Examkin

Soru

Zorluk: OrtaYapı Bakımından Sözcükler: Birleşik Sözcükler ve Oluşum Yolları

Birleşik sözcükler; isim tamlaması, sıfat tamlaması ya da çeşitli cümle biçimlerinin kalıplaşması gibi farklı yollarla kurulabilir.

Buna göre, aşağıdaki c��mlelerin hangisinde sıfat tamlaması yoluyla oluşmuş bir birleşik sözcük kullanılmıştır?

  1. A
    Bahçenin bir köşesindeki saksılarda büyüyen aslanağzı, canlı renkleriyle dikkat çekiyordu.
  2. B
    Gecenin karanlığında gökyüzünde aniden beliren gökkuşağı herkesi büyüledi.
  3. Sonbahar rüzgârları, dökülen sarı yaprakları geniş caddenin her tarafına savuruyordu.Cevap
  4. D
    Denizaltı, okyanus derinliklerindeki canlı çeşitliliğini incelemek için tasarlanmış özel bir araçtır.
  5. E
    Yol kenarında kendiliğinden yetişen kuşburnu, şifalı meyveleriyle çevredekilerin ilgisini çekiyordu.

Cevap

Sonbahar rüzgârları, dökülen sarı yaprakları geniş caddenin her tarafına savuruyordu.
Doğru yanıt olan cümlede geçen 'sonbahar' birleşik sözcüğü, 'son' niteleyici sıfatı ile 'bahar' isminin bir araya gelmesiyle, yani sıfat tamlaması kalıbının kalıplaşması yoluyla kurulmuştur.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerde geçen birleşik sözcükleri tespit etmek.
Cümlelerde sırasıyla 'aslanağzı', 'gökkuşağı' / 'gökyüzü', 'sonbahar', 'denizaltı' ve 'kuşburnu' birleşik sözcükleri belirlenmiştir.
Oluşum yollarını incelemek üzere öncelikle cümlelerdeki birleşik sözcükleri doğru saptamak gerekir.
2
Tespit edilen birleşik sözcüklerin dil bilgisel yapılarını ve kuruluş biçimlerini çözümlemek.
'Aslanağzı' (aslan ağzı), 'gökkuşağ��' (gök kuşağı), 'gökyüzü' (gök yüzü), 'denizaltı' (deniz altı) ve 'kuşburnu' (kuş burnu) sözcüklerinin belirtisiz isim tamlaması kalıbında olduğu; 'sonbahar' (son bahar) sözcüğünün ise sıfat tamlaması kalıbında olduğu görülmüştür.
Sözcüklerin kurucu unsurları arasındaki dil bilgisel ilişki (sıfat-isim veya isim-isim), birleşik sözcüğün kuruluş yolunu belirler.
3
Elde edilen sonuçlara göre doğru seçeneği belirlemek.
Sıfat tamlaması yoluyla oluşan tek birleşik sözcük 'sonbahar' olduğu için bu sözcüğün yer aldığı cümle doğru yanıttır.
Soru kökünde bizden özellikle sıfat tamlaması yoluyla kurulmuş bir birleşik sözcük bulmamız istenmiştir.

Anahtar Kavram

Birleşik sözcüklerin sıfat tamlaması ve isim tamlaması kalıplaşması yollarıyla kurulması
Bu soruyu puanla

Konular

Yapı Bakımından Sözcükler: Birleşik Sözcükler ve Oluşum Yolları

Bu konudan daha fazla soru