikoprotein (P-gp) ile metabolize olur/atılır.
3
Seçeneklerdeki ilaçların farmakokinetik özelliklerini analiz et
Klaritromisin, güçlü bir CYP3A4 ve P-gp inhibitörüdür. Özellikle böbrek yetmezliği olan hastalarda kolşisin düzeylerini toksik seviyelere çıkarır.
Diğer seçeneklerdeki antibiyotiklerin (Beta-laktamlar, Fosfomisin, Tetrasiklinler) bu enzimler üzerinde güçlü inhibitör etkileri yoktur.

Anahtar Kavram

İlaç Etkileşimleri (Kolşisin Toksisitesi)

İpuçları

1
Hastadaki tablo (yüksek CK, kas ağrısı, ishal) kullanılan kronik ilacın toksisitesini (zehirlenmesini) işaret etmektedir.
2
Kolşisin, CYP3A4 enzimi tarafından metabolize edilir. Seçeneklerden hangisi bu enzimi güçlü şekilde inhibe eder?
3
Makrolid grubu antibiyotikler, statinler ve kolşisin gibi ilaçlarla ciddi etkileşimlere girmeleriyle bilinir.

Daha Fazla Pratik

Bu hastada antibiyotik tedavisi zorunluysa ve klaritromisin kullanılacaksa, kolşisin dozunun nasıl ayarlanması veya ilacın ne kadar süre kesilmesi gerektiği üzerine bir soru çözülebilir.

Alternatif Yöntem

İlaç gruplarının metabolizma yollarını hatırlayarak eleme yapılabilir: Beta-laktamlar (Amoksisilin, Sefuroksim) genellikle renal atılır ve hepatik enzim etkileşimleri azdır. Makrolidler (Klaritromisin) ise karaciğer enzimlerini (CYP450) güçlü inhibe etmeleriyle ünlüdür.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla