yaşında erkek hasta, ailesinde medüller tiroid karsinomu öyküsü olması nedeniyle takip edilirken; son haftalarda ataklar halinde gelen şiddetli baş ağrısı, çarpıntı ve terleme şikayetleri ile başvuruyor. Başvuru öncesi dış merkezde çarpıntısı için propranolol başlanan hastanın, kan basıncının ’ye yükselerek hipertansif kriz tablosuna girdiği saptanıyor. Bu hastadaki klinik kötüleşmenin temel mekanizması ve planlanması gereken en uygun preoperatif hazırlık stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?
- reseptör blokajı sonucu gelişen karşılanmamış (unopposed) -adrenerjik vazokonstriksiyon; tedaviye fenoksibenzamin eklenmesi, volüm ekspansiyonu ve ardından gerekirse -blokaj.Cevap
- BBeta blokörlerin dolaşımdaki katekolaminlerin yıkımını inhibe etmesi; beta blokör dozunun artırılması ve acil cerrahi girişim.
- CVasküler yataktaki alfa reseptörlerinin beta blokörler tarafından çapraz reaksiyonla uyarılması; tedavide sadece kalsiyum kanal blokörleri ve diüretik kullanımı.
- DKatekolaminlerin periferik direnç üzerindeki etkisinin beta blokörlerle sinerjistik artışı; alfa blokaja gerek duyulmadan agresif volüm replasmanı.
- EBeta-1 reseptör blokajının miyokardiyal kontraktiliteyi aniden artırması; alfa blokaj öncesi yüksek doz beta blokör ve ACE inhibitörü kombinasyonu.
Cevap
Temel mekanizma blokajına bağlı 'karşılanmamış' alfa etkisidir; yönetimde ise fenoksibenzamin ile alfa blokajı, ardından volüm ekspansiyonu ve taşikardi için gerekirse beta blokaj uygulanmalıdır.
Doğru cevap, feokromositomada beta blokörlerin damar yatağındaki vazodilatör reseptörlerini kapatması sonucu, alfa reseptörlerinin stimülasyonunun dengelenememesi (unopposed alpha) mekanizmasını açıklar. Yönetim stratejisi olarak da önce alfa blokajın (fenoksibenzamin), ardından genişlemiş damar yatağını dolduracak volüm replasmanının ve en son gereklilik halinde beta blokajın yapılması gerektiğini belirtir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Feokromositoma hazırlığında alfa blokajın beta blokajdan önce başlanması zorunluluğu ve 'unopposed alpha' mekanizması.
Tahmini Süre:2m 30s