Soru

Zorluk: OrtaÖnemli İlaç İntoksikasyonları

2828 yaşında bir erkek hastaya küçük bir cerrahi girişim öncesinde lokal anestezi amacıyla yüksek dozda prilokain uygulanmıştır. İşlemden yaklaşık 2020 dakika sonra hastada belirgin siyanoz geliştiği fark edilmiştir. Hastaya maske ile yüksek akımlı oksijen başlanmasına rağmen nabız oksimetresinde satürasyon değerinin %85\%85 düzeyinde sabit kaldığı ve oksijen tedavisine yanıt vermediği görülmüştür. Hastadan alınan arteriyel kan örneğinin kahverengi (çikolata rengi) olduğu saptanmıştır.

Bu klinik tabloya neden olan durumun tedavisinde ilk tercih edilmesi gereken spesifik ajan aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Metilen mavisiCevap
  2. B
    N-asetilsistein
  3. C
    Deferoksamin
  4. D
    Pralidoksim
  5. E
    D-penisilamin

Cevap

Metilen mavisi, prilokain gibi lokal anesteziklerin neden olduğu methemoglobinemi tablosunun spesifik tedavisidir.
Metilen mavisi, methemoglobinemi tablosunda ferrik demirin (Fe3+Fe^{3+}) tekrar ferröz demire (Fe2+Fe^{2+}) indirgenmesini sağlayan NADPH-methemoglobin redüktaz yolunu aktive ederek doku oksijenasyonunu düzeltir. Prilokain kullanımı sonrası gelişen oksijene dirençli siyanoz ve kahverengi kan bu tablonun tipik klinik göstergesidir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların (oksijen tedavisine yanıtsız siyanoz ve çikolata rengi kan) ve ilaç öyküsünün değerlendirilmesi.
Hastada prilokain metaboliti olan o-toluidine bağlı gelişen 'Methemoglobinemi' tanısı konur.
Methemoglobinemi, hemoglobin içindeki demirin Fe2+Fe^{2+} (ferröz) formundan Fe3+Fe^{3+} (ferrik) formuna oksitlenmesiyle oluşur ve bu form oksijen taşıyamaz.
2
Tanımlanan biyokimyasal bozukluğu düzeltecek spesifik antidotun belirlenmesi.
İntravenöz metilen mavisi tedavisi planlanır.
Metilen mavisi, eritrosit içindeki NADPH-methemoglobin redüktaz enzimi için bir kofaktör görevi görerek ferrik demiri (Fe3+Fe^{3+}) tekrar işlevsel ferröz demire (Fe2+Fe^{2+}) indirger.

Anahtar Kavram

İlaçlara bağlı (özellikle prilokain, benzokain ve nitratlar) gelişen methemoglobinemi ve spesifik antidotu olan metilen mavisi.

Daha Fazla Pratik

Lokal anesteziklerin sistemik toksisite (LAST) belirtileri ve lipid emülsiyon tedavisi ile methemoglobinemi farkını gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla