Soru

Zorluk: Ortaİnflamatuar Bağırsak Hastalıkları

1616 yaşında bir erkek hasta, sağ alt kadran ağrısı, kronik ishal ve kilo kaybı şikayetleriyle değerlendiriliyor. Yapılan kolonoskopi ve görüntüleme tetkikleri sonucunda terminal ileumu tutan Crohn hastalığı tanısı konuluyor. Tıbbi tedaviye dirençli fibrotik darlık gelişmesi üzerine hastaya terminal ileum rezeksiyonu yapılıyor. Ameliyattan 66 ay sonra hasta, özellikle yağlı yemeklerden sonra belirginleşen, sağ üst kadranda aralıklı ve şiddetli ağrı şikayetiyle acil servise başvuruyor. Çekilen abdominal ultrasonda safra kesesinde multipl taşlar saptanıyor.

Buna göre, bu hastada safra taşı gelişimine yol açan en olası temel patofizyolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Terminal ileum rezeksiyonuna bağlı safra asitlerinin enterohepatik sirkülasyonunun bozulmasıCevap
  2. B
    Kolonda emilemeyen yağ asitlerinin kalsiyumu bağlaması sonucu serbest kalan oksalatın kana geçmesi
  3. C
    Hastalığın seyri sırasında gelişen primer sklerozan kolanjite bağlı biliyer staz oluşması
  4. D
    Terminal ileum kaybı nedeniyle diyetsel kolesterol emiliminin artarak safranın kolesterole doyması
  5. E
    Kronik inflamasyonun kolesistokinin salınımını baskılayarak safra kesesi motilitesini azaltması

Cevap

Terminal ileum rezeksiyonuna bağlı safra asitlerinin enterohepatik sirkülasyonunun bozulması
Karaciğerde sentezlenen ve safraya salgılanan safra asitlerinin yaklaşık %95\%95'i terminal ileumdan aktif transport ile geri emilerek enterohepatik sirkülasyona katılır. Crohn hastalığında terminal ileumun yaygın tutulumu veya cerrahi olarak çıkarılması durumunda bu geri emilim bozulur. Dışkı ile safra asidi kaybı artar ve karaciğerin sentez kapasitesi bu kaybı telafi edemez. Safra asidi havuzunun daralması, safranın kolesterole göre nispeten doymuş (litonejik) hale gelmesine ve böylece kolesterol taşlarının çökelmesine neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın temel klinik durumunu ve cerrahi öyküsünü değerlendir.
Crohn hastalığı nedeniyle terminal ileum rezeksiyonu geçiren 1616 yaşında hasta.
Terminal ileum, normal fizyolojide spesifik maddelerin (B12 vitamini, safra asitleri) emildiği bölge olduğundan patolojisinde özgül bulgular gelişir.
2
Hastanın yeni gelişen semptomlarını ve görüntüleme bulgusunu tanımla.
Kolesistit/Biliyer kolik ile uyumlu sağ üst kadran ağrısı ve ultrasonda multipl safra taşları saptanmıştır.
Yeni semptomun temel nedeni safra kesesi taşlarıdır.
3
Terminal ileum rezeksiyonu ile safra taşı oluşumu arasındaki fizyolojik bağlantıyı kur.
Terminal ileum kaybı -> Safra asitlerinin geri emilememesi -> Dışkı ile safra asidi kaybı -> Karaciğerdeki safra asidi havuzunun azalması -> Safradaki kolesterolün çözünürlüğünün azalması -> Litonejik safra ve kolesterol taşları.
Safra taşı gelişimindeki etyopatogenezi aydınlatmak için bağırsak fizyolojisi bilgisi kullanılır.

Anahtar Kavram

Crohn hastalığında terminal ileum rezeksiyonunun komplikasyonları ve safra asidi malabsorpsiyonuna bağlı kolesterol taşı gelişimi

İpuçları

1
Terminal ileum, normal insan fizyolojisinde hangi maddelerin spesifik olarak emildiği yerdir?
2
Safra asitleri terminal ileumdan geri emilir. Bu emilimin bozulması safranın biyokimyasal içeriğini nasıl etkiler?
3
Safra asitlerinin azalması, safradaki kolesterolün çözünürlüğünü azaltarak litonejik (taş oluşturucu) safraya zemin hazırlar.

Daha Fazla Pratik

Crohn hastalarında artan böbrek taşı (kalsiyum oksalat) sıklığının patofizyolojisini gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla