Examkin

Soru

Zorluk: ZorDeyim Aktarması (Anlam Aktarmaları)

Anlam aktarmaları, edebî anlatımda dilin sınırlarını genişletmek ve soyut kavramları daha somut kılmak amacıyla sıklıkla başvurulan bir yöntemdir. Bu yöntemde, aralarında benzerlik ilişkisi bulunan iki unsur arasında anlam transferi gerçekleştirilir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyim aktarması (anlam aktarması) yapılmışt��r?

  1. A
    Yüksek dağların eteklerinde kurulan ahşap yayla evleri, çetin geçen kış aylarında tamamen kar altında kalıyordu.
  2. B
    Yarım asırlık çınar ağacının gölgesindeki kahvehanede toplanan tüm kasaba, radyodan gelen haberi bekliyordu.
  3. Sarp kayalıkların arasından süzülen ince patika, zirveye tırmanmak isteyen dağcılara adeta inatla direniyordu.Cevap
  4. D
    Şirketin son kurul toplantısında alınan kararlar doğrultusunda yönetim kadrosunda köklü değişiklikler gerçekleştirildi.
  5. E
    Genç ressamın son sergisinde beğeniye sunduğu tablolar, sanatseverlerin dünyasında geniş bir yankı uyandırdı.

Cevap

Sarp kayalıkların arasından süzülen ince patika, zirveye tırmanmak isteyen dağcılara adeta inatla direniyordu.
Doğru cevap olan cümlede, insana ait bir özellik (inatla direnmek), doğadaki bir unsura (patika) benzetme ilişkisi kurularak aktarılmıştır. Bu durum insandan doğaya aktarım şeklinde gerçekleşen bir deyim aktarması (anlam aktarması) örneğidir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki mecaz ve yan anlam taşıyan sözcükleri belirleme
Seçeneklerdeki 'etek', 'kasaba', 'direniyordu', 'köklü' ve 'yankı uyandırdı' gibi ifadeler anlam kaymasına uğramış unsurlar olarak belirlendi.
Anlam aktarmasını bulmak için öncelikle gerçek anlamından uzaklaşan sözcük gruplarını tespit etmeliyiz.
2
Benzetme amacı olup olmadığını kontrol etme
Kasaba sözcüğünde benzerlik dışı (yer-insan), etek sözcüğünde donmuş şekilsel benzerlik (yan anlam), patika sözcüğünde ise aktif insandan doğaya benzetme ilişkisi görüldü.
Deyim aktarmasının temel şartı, iki unsur arasında aktif bir benzetme yönünün bulunmasıdır.
3
Deyim aktarması içeren cümleyi belirleme
Patikanın dağcılara 'inatla direnmesi' ifadesinde insana özgü bir iradi davranışın (inatçılık ve direnme) doğadaki cansız bir yola aktarıldığı kesinleştirildi.
İnsandan doğaya aktarım yöntemiyle yapılmış bir deyim aktarması örneği yalnızca bu seçenekte yer almaktadır.

Anahtar Kavram

Deyim Aktarması (Anlam Aktarmaları)
Bu soruyu puanla

Konular

Deyim Aktarması (Anlam Aktarmaları)

Bu konudan daha fazla soru