28 yaşında erkek hasta, son 1 yıldır vejetaryen beslendiğini ve son aylarda giderek artan … — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

$28$ yaşında erkek hasta, son $1$ yıldır vejetaryen beslendiğini ve son aylarda giderek artan halsizlik, çabuk yorulma şikayetlerinin başladığını belirtiyor. Fizik muayenesinde konjonktivalarda solukluk dışında özellik saptanmıyor. Laboratuvar bulguları aşağıda sunulmuştur:

Parametre	Sonuç
Hemoglobin (Hb)	$10.5\text{ g/dL}$
Hematokrit (Hct)	$\%32$
MCV	$72\text{ fL}$
RDW	$\%19$
Ferritin	$6\text{ ng/mL}$

Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Demir eksikliği anemisiCevap
B
$\beta$ -talasemi taşıyıcılığı
C
Kronik hastalık anemisi
D
Sideroblastik anemi
E
Megaloblastik anemi

Cevap

Düşük hemoglobin, mikrositoz (düşük MCV), artmış RDW ve özellikle çok düşük ferritin düzeyi ile karakterize olan klinik tablo demir eksikliği anemisidir.

Hastada saptanan hemoglobin düşüklüğü ile birlikte MCV'nin

80\text{ fL}

altında olması (mikrositoz) ve ferritin düzeyinin

15-30\text{ ng/mL}

'nin altında olması, demir eksikliği anemisi tanısını kesinleştirir. Vejetaryen diyet öyküsü de yetersiz demir alımı yoluyla bu tanıyı desteklemektedir.

Adım Adım Çözüm

Hemoglobin ve hematokrit düzeylerini kontrol et.

10.5\text{ g/dL}

Hb ve

\%32

Hct ile anemi varlığı doğrulandı.

Hastanın halsizlik şikayetinin objektif temelini belirlemek için ilk adımdır.

MCV değerine bakarak anemi tipini sınıflandır.

72\text{ fL}

olan MCV değeri aneminin mikrositer olduğunu gösterir.

Ayırıcı tanıyı mikrositer nedenlere (demir eksikliği, talasemi, kronik hastalık, sideroblastik) daraltmak için gereklidir.

Demir depolarını yansıtan ferritin düzeyini değerlendir.

6\text{ ng/mL}

ferritin düzeyi, demir depolarının boşaldığını kesin olarak gösterir.

Ferritin, demir eksikliğini diğer mikrositer anemilerden ayıran en spesifik parametredir.

RDW değerini kontrol ederek tanıyı destekle.

\%19

olan RDW değeri anizositozu (eritrosit boyut farklılığı) gösterir.

Demir eksikliği anemisinde eritrosit boyutları değişkendir, bu da yüksek RDW'ye neden olur ve talasemiden (genellikle normal RDW) ayrımda yardımcıdır.

Anahtar Kavram

Mikrositer anemilerde demir eksikliğini diğer nedenlerden ayıran en güvenilir laboratuvar parametresi düşük serum ferritin düzeyidir.

Alternatif Yöntem

Mentzer indeksi (MCV/Eritrosit sayısı) hesaplanarak da ayrım yapılabilir. İndeks

>13

ise demir eksikliği,

<13

ise talasemi olasılığı artar.

Tahmini Süre:45s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Alternatif Yöntem

Konular

Bu konudan daha fazla soru