Examkin

Soru

Zorluk: OrtaAdrenal Bez Hastalıkları

Geçmişinde akciğer tüberkülozu öyküsü olan 5252 yaşında erkek hasta; son bir aydır giderek artan halsizlik, iştahsızlık, bulantı ve ayağa kalktığında gelişen baş dönmesi şikayetleri ile başvuruyor. Fizik muayenesinde kan basıncı 85/5085/50 mmHgmmHg, nabız 105/dakika105/dakika saptanıyor; ayrıca avuç içlerinde ve ağız mukozasında hiperpigmentasyon gözleniyor. Laboratuvar tetkiklerinde sodyum 130130 mEq/LmEq/L, potasyum 5.65.6 mEq/LmEq/L bulunuyor. Bu hastada sürrenal yetmezlik ön tanısını kesinleştirmek için yapılması gereken en uygun test aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Standart doz (250250 μg\mu g) ACTH stimülasyon testiCevap
  2. B
    Sabah saat 08.0008.00'de serum kortizol düzeyi ölçümü
  3. C
    Plazma ACTH düzeyi ölçümü
  4. D
    Abdominal bilgisayarlı tomografi
  5. E
    24 saatlik idrarda serbest kortizol düzeyi

Cevap

Standart doz (250250 μg\mu g) ACTH stimülasyon testi yapılması
Standart doz (250250 μg\mu g) ACTH stimülasyon testi, sürrenal korteksin rezervini ölçen ve adrenal yetmezlik tanısında altın standart olarak kabul edilen testtir. Hastada tüberküloz öyküsü ve hiperpigmentasyon olması primer adrenal yetmezliği düşündürür; bu durumda ACTH sonrası yetersiz kortizol yanıtı tanıyı kesinleştirir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik ve laboratuvar bulgularının analizi
Primer adrenal yetmezlik (Addison hastalığı) şüphesi
Hiperpigmentasyon, hipotansiyon ve hiponatremik hiperkalemi tablosu, özellikle tüberküloz öyküsü varlığında primer adrenal yetmezliği güçlü şekilde düşündürür.
2
Tanı yönteminin seçilmesi
Kesin tanı için ACTH stimülasyon testinin planlanması
Sabah kortizolü 3−153-15 μg/dL\mu g/dL aralığında çıktığında veya klinik şüphe yüksek olduğunda, ekzojen ACTH uyarısına verilen kortizol yanıtı (pik kortizolün >18> 18 μg/dL\mu g/dL olması) yetmezliği dışlar veya doğrular.

Anahtar Kavram

Sürrenal yetmezlik tanısında basamaklı yaklaşım: Tarama (Sabah kortizolü) ve Doğrulama (ACTH stimülasyonu).

Alternatif Yöntem

Eğer standart doz ACTH testi yapılamıyorsa ve sekonder yetmezlik şüphesi varsa insülin tolerans testi (ITT) altın standart kabul edilebilir, ancak primer yetmezlik ve tüberküloz odağında ACTH stimülasyonu önceliklidir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Adrenal Bez Hastalıkları

Bu konudan daha fazla soru