Optik

Camdan yapılmış yakınsak bir merceği büyüteç olarak kullanmak isteyen bir öğrenci, bu merceği kırıcılık indisi $n_{\text{ortam}}$ olan saydam bir sıvıya daldırarak gözlem yapmaktadır. Merceğin yapıldığı maddenin kırıcılık indisi $n_{\text{mercek}}$ olduğuna göre, merceğin büyüteç (cismin düz ve kendisinden büyük bir görüntüsünü oluşturma) görevini yerine getirebilmesi için;

I. $n_{\text{mercek}} > n_{\text{ortam}}$ olmalıdır.
II. Cisim, merceğin odak noktası ile optik merkezi arasına yerleştirilmelidir.
III. Sıvının kırıcılık indisi artırılarak $n_{\text{ortam}} > n_{\text{mercek}}$ yap��lırsa, mercek yine büyüteç olarak kullanılabilir.

yargılarından hangileri doğrudur?

Diş hekimlerinin ağız içi muayenelerde kullandığı dişçi aynası bir çukur aynadır. Bu muayene esnasında dişin düz ve kendi boyutlarından daha büyük bir görüntüsünü elde edebilmek için dişin, aynanın odak noktası ile tepe noktası arasına yerleştirilmesi gerektiği ifadesi doğru mudur?

Bir çukur aynanın odak uzaklığı, aynanın içinde bulunduğu ortamın kırılma indisine bağlıdır. Bu ifade doğru mudur?

Bir otomobilin yan dikiz aynası olarak kullanılan tümsek aynaya bakan bir sürücü, arkasından gelmekte olan bir aracın aynada oluşan görüntüsünü görmektedir.

Buna göre, aynada oluşan bu görüntü ile ilgili;
I. Gerçektir.
II. Düzdür.
III. Boyu aracın gerçek boyundan küçüktür.

yargılarından hangileri doğrudur?

Odak noktası $F$, merkez noktası $M$ olan bir çukur aynanın asal ekseni üzerine yerleştirilen $K$ ve $L$ özdeş cisimlerinin aynada oluşan görüntülerinin boyları birbirine eşit olmaktadır.

Buna göre;
I. Cisimlerden biri odak noktası ile tepe noktası arasında, diğeri ise odak noktası ile merkez arasındadır.
II. Görüntülerden biri gerçek, diğeri ise sanaldır.
III. Cisimlerin ikisi de aynaya doğru eşit miktarda yaklaştırılırsa, görüntülerinin boyları yine birbirine eşit olur.

yargılarından hangileri doğrudur?

Asal eksen üzerinde bulunan bir cisim tümsek aynaya doğru yaklaştırıldığında, cismin aynada oluşan görüntüsünün boyu büyür ve görüntü odak noktasına doğru yaklaşır.

Eda, çukur ayna biçimindeki bir makyaj aynasına yakından baktığında kendi yüzünün düz ve olduğundan daha büyük bir görüntüsünü görmektedir.

Buna göre, Eda'nın aynadaki görüntüsü ve aynanın özellikleri ile ilgili;

I. Eda'nın yüzünün aynaya olan uzaklığı, aynanın odak uzaklığından küçüktür.
II. Eda'nın aynada oluşan görüntüsü sanaldır.
III. Eda'nın aynaya olan uzaklığı değiştirilmeden aynanın eğrilik yarıçapı artırılırsa, oluşan yeni görüntünün boyu ilk durumdakine göre daha büyük olur.

yargılarından hangileri doğrudur?

Karanlık bir odada bulunan ve üzerine beyaz ışık düştüğünde kırmızı renkte görünen bir kitaba, sadece yeşil renkli ışık yayan bir el feneriyle bakılmaktadır.

Buna göre, kitap hangi renkte algılanır?

Bir otopark çıkışındaki kör noktayı kontrol etmek amacıyla yerleştirilen tümsek aynanın eğrilik yarıçapı daha büyük olan bir ayna ile değiştirilmesi durumunda, aynı konumdan aynaya bakan bir sürücünün görebileceği görüş alanının artacağı yönündeki iddia doğru mudur?

Su dolu bir akvaryumun içinde bulunan $R$ yarıçaplı küresel bir hava kabarcığının asal eksenine paralel olarak aynı yükseklikten tek renkli kırmızı ve mavi ışık ışınları gönderiliyor.

Buna göre;
I. Hava kabarcığı, üzerine gelen ış��nlar için ıraksak (kalın kenarlı) mercek gibi davranır.
II. Mavi ışık ışını, kırmızı ışık ışınına göre asal eksenden daha fazla saparak sistemi terk eder.
III. Hava kabarcığının kırmızı ışık için odak uzaklığının büyüklüğü, mavi ışık için odak uzaklığının büyüklüğünden fazladır.

yargılarından hangileri doğrudur?

Bir marketin tavanına yerleştirilen ve reyonların geniş bir açıyla izlenmesini sağlayan tümsek aynanın önünden yürüyerek uzaklaşmakta olan bir müşterinin aynada oluşan görüntüsü güvenlik görevlisi tarafından izlenmektedir.

Müşteri tümsek aynadan uzaklaştıkça, aynada oluşan görüntüsüyle ilgili;

I. Görüntünün aynaya olan uzaklığı artar.
II. Görüntünün boyu küçülür.
III. Görüntü gerçek ve ters bir görüntüye dönüşür.

yargılarından hangileri doğrudur?

Karanlık bir ortamda bulunan, kırmızı zemin üzerinde beyaz hilal ve yıldızdan oluşan bir Türk bayrağı, çiyan (yeşil + mavi) renkli ışık yayan bir ışık kaynağı ile aydınlatılmaktadır.

Buna göre, bayra��a magenta (kırmızı + mavi) renkli şeffaf bir filtrenin arkasından bakan bir gözlemci; bayrağın zeminini, hilal ve yıldızını sırasıyla hangi renklerde görür?

Kırıcılık indisi $n_{\text{cam}}$ olan camdan yapılmış yakınsak (ince kenarlı) bir mercek, kırıcılık indisi $n_{\text{hava}}$ olan hava ortamındayken merceğin asal eksenine paralel olarak gönderilen tek renkli $I$ ışık ışını, mercekte kırıldıktan sonra asal ekseni mercekten $d$ kadar uzaklıktaki $K$ noktasında kesiyor.

Bu mercek, kırıcılık indisi $n_{\text{sıvı}}$ ($n_{\text{sıvı}} > n_{\text{hava}}$) olan saydam bir sıvı ortamına tamamen batırıldıktan sonra aynı $I$ ışık ışını asal eksene paralel olarak tekrar gönderiliyor.

Buna göre, sıvının kırıcılık indisine ($n_{\text{sıvı}}$) bağlı olarak;

I. $n_{\text{sıvı}} < n_{\text{cam}}$ ise ışın, asal ekseni yine merceğin sağ tarafında fakat $K$ noktasından daha uzak bir noktada keser.
II. $n_{\text{sıvı}} > n_{\text{cam}}$ ise mercek ıraksak (kalın kenarlı) mercek gibi davranır ve ışın asal eksenden uzaklaşacak şekilde kırılır.
III. $n_{\text{sıvı}} = n_{\text{cam}}$ ise ışın kırılmaya uğramadan yoluna devam eder.

yargılarından hangileri doğrudur?

Hipermetrop göz kusurunda yakındaki cisimlerden gelen ışınlar göz merceğinde normalden daha az kırıldığı için görüntü retina tabakasının arkasında oluşur ve bu optik kusur kalın kenarlı (ıraksak) mercek kullanılarak düzeltilir.

Merkezinde noktasal bir ışık kaynağı bulunan kapalı bir kürenin yarıçapı iki katına çıkarıldığında, kürenin iç yüzeyindeki toplam ışık akısı değişmezken, yüzeydeki bir noktanın aydınlanma şiddeti dörtte birine iner.