Soru

Zorluk: OrtaAritmetik Dizi ve Özellikleri
Artan bir (an)(a_n) aritmetik dizisinin terimleri arasında
a4+a16=40a_4 + a_{16} = 40
a7a13=364a_7 \cdot a_{13} = 364
eşitlikleri verilmektedir.

Gerçel sayılar kümesi üzerinde tanımlı bir f(x)f(x) doğrusal fonksiyonu, her nn pozitif tam sayısı için f(n)=anf(n) = a_n eşitliğini sağlamaktadır.

Buna göre, f(8)f(8) değeri kaçtır?

  1. A
    8
  2. B
    14
  3. 16Cevap
  4. D
    18
  5. E
    24

Cevap

Doğrusal fonksiyonun 8 noktasındaki değeri olan 16'dır.
Soruda verilen aritmetik dizi özelliklerinden yararlanılarak a10=20a_{10} = 20 bulunur. Ardından a7a_7 ve a13a_{13} terimleri a10a_{10} cinsinden yazılarak ortak farkın karesi r2=4r^2 = 4 elde edilir. Dizinin artan olduğu belirtildiğinden ortak fark r=2r = 2 olarak seçilir. Dizinin genel terimi an=2na_n = 2n olarak bulunur. Her nn pozitif tam sayısı için f(n)=anf(n) = a_n sağlandığından doğrusal fonksiyon f(x)=2xf(x) = 2x olur. Buradan f(8)=16f(8) = 16 değeri elde edilir.

Adım Adım Çözüm

1
Dizinin indis özelliklerini kullanarak ortanca terimi bulunuz.
a4+a16=2a10=40    a10=20a_4 + a_{16} = 2 \cdot a_{10} = 40 \implies a_{10} = 20
Aritmetik dizide indisler toplamı eşit olan terimlerin toplamı birbirine eşittir (4+16=2104 + 16 = 2 \cdot 10).
2
a7a_7 ve a13a_{13} terimlerini a10a_{10} ve ortak fark rr cinsinden yazarak ortak farkı hesaplayınız.
a7=203ra_7 = 20 - 3r ve a13=20+3ra_{13} = 20 + 3r yazılır. Çarpımları: (203r)(20+3r)=4009r2=364    9r2=36    r2=4(20 - 3r)(20 + 3r) = 400 - 9r^2 = 364 \implies 9r^2 = 36 \implies r^2 = 4. Dizi artan olduğu için r>0    r=2r > 0 \implies r = 2 bulunur.
a7a_7 ve a13a_{13} terimleri a10a_{10} terimine göre simetrik konumdadır (107=1310=310 - 7 = 13 - 10 = 3). Aritmetik dizinin artan olması ortak farkın pozitif olmasını gerektirir.
3
Aritmetik dizinin genel terimi ile doğrusal fonksiyon ilişkisini kurarak istenen değeri hesaplayınız.
an=a10+(n10)r    an=20+2(n10)=2na_n = a_{10} + (n - 10)r \implies a_n = 20 + 2(n - 10) = 2n olur. f(n)=anf(n) = a_n olduğundan f(x)=2xf(x) = 2x doğrusal fonksiyonu elde edilir. Buradan f(8)=28=16f(8) = 2 \cdot 8 = 16 bulunur.
Aritmetik dizinin genel terimi, derecesi 1 olan (doğrusal) bir fonksiyondur.

Anahtar Kavram

Aritmetik dizilerde indis özellikleri ve doğrusal fonksiyon ilişkisi
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla