Soru

Zorluk: ZorHenoch-Schonlein Purpurası (IgA Vaskuliti)

Yedi yaşındaki erkek hasta, bacaklarında son üç gündür var olan döküntü, kolik tarzında şiddetli karın ağrısı ve ayak bileklerinde şişlik şikayetleriyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenede alt ekstremitelerde ve gluteal bölgede yerleşimli, basmakla solmayan, palpabl purpurik döküntüleri saptanıyor. Laboratuvar incelemelerinde trombosit sayısı 350.000/μL350.000 / \mu L, PT ve aPTT değerleri normal sınırlarda bulunuyor. Tam idrar tetkikinde 2+ protein ve mikroskopisinde her sahada 30-40 dismorfik eritrosit ile eritrosit silendirleri görülüyor. İzleminde çilek jölesi kıvamında kanlı dışkılaması olan hastanın yapılan batın ultrasonografisinde bağırsak ansları düzeyinde "hedef tahtası (target)" bulgusu saptanıyor.

Bu hastanın klinik tablosu ve gelişen komplikasyonu ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Döküntülerin başlama şekli ve klinik gidişatı, Koplik lekesinin eşlik ettiği kızamık enfeksiyonu döküntüleri ile aynı patogeneze sahiptir.
  2. B
    Hastanın böbrek tutulumu karakteri, yoğun proteinüri ve hipoalbümineminin ön planda olduğu nefrotik sendrom tablosu ile uyumludur.
  3. Gastrointestinal sistemde saptanan patolojinin gelişiminde, bağırsak duvarındaki vaskülite ikincil oluşan submukozal hematom öncü lezyon (lead point) rolü oynar.Cevap
  4. D
    Hastalığın tanı kriterlerini karşılaması için purpurik döküntülere ek olarak en az beş gün süren dirençli ateşin eşlik etmesi gerekmektedir.
  5. E
    Batın ultrasonografisinde saptanan bulgu, büyük olasılıkla orta hattı geçen ve yoğun kalsifikasyonlar içeren bir retroperitoneal nöroblastomu düşündürmelidir.

Cevap

Gastrointestinal sistemde saptanan patolojinin gelişiminde, bağırsak duvarındaki vaskülite ikincil oluşan submukozal hematom öncü lezyon (lead point) rolü oynar.
Vaka sunumundaki çocukta görülen normal trombosit sayılı palpabl purpura, artrit ve karın ağrısı tablosu Henoch-Schönlein Purpurası (HSP) için tipiktir. HSP bir küçük çaplı damar vaskülitidir ve gastrointestinal sistemde, özellikle bağırsak duvarında IgA birikimine ikincil submukozal kanama ve ödeme (hematom) neden olur. Bu hematomlar mekanik olarak bir öncü lezyon (lead point) işlevi görerek invajinasyona zemin hazırlar. İdiyopatik invajinasyonlar genellikle ileokolik iken, HSP'de gelişen invajinasyonlar klasik olarak ileoileal yerleşimlidir. Doğru seçenek bu patofizyolojiyi kesin ve net bir biçimde açıklamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların (palpabl purpura, artrit, karın ağrısı) ve laboratuvar sonuçlarının (normal trombosit) değerlendirilmesi.
Hastanın kliniği Henoch-Schönlein Purpurası (IgA vasküliti) ile uyumludur.
EULAR/PRINTO kriterlerine göre normal trombosit sayısı ile birlikte alt ekstremitede palpabl purpura ve eşlik eden eklem, GİS veya böbrek tutulumu HSP tanısı koydurur.
2
İdrar tetkikindeki eritrosit silendirleri ve dismorfik eritrositlerin yorumlanması.
HSP'ye bağlı gelişen böbrek tutulumunun (glomerülonefrit) nefritik sendrom karakterinde olduğu belirlenir.
Dismorfik eritrosit ve silendirler glomerüler kanamayı (nefritik patern) gösterir.
3
Klinik izlemde gelişen safralı kusma, çilek jölesi dışkılama ve USG'deki 'hedef tahtası' bulgusunun analiz edilmesi.
Hastada invajinasyon (intussusepsiyon) geliştiği tespit edilir.
Hedef tahtası bulgusu ve çilek jölesi kaka invajinasyonun patognomonik işaretleridir.
4
HSP'de invajinasyon patogenezinin belirlenmesi.
HSP'de invajinasyonun sıklıkla submukozal kanama ve ödemin öncü lezyon (lead point) oluşturmasıyla geliştiği sonucuna varılır.
Vaskülitik tutulum bağırsağın submukozasında hematomlara neden olur. HSP'deki invajinasyonlar genellikle ileo-ileal yerleşimlidir.

Anahtar Kavram

Henoch-Schönlein Purpurası (IgA Vaskuliti) komplikasyonları ve böbrek/GİS tutulumu
Bu soruyu puanla