Acil ve Yoğun Bakım

284 questions

Question 61Question →

İlkokul çağındaki 77 yaşında bir erkek çocuk, okul çıkışında bir otomobilin çarpması sonucu acil servise getiriliyor. Birincil bakısında (primary survey) hava yolunun açık olduğu; ancak solunum sayısının 4242/dk, nabzın 145145/dk ve kan basıncının 75/4575/45 mmHg olduğu saptanıyor. Fizik muayenede boyun venlerinde dolgunluk, trakeanın sola deviye olduğu ve sağ tarafta solunum seslerinin alınmadığı gözleniyor. Bu hastada yapılması gereken ilk ve en uygun girişim aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Sağ göğüs ikinci interkostal aralık, medioklaviküler hattan iğne dekompresyonu yapılması

Answer

Sağ göğüs ikinci interkostal aralık, medioklaviküler hattan iğne dekompresyonu yapılması
Sağ göğüs ikinci interkostal aralık medioklaviküler hattan iğne dekompresyonu yapılması seçeneği doğrudur. Hastada saptanan trakeal deviasyon, boyun venöz dolgunluğu, tek taraflı (sağ) solunum seslerinin alınmaması ve eşlik eden hipotansiyon, klinik olarak tansiyon pnömotoraks tanısını koydurur. ATLS ve PALS kılavuzlarına göre, tansiyon pnömotoraks tanısı klinik olarak konur (film beklenmez) ve birincil bakının 'Solunum' (B) basamağında derhal dekompresyon yapılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın yaşamsal bulgularını ve fizik muayene verilerini analiz et.
Taşikardi, hipotansiyon, trakeal deviasyon, boyun venöz dolgunluğu ve tek taraflı solunum sesi kaybı saptandı.
Bu bulgular klasik olarak 'Tansiyon Pnömotoraks' tablosunu tanımlar.
2
Travma hiyerarşisine (ABCDE) göre önceliği belirle.
Hastanın hava yolu (A) açık olsa da solunumu (B) hayatı tehdit edecek düzeyde bozulmuştur.
Tansiyon pnömotoraks, dolaşımı da (C) etkileyen bir solunum (B) acilidir ve derhal boşaltılmalıdır.
3
Uygun dekompresyon yöntemini ve lokalizasyonunu seç.
Sağ taraftaki basıncı düşürmek için iğne dekompresyonu planlanır.
İğne dekompresyonu, tüp torakostomi öncesi hayat kurtarıcı geçici bir adımdır.

Key Concept

Pediatrik travma hastasında tansiyon pnömotoraks tanısı ve ABCDE hiyerarşisine göre acil yönetimi.
Question 62Question →

44 yaşında bir kız çocuk, annesine ait amitriptilin tabletlerinden belirsiz miktarda yuttuktan yaklaşık 22 saat sonra acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde; letarjik olduğu, cildinin kuru ve sıcak olduğu, pupillerin 66 mm ve ışık refleksinin yavaş olduğu saptanıyor. Vital bulguları; kan basıncı 85/5585/55 mmHg, nabız 155155 atım/dakika, solunum sayısı 2424 dakikadır. Çekilen elektrokardiyografisinde (EKG); sinüs taşikardisi, QRSQRS süresinin 124124 ms ve aVRaVR derivasyonunda RR dalgasının 44 mm olduğu görülüyor. Bu hastanın yönetiminde kardiyak komplikasyonları önlemek amacıyla uygulanması gereken en öncelikli ve uygun farmakolojik yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Sodyum bikarbonat (1−21-2 mEq/kg, intravenöz bolus)

Answer

Sodyum bikarbonat (1−21-2 mEq/kg, intravenöz bolus) uygulaması, trisiklik antidepresan zehirlenmesinde sodyum kanalları üzerindeki blokajı çözmek için en öncelikli yaklaşımdır.
Vakada tanımlanan letarji, antikolinerjik bulgular ve özellikle EKG'deki QRSQRS genişliği ile aVRaVR derivasyonundaki terminal RR dalgası (>3>3 mm), trisiklik antidepresan (TSA) zehirlenmesi için tipiktir. TSA'lar kardiyak hızlı sodyum kanallarını bloke ederek ventriküler aritmilere ve hipotansiyona yol açar. Sodyum bikarbonat uygulaması, hem kan pHpH'ını yükselterek ilacın reseptöre bağlanmasını azaltır hem de sodyum konsantrasyonunu artırarak kanal blokajını çözer. QRSQRS süresinin 100100 ms'den uzun olması sodyum bikarbonat tedavisi için kesin endikasyondur.

Step-by-Step Solution

1
Klinik tabloyu ve toksidromu tanımla.
Hasta antikolinerjik bulgular (midriyazis, kuru cilt, taşikardi) ve SSS depresyonu (letarji) gösteriyor. İlaç öyküsü amitriptilin (TSA).
TSA zehirlenmesi hem antikolinerjik hem de sodyum kanalı blokajı etkilerine sahiptir.
2
EKG bulgularını analiz et.
QRSQRS genişliği 124124 ms (>100>100 ms) ve aVRaVR'de terminal RR dalgası >3>3 mm.
Bu bulgular miyokardiyal hızlı sodyum kanallarının bloke edildiğini ve ventriküler aritmi/nöbet riskinin çok yüksek olduğunu gösterir.
3
Tedavi önceliğini belirle.
İntravenöz sodyum bikarbonat bolusu uygulanması.
Bikarbonat, serum pHpH'ını artırarak ilacın iyonize olmayan formunu artırır ve sodyum yükü ile kanal blokajını kompetitif olarak engeller.

Key Concept

Trisiklik antidepresan zehirlenmesinde EKG bulguları (QRSQRS genişlemesi ve aVRaVR RR dalgası) spesifik tedavi endikasyonudur.

Practice More

TSA zehirlenmesinde EKG'deki R/SR/S oranlarının (özellikle aVRaVR'de) prognostik değerini inceleyiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 63Question →

66 yaşında ve yaklaşık 22 kg22\text{ kg} ağırlığında bir çocuk, evde aniden fenalaşarak yere düşüyor. Olay yerine gelen iki kişilik acil yardım ekibi, hastanın nabızsız olduğunu ve solumadığını tespit ediyor. Monitörizasyon hazırlıkları sürerken temel yaşam desteğine başlanıyor. Bu çocuk hastanın canlandırma sürecine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: İki kurtarıcı varlığında göğüs basısı/ventilasyon oranı 15:215:2 olmalıdır.

Answer

İki kurtarıcı varlığında pediatrik CPR için önerilen bası/ventilasyon oranı 15:215:2 olmalıdır.
Pediatrik temel yaşam desteğinde, eğer canlandırma iki sağlık personeli veya eğitimli kurtarıcı tarafından yapılıyorsa, bası/ventilasyon oranı 15:215:2 olarak uygulanır. Bu durum hem bebekler hem de çocuklar için geçerlidir.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın yaşını ve kurtarıcı sayısını belirleyin.
Hasta bir çocuk (6 yaşında) ve iki profesyonel kurtarıcı mevcut.
Pediatrik CPR oranları kurtarıcı sayısına göre değişiklik gösterir.
2
Kurtarıcı sayısına göre uygun CPR oranını seçin.
İki kurtarıcı için oran 15:215:2 seçilir.
İki kurtarıcı varlığında ventilasyonun daha sık yapılması pediatrik vakalarda asfiksi kökenli arestler için daha etkin oksijenizasyon sağlar.
3
Bası derinliği ve hızını kontrol edin.
Hız 100−120/dk100-120/\text{dk}, derinlik 1/31/3 ön-arka çap (5 cm5\text{ cm}).
Etkin perfüzyon için standart parametrelerin uygulanması gerekir.

Key Concept

Pediatrik CPR Parametreleri ve 2020 Güncellemeleri
Estimated Time:1m 30s
Question 64Question →

1212 aylık ve 10 kg10 \text{ kg} ağırlığındaki bir bebek, evde çıkan yangın sonrası acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde; tüm baş ve boyun bölgesi, sağ kolun tamamı ve gövdenin ön yüzünde büllöz ve ağrılı lezyonlar saptanıyor. Hastada inspiratuar stridor, ses kısıklığı ve orofarenkste kurum (is) görülüyor. Olaydan 33 saat sonra acil servise başvuran bu bebek için en uygun yönetim adımı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Hemen endotrakeal entübasyon uygulanmalı; 1108 ml1108 \text{ ml} Ringer Laktat sıvısı önümüzdeki 55 saat içinde verilmelidir.

Answer

Doğru yaklaşım, hastanın stridor varlığı nedeniyle hemen entübe edilmesi ve sıvı tedavisinin pediatrik VYA, Parkland formülü, idame ihtiyacı ve 3 saatlik gecikme dikkate alınarak 1108 ml1108 \text{ ml}/5 saat olarak planlanmasıdır.
Doğru yanıt, hem kritik hava yolu yönetimini (stridor nedeniyle entübasyon) hem de pediatrik fizyolojiye uygun sıvı resüsitasyonunu içerir. Bebeklerde kafa alanı %18 olarak alınır. Parkland formülüne göre ilk 8 saatlik miktar olan 900 ml900 \text{ ml}'ye, idame ihtiyacı olan 208 ml208 \text{ ml} eklenmiş ve 3 saatlik gecikme nedeniyle toplam 1108 ml1108 \text{ ml}'nin kalan 5 saatte verilmesi hedeflenmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Vücut Yüzey Alanı (VYA) Hesaplanması
Baş (%18) + Sağ Kol (%9) + Gövde Ön (%18) = %45
Bebeklerde kafa/boyun alanı erişkinin iki katıdır (%18). Büllöz lezyonlar 2. derece yanığı gösterir ve Parkland hesabına dahil edilir.
2
Resüsitasyon Sıvısının Belirlenmesi (Parkland)
4 ml×10 kg×45=1800 ml4 \text{ ml} \times 10 \text{ kg} \times 45 = 1800 \text{ ml} (24 saatlik toplam)
Pediatrik yanıklarda Parkland formülü (4 ml×kg×%VYA4 \text{ ml} \times \text{kg} \times \% \text{VYA}) temel alınır. İlk 8 saatte bu miktarın yarısı (900 ml900 \text{ ml}) verilmelidir.
3
İdame Sıvısının Hesaplanması (Holliday-Segar)
10 kg10 \text{ kg} için 1000 ml/gu¨n1000 \text{ ml/gün}. İlk 5 saat için pay: (1000/24)×5≈208 ml(1000 / 24) \times 5 \approx 208 \text{ ml}.
Erişkinlerin aksine, çocuk yanık hastalarında resüsitasyon sıvısına günlük idame sıvısı mutlaka eklenmelidir.
4
Gecikme Ayarlaması ve Toplam Sıvı
900 ml900 \text{ ml} (resüsitasyon) + 208 ml208 \text{ ml} (idame) = 1108 ml1108 \text{ ml} (önümüzdeki 5 saatte).
Hasta 3 saat geç geldiği için, ilk 8 saatlik dilimin kalan 5 saatinde hedeflenen resüsitasyon hacmi tamamlanmalıdır.
5
Hava Yolu Yönetimi
Hemen endotrakeal entübasyon.
İnspiratuar stridor, ses kısıklığı ve orofarengeal kurum varlığı, hızla ilerleyebilecek bir hava yolu ödeminin (inhalasyon hasarı) kesin göstergeleridir.

Key Concept

Pediatrik yanıklarda yaşa göre değişen vücut yüzey alanı oranları (Lund-Browder), idame sıvısının eklenmesi gerekliliği ve inhalasyon hasarında entübasyon endikasyonları.
Question 65Question →

6 yaşındaki bir erkek çocuk, bir göl kenarında oynarken suya düşüyor ve yaklaşık 4 dakika sonra çıkarılıyor. Olay yerinde bilinci açık olan ancak öksüren çocuk, acil servise getirildiğinde takipneik (solunum sayısı 50/dk) ve huzursuz görülüyor. Oda havasında oksijen satürasyonu %88 olarak ölçülüyor. Oskültasyonda her iki akciğerde yaygın krepitan raller duyuluyor. Akciğer grafisinde bilateral yaygın, yamalı infiltrasyonlar saptanıyor. Yüksek akımlı oksijen desteğine rağmen hipoksemisi düzelmeyen ve solunum iş yükü artan hasta entübe ediliyor.

Bu hastanın mekanik ventilasyon yönetiminde ve takibinde, altta yatan temel patofizyoloji göz önüne alındığında aşağıdaki yaklaşımlardan hangisi en uygundur?

Show answer & explanation

Answer: Alveolar kollapsı önlemek ve intrapulmoner şantı azaltmak için yüksek PEEP uygulanması

Answer

Alveolar kollapsı önlemek ve intrapulmoner şantı azaltmak için yüksek PEEP uygulanması
Suda boğulma (submersion) vakalarında aspire edilen sıvı, alveoler yüzeydeki sürfaktanı yıkar veya yapısını bozar. Bu durum yaygın mikro-atelektazilere, alveolar kollapsa ve ciddi ventilasyon/perfüzyon (V/Q) uyumsuzluğuna yol açar. Klinik tablo ARDS (Akut Respiratuar Distres Sendromu) ile benzerdir. Bu hastalarda mekanik ventilasyon stratejisi 'Akciğer Koruyucu Ventilasyon' prensiplerine dayanmalıdır. Yüksek PEEP (Pozitif Ekspirasyon Sonu Basınç) uygulaması, kollabe alveollerin açılmasını (recruitment) sağlar, intrapulmoner şantı azaltır ve oksijenasyonu düzeltir. Bu nedenle doğru yaklaşım yüksek PEEP uygulanmasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın klinik tablosunu analiz et
Hasta suda boğulma sonrası hipoksemik solunum yetmezliği tablosunda. Yaygın krepitan raller ve bilateral yamalı infiltrasyonlar, akut akciğer hasarını (ARDS benzeri tablo) işaret ediyor.
Tanıyı netleştirmek için klinik bulguların sentezlenmesi gerekir.
2
Suda boğulmanın akciğer üzerindeki patofizyolojik etkisini belirle
Su aspirasyonu, akciğerdeki sürfaktanın yıkanmasına ve/veya disfonksiyonuna neden olur. Bu durum alveolar kollapsa (atelektazi), ventilasyon/perfüzyon uyumsuzluğuna ve intrapulmoner şanta yol açar.
Tedavi stratejisini belirlemek için mekanizmanın anlaşılması şarttır.
3
Patofizyolojiye yönelik en uygun ventilasyon stratejisini seç
Sürfaktan eksikliği ve alveolar kollapsı yenmek için 'Akciğer Koruyucu Ventilasyon' stratejisi uygulanmalıdır. Bunun temel taşlarından biri, alveolleri açık tutmak (recruitment) ve oksijenasyonu düzeltmek için yeterli düzeyde yüksek PEEP (Pozitif Ekspirasyon Sonu Basınç) uygulamaktır.
Klasik pnömoni tedavisinden farklı olarak, burada temel sorun alveolar instabilitedir.

Key Concept

Suda boğulma vakalarında temel akciğer patolojisi sürfaktan disfonksiyonuna bağlı alveolar kollaps ve ARDS benzeri tablodur; tedavisinde yüksek PEEP ve akciğer koruyucu ventilasyon esastır.
Question 66Question →

2.52.5 yaşında bir çocuk, evde tezgah üzerinde duran sıvı lavabo açıcıdan (alkali madde) bir miktar içtikten hemen sonra ağızda ağrı ve salya artışı şikayetiyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde genel durumu orta-iyi, vital bulguları stabil ve solunum sıkıntısı yoktur. Orofarenkste hiperemi ve yer yer beyaz plaklar gözlenen hasta için en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İlk 12−2412-24 saat içerisinde özofagogastroduodenoskopi yapılması

Answer

İlk 12−2412-24 saat içerisinde özofagogastroduodenoskopi planlanması en uygun yaklaşımdır.
Kostik madde (asit veya alkali) alımlarında klinik yönetimin en kritik basamağı hasarın derecesini belirlemektir. Orofarenksteki lezyonların varlığı veya yokluğu, özofagustaki hasarın ciddiyetini tam olarak yansıtmaz. Bu nedenle, semptomatik olan veya ciddi miktar alım şüphesi olan hastalarda ilk 12−2412-24 saat içinde özofagogastroduodenoskopi yapılması, hasarın derecelendirilmesi ve uzun dönem komplikasyonların (striktür gibi) öngörülmesi açısından standart yaklaşımdır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın stabilizasyonunu sağla ve dekontaminasyon yöntemlerini değerlendir.
Hasta stabil ancak kostik (alkali) madde alımı mevcut.
Kostik zehirlenmelerde havayolu güvenliği ve vital bulguların takibi önceliklidir.
2
Kontrendike olan işlemleri (kusturma, mide yıkanması, nötralizasyon) uygulama.
Sekonder doku hasarı ve perforasyon riski önlenir.
Bu işlemler özofagus mukozasına daha fazla zarar verir.
3
Tanısal amaçla endoskopi planla.
Hasarın derecesi (Grade 1, 2, 3) belirlenir.
Orofaringeal bulgular her zaman özofagus hasarının ciddiyeti ile korele değildir; kesin tanı endoskopi ile konur.

Key Concept

Kostik Madde Zehirlenmelerinde Yönetim
Estimated Time:1m 30s
Question 67Question →

1818 aylık, 1212 kgkg ağırlığında kız çocuk, yaklaşık 44 saat önce annesine ait prenatal demir haplarından (6565 mgmg elementer demir/tablet) 2020 adet yuttuğu fark edilerek acil servise getiriliyor. Başvurudan kısa süre önce iki kez kanlı kusması olduğu öğrenilen hastanın fizik muayenesinde; letarjik, pupilleri 33 mmmm izokorik ve ışığa duyarlı, cildi soğuk ve nemli, kapiller dolum zamanı 44 saniye, nabız 150/dakika150/dakika, kan basıncı 75/4575/45 mmHgmmHg ve solunum sayısı 32/dakika32/dakika olarak saptanıyor. Karın grafisinde mide lojunda radyoopak kümelenmeler izleniyor. Laboratuvar incelemesinde; pH:7.18pH: 7.18, HCO3:12HCO_3: 12 mEq/LmEq/L, anyon açığı: 2222 mEq/LmEq/L ve serum demir düzeyi (4.4. saatte) 620620 μg/dL\mu g/dL bulunuyor.

Bu hastanın klinik tablosu ve yönetimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Emilimi azaltmak amacıyla mide lavajı sırasında sodyum bikarbonat veya sodyum fosfat içeren solüsyonların kullanılması önerilen bir yöntemdir.

Answer

Emilimi azaltmak amacıyla mide lavajı sırasında sodyum bikarbonat veya sodyum fosfat içeren solüsyonların kullanılması önerilen bir yöntemdir.
Doğru seçenek (yanlış olan ifade), mide lavajında sodyum bikarbonat veya fosfat kullanımını öneren ifadedir. Güncel pediyatrik toksikoloji kılavuzlarında, sodyum fosfat lavajının hayatı tehdit eden elektrolit bozukluklarına (hiperfosfatemi, hipokalsemi) yol açtığı için kesinlikle kullanılmaması gerektiği belirtilmektedir. Bikarbonat ise demir emilimini azaltmada etkili bulunmamıştır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın klinik durumunun ve zehirlenme evresinin belirlenmesi
Hasta letarjik, hipotansif ve asidotiktir; bu bulgular ağır sistemik toksisiteyi (Evre 3) göstermektedir.
Yönetim planı, toksisitenin ciddiyetine göre şekillendirilir.
2
Gastrik dekontaminasyon yönteminin seçilmesi
Radyoopak tablet kümelenmeleri nedeniyle tüm bağırsak irigasyonu (WBI) seçilmelidir; aktif kömür demiri bağlamaz.
Mevcut tablet yükünü azaltmak ve sistemik emilimi durdurmak için mekanik temizlik gereklidir.
3
Şelasyon tedavisi endikasyonunun değerlendirilmesi
Serum demir düzeyi 620620 μg/dL\mu g/dL (>500>500) olduğu için intravenöz deferoksamin başlanmalıdır.
Toksik serbest demirin bağlanması ve atılımının sağlanması hayat kurtarıcıdır.
4
Lavaj solüsyonlarının kontrendikasyonlarının gözden geçirilmesi
Sodyum fosfat solüsyonlarının kullanımı kontrendikedir.
Fosfat solüsyonları ölümcül elektrolit dengesizliklerine yol açabilir.

Key Concept

Demir zehirlenmesinde gastrik dekontaminasyon ve şelasyon tedavisi prensipleri
Question 68Question →

77 yaşında erkek çocuk, araç içi trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. Birincil bakısında havayolu açık, solunum sesleri doğal, kan basıncı 95/60 mmHg95/60 \text{ mmHg}, nabız 110/dk110/\text{dk} saptanıyor. Batın muayenesinde göbek seviyesinde yatay seyirli ekimotik bir hat (emniyet kemeri izi) izleniyor. Yapılan batın bilgisayarlı tomografi (BT) incelemesinde batın içi serbest sıvı saptanmıyor ancak duodenum ikinci kıtasında lümeni daraltan intramural hematom izleniyor. Bu hastanın yönetiminde ilk basamakta en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Nazogastrik dekompresyon ve parenteral sıvı/beslenme desteği

Answer

Nazogastrik dekompresyon ve parenteral sıvı/beslenme desteği
Çocuklarda künt batın travması sonrası, özellikle emniyet kemeri yaralanmalarında duodenumun ikinci kıtası vertebra önünde sıkışarak intramural hematoma yol açabilir. Bu hastalarda batın içi serbest hava veya sıvı (perforasyon bulgusu) yoksa, tedavi standart olarak nazogastrik sonda ile dekompresyon sağlanması ve hastanın parenteral olarak beslenmesidir. Hematom genellikle 1−31-3 hafta içinde kendiliğinden rezorbe olur.

Step-by-Step Solution

1
Klinik ipucunun değerlendirilmesi
Emniyet kemeri izi (seatbelt sign) ve batın travması varlığı saptandı.
Pediatrik travmalarda emniyet kemeri izi, intraabdominal içi boş organ yaralanmaları ve duodenal hematomlar için yüksek risk belirtisidir.
2
BT bulgusunun yorumlanması
Duodenumun ikinci kıtasında intramural hematom saptandı, serbest sıvı izlenmedi.
Serbest hava veya sıvı olmaması perforasyon riskinin düşük olduğunu, öncelikli tablonun lümen obstrüksiyonu yapan hematom olduğunu gösterir.
3
Yönetim stratejisinin belirlenmesi
Konservatif (non-operatif) izlem kararı verildi.
Duodenal hematomların büyük çoğunluğu cerrahi gerektirmeden nazogastrik dekompresyon ve TPN (total parenteral nutrisyon) ile iyileşir.

Key Concept

Duodenal İntramural Hematom Yönetimi

Practice More

Emniyet kemeri yaralanması olan hastalarda duodenum yaralanmasına eşlik edebilecek lumbar vertebra kırıkları (Chance fraktürü) açısından spinal görüntüleme yapılması gerektiğini unutmayın.
Estimated Time:1m 30s
Question 69Question →

44 aylık bir erkek bebek, diş etlerine sürülen ve benzokain içeren topikal bir jelin kullanımı sonrası aniden gelişen morarma şikayetiyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde santral siyanoz saptanıyor. Hastaya %100\%100 maske ile oksijen verilmesine rağmen siyanozda düzelme gözlenmiyor. Nabız oksimetrede satürasyon %82\%82 ölçülürken, kan gazı analizinde PaO2PaO_2 değeri 98mmHg98 mmHg (normal) bulunuyor. Alınan venöz kan örneğinin çikolata kahverengi renginde olduğu gözleniyor. Bu hasta için en uygun ilk seçenek tedavi aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Metilen mavisi

Answer

Methemoglobinemi kliniği ile uyumlu olan bu hastada en uygun tedavi metilen mavisidir.
Metilen mavisi, methemoglobinemi vakalarında 1−2mg/kg1-2 mg/kg dozunda intravenöz olarak uygulanan standart antidottur. Hastanın klinik tablosu (benzokain maruziyeti, siyanoz, satürasyon açığı ve çikolata rengi kan) methemoglobinemiyi kesinleştirmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Klinik bulguların değerlendirilmesi
Benzokain maruziyeti sonrası ani siyanoz ve oksijene yanıtsızlık saptandı.
Methemoglobinemi sıklıkla lokal anestezikler veya nitratlar sonrası gelişir.
2
Laboratuvar verilerinin (Satürasyon Açığı) analizi
Düşük SpO2SpO_2 (%82\%82) ile normal PaO2PaO_2 (98mmHg98 mmHg) arasındaki tutarsızlık görüldü.
Methemoglobin ışığı farklı absorbe ettiği için pulse oksimetre hatalı düşük ölçer, ancak plazmada çözünmüş oksijen (PaO2PaO_2) normal kalır.
3
Spesifik antidot seçimi
Metilen mavisi tedavisi başlanmasına karar verildi.
Metilen mavisi, NADPH-methemoglobin redüktaz yolu üzerinden methemoglobini hızlıca hemoglobine indirger.

Key Concept

Methemoglobinemide 'Satürasyon Açığı' ve Antidot Yönetimi
Estimated Time:1m 30s
Question 70Question →

66 yaşında bir çocuk, göl kenarında sığ bir bölgeye balıklama daldıktan sonra su yüzeyine çıkamadığı görülerek çevredekiler tarafından sudan çıkarılıyor. Olay yerinde yapılan ilk değerlendirmede bilinci kapalı, solunumu olmayan ve nabzı alınamayan hastada uygulanacak olan pediatrik temel ve ileri yaşam desteği adımları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Havayolu açılması ve yönetimi sırasında servikal omurga immobilizasyonu sağlanmalıdır.

Answer

Sığ suya dalma öyküsü olan suda boğulma vakalarında havayolu yönetimi sırasında servikal omurga immobilizasyonu sağlanmalıdır.
Suda boğulma vakalarında genel kural, travma öyküsü yoksa servikal immobilizasyon için zaman kaybetmemektir. Ancak bu vakada olduğu gibi 'sığ suya dalma' öyküsü varsa, servikal omurga yaralanması riski çok yüksektir. Bu nedenle havayolu açılırken ve resüsitasyon sırasında boyun stabilizasyonu sağlanması güncel pediatrik ileri yaşam desteği rehberlerine göre en doğru yaklaşımdır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın hikayesindeki risk faktörlerini değerlendir.
Sığ suya balıklama dalma öyküsü, servikal omurga travması açısından yüksek riskli bir durumdur.
Suda boğulma vakalarında rutin servikal stabilizasyon önerilmezken, travma mekanizması (dalma, düşme) varsa bu kural değişir.
2
Havayolu açma manevrasını belirle.
Servikal travma şüphesi nedeniyle 'baş geri-çene yukarı' yerine 'jaw-thrust' (çene itme) manevrası tercih edilir.
Omurga hasarı riskini minimize etmek için boyun hareketlerinden kaçınılmalıdır.
3
Resüsitasyon oranlarını ve ilaç dozlarını gözden geçir.
Drowning protokolüne uygun olarak 55 başlangıç soluğu ve pediatrik oranlar (15:215:2 iki kurtarıcı için) uygulanır.
Hipoksik arestlerde (suda boğulma gibi) ventilasyon önceliklidir.

Key Concept

Suda boğulmada travma eşlik ediyorsa (sığ suya dalma gibi), havayolu yönetiminde servikal immobilizasyon önceliklidir.

Hints

1
Hastanın suya nasıl girdiği (dalma öyküsü) yönetimdeki öncelikleri değiştirir mi?
2
Suda boğulmada ana sorun hipoksidir, ancak mekanik travma riskini de göz ardı etmemek gerekir.

Practice More

Soğuk suda boğulma vakalarında resüsitasyonun ne kadar süre devam ettirilmesi gerektiğini ve hipodermi yönetimini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 71Question →

1010 yaşında bir erkek çocuk, buzlu bir göle düşüp yaklaşık 1515 dakika su altında kaldıktan sonra çevredekiler tarafından çıkarılıyor. Olay yerine gelen sağlık ekibi hastanın bilincinin kapalı, apneik ve nabızsız olduğunu saptıyor. Hastaya canlandırma işlemleri başlatılarak acil servise getiriliyor. Acil serviste yapılan ilk ölçümde rektal vücut sıcaklığı 28∘C28^\circ C saptanan ve monitörizasyonda asistoli izlenen hastanın resüsitasyon yönetimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi en doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Vücut sıcaklığı 30∘C30^\circ C üzerine çıkana kadar epinefrin uygulaması ertelenmelidir.

Answer

Vücut sıcaklığı 30∘C30^\circ C üzerine çıkana kadar epinefrin uygulaması ertelenmelidir.
Güncel Pediatrik İleri Yaşam Desteği (PALS) kılavuzlarına göre, vücut sıcaklığı 30∘C30^\circ C'nin altında olan hastalarda epinefrin gibi vazopressörlerin uygulanması ertelenmelidir. Vücut sıcaklığı 30−35∘C30-35^\circ C arasına ulaştığında ise doz aralıkları standart sürenin iki katına (yaklaşık 6-10 dakikada bir) çıkarılmalıdır. Bu durum, hipotermide azalan ilaç metabolizmasına bağlı toksisite riskini önlemeye yöneliktir.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın klinik tablosunu ve vücut sıcaklığını değerlendir.
Hasta ciddi hipotermik (28∘C28^\circ C) ve kardiyak arrest tablosundadır.
Hipotermik arrest yönetimi, vücut sıcaklığına göre ilaç ve defibrilasyon modifikasyonları gerektirir.
2
Hipotermik arrestte ilaç uygulama protokolünü belirle.
Vücut sıcaklığı <30∘C< 30^\circ C olduğu için epinefrin uygulanmaz.
Düşük sıcaklıklarda ilaç metabolizması durma noktasına gelir; tekrarlayan dozlar rewarm aşamasında toksik birikime ve ciddi vazokonstriksiyona yol açabilir.
3
Resüsitasyonun sonlandırılması kararını gözden geçir.
Rewarming (ısıtma) tamamlanana kadar canlandırmaya devam edilir.
Hipotermi, metabolik hızı azaltarak beyni hipoksik hasara karşı koruyabilir; bu nedenle uzun süreli resüsitasyonlar başarılı olabilir.

Key Concept

Hipotermik Suda Boğulmada PALS Modifikasyonları

Hints

1
Hipotermik hastalarda metabolizma hızı ve ilaçların yıkım hızı hakkında düşünün.
2
PALS kılavuzunda vücut sıcaklığı 30∘C30^\circ C'nin altında ve üstünde olan hastalar için farklı ilaç uygulama kuralları vardır.

Practice More

Suda boğulma sonrası asemptomatik olan ancak akciğer hasarı gelişme riski bulunan bir çocuğun hastanede gözlem süresini araştırınız.
Estimated Time:2m 0s
Question 72Question →

44 yaşında bir erkek çocuk, yaklaşık 33 saat önce babaannesine ait 0.250.25 mgmg’lık digoksin tabletlerinden belirsiz miktarda yuttuğu şüphesiyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde; bilinci konfüze, kan basıncı 85/5085/50 mmHgmmHg, nabız 52/dakika52/dakika (ritmik), solunum sayısı 22/dakika22/dakika olarak saptanıyor. Çekilen elektrokardiyografisinde (EKG) PRPR mesafesinin uzadığı ve ikinci derece MobitzMobitz Tip 11 blok olduğu görülüyor. Laboratuvar tetkiklerinde serum potasyum düzeyi 6.26.2 mEq/LmEq/L ölçülüyor.

Bu hasta için en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İntravenöz digoksin spesifik Fab fragmanları uygulamak

Answer

Hayatı tehdit edici akut digoksin zehirlenmesi tablosundaki bu hastada en uygun yaklaşım intravenöz digoksin spesifik Fab fragmanları uygulanmasıdır.
Vakada akut digoksin alımı sonrası bradikardi, AVAV blok ve ciddi hiperkalemi (K+=6.2K^+ = 6.2 mEq/LmEq/L) mevcuttur. Akut zehirlenmelerde potasyum düzeyinin 55 mEq/LmEq/L üzerinde olması, serum digoksin düzeyinden bağımsız olarak digoksin spesifik Fab fragmanlarının (antidot) en önemli kullanım endikasyonlarından biridir. Fab fragmanları digoksini bağlayarak serbest düzeyini düşürür ve Na+/K+Na^+/K^+ ATPaz pompasının tekrar çalışmasını sağlayarak potasyumun hücre içine dönmesini sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Klinik ve EKG bulgularını değerlendir
Bradikardi, PRPR uzaması, MobitzMobitz Tip 11 blok ve konfüzyon; digoksin toksisitesini doğrular.
Digoksin, vagal tonusu artırarak AVAV düğüm iletimini yavaşlatır.
2
Serum potasyum düzeyini yorumla
Potasyum (6.26.2 mEq/LmEq/L) ciddi düzeyde yüksektir.
Akut digoksin zehirlenmesinde Na+/K+Na^+/K^+ ATPaz pompasının inhibisyonu potasyumun hücre dışına çıkmasına neden olur ve bu durum mortalite ile ilişkilidir.
3
Antidot endikasyonunu belirle
Potasyumun >5> 5 mEq/LmEq/L olması kesin antidot (Fab fragmanları) endikasyonudur.
Hiperkalemi, miyokard üzerindeki toksik etkilerin şiddetini gösteren en önemli laboratuvar parametresidir.
4
Kontrendikasyonları gözden geçir
Kalsiyum uygulamasından kaçınılmalıdır.
Hücre içi kalsiyum artışı ventriküler fibrilasyon riskini (taş kalp) dramatik şekilde artırır.

Key Concept

Akut digoksin zehirlenmesinde serum potasyum düzeyi, toksisitenin şiddetini belirlemede ve antidot (Fab fragmanları) tedavisine karar vermede kullanılan en kritik göstergedir.

Alternative Method

Eğer Fab fragmanları mevcut değilse, hiperkalemi yönetimi için insülin-glukoz infüzyonu veya sodyum bikarbonat kullanılabilir, ancak kalsiyumdan mutlaka kaçınılmalıdır.
Estimated Time:2m 0s
Question 73Question →

77 yaşında bir erkek çocuk, tatlı su gölünde yaklaşık 55 dakika su altında kalmış halde sudan çıkarılıyor. Olay yerindeki ilk muayenesinde apneik ve nabızsız olduğu saptanan çocuğa iki sağlık personeli tarafından müdahale ediliyor. Bu hastanın canlandırma (resüsitasyon) yönetimiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: İki kurtarıcı varlığında göğüs kompresyonu ve ventilasyon oranı 30:230:2 olarak uygulanmalıdır.

Answer

İki kurtarıcı varlığında göğüs kompresyonu ve ventilasyon oranının 30:230:2 olarak uygulanması ifadesi yanlıştır; doğru oran 15:215:2 olmalıdır.
Doğru yanıt olan seçenek, pediatrik canlandırma protokollerindeki kritik bir teknik hatayı içermektedir. Pediatrik yaş grubundaki (ergenlik öncesi) hastalarda, canlandırmaya katılan iki kurtarıcı varsa kompresyon/ventilasyon oranı 15:215:2 olarak uygulanmalıdır. Oranın 30:230:2 olarak belirtilmesi bu vaka yönetimi için yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın arrest durumunun (apne ve nabızsızlık) teyit edilmesi.
Pediatrik ileri yaşam desteği (PALS) protokolünün başlatılması gerektiği belirlendi.
Nabızsız arrest durumunda hemen resüsitasyon başlanmalıdır.
2
Suda boğulmaya özgü canlandırma basamaklarının uygulanması.
Primer neden hipoksi olduğu için resüsitasyona 55 kurtarıcı soluk ile başlandı.
Suda boğulma vakalarında hipoksik arrest ön planda olduğundan ventilasyon önceliklidir.
3
Kurtarıcı sayısına göre kompresyon/ventilasyon oranının belirlenmesi.
İki sağlık personeli (kurtarıcı) olduğu için oran 15:215:2 olarak seçilmelidir.
Çocuklarda iki kurtarıcı varlığında daha fazla ventilasyon sağlamak amacıyla 15:215:2 oranı kullanılır; 30:230:2 oranı tek kurtarıcı için geçerlidir.

Key Concept

Suda boğulmada pediatrik resüsitasyonun temel farkı, canlandırmaya solukla başlanması ve iki kurtarıcı varlığında 15:215:2 oranının kullanılmasıdır.

Practice More

Suda boğulma sonrası gelişebilecek 'sekonder boğulma' veya 'gecikmiş pulmoner ödem' tablolarını ve takip sürelerini gözden geçirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 74Question →

88 yaşında bir erkek çocuk, yaklaşık 55 metre yükseklikten sert zemine düşme sonrası acil servise getiriliyor. Birincil bakıda hava yolu ve servikal spinal immobilizasyonu sağlanan hastanın solunumu yeterli olup akciğer sesleri bilateral doğal saptanıyor. Nörolojik değerlendirmede Glaskow Koma Skoru (GKS) 77 (E1,V2,M4E_1, V_2, M_4) ölçülüyor; pupiller izokorik ve ışık reaksiyonu yavaş olarak değerlendiriliyor. Vital bulgularında nabız hızı 145/dk145/dk, kan basıncı 72/40mmHg72/40 mmHg ve solunum sayısı 28/dk28/dk saptanıyor. Odaklanmış travma ultrasonografisinde (FAST) splenorenal mesafede serbest sıvı saptanıyor.

Bu hasta için bu aşamada yapılması gereken en uygun müdahale aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 20ml/kg20 ml/kg dozunda izotonik sodyum klorür bolusu ile dolaşım desteği sağlanması

Answer

Dolaşım desteği sağlamak amacıyla 20ml/kg20 ml/kg izotonik sodyum klorür bolusu uygulanması
Çoklu travma yönetiminde birincil bakı sırasına (ABCDE) uyulmalıdır. Hastada hipotansiyon (72/40mmHg72/40 mmHg) ve taşikardi (145/dk145/dk) mevcuttur, bu da dekompanse şok göstergesidir. Ağır kafa travması (GKS < 8) varlığında sekonder beyin hasarını önlemenin en kritik yolu yeterli serebral perfüzyon basıncını sağlamaktır. Hipotansiyon, beyin hasarını en çok artıran faktördür. Bu nedenle, intrakraniyal basınç artışına yönelik tedavilerden (D adımı) veya cerrahi müdahaleden önce, dolaşımın (C adımı) 20ml/kg20 ml/kg izotonik kristaloid bolusu ile stabilize edilmesi en acil adımdır.

Step-by-Step Solution

1
Birincil bakı (ABCDE) önceliklerinin değerlendirilmesi.
Hastada hem ağır kafa travması (GKS 7) hem de dekompanse şok (hipotansiyon) bulguları mevcuttur.
Pediatrik travma yönetiminde dolaşım (C), nörolojik değerlendirmeden (D) önce stabilize edilmelidir.
2
Hipotansiyonun kafa travmasındaki etkisinin analizi.
Serebral perfüzyon basıncı (SPB) = Ortalama Arter Basıncı - Kafa İçi Basınç formülüne göre, düşük kan basıncı beyin perfüzyonunu bozar.
Kafa travmalı çocuklarda tek bir hipotansiyon atağı bile sağkalımı anlamlı ölçüde azaltır; bu yüzden öncelik tansiyonu yükseltmektir.
3
Uygun sıvı resüsitasyonunun başlatılması.
20ml/kg20 ml/kg izotonik kristaloid (Serum Fizyolojik veya Ringer Laktat) bolusu verilir.
Şok tablosundaki travma hastasında ilk basamak agresif sıvı resüsitasyonudur.

Key Concept

Travma resüsitasyonunda ABCDE hiyerarşisi ve hipotansif kafa travmasında 'C'nin 'D' üzerindeki önceliği.

Practice More

Çocuklarda kafa travması yönetiminde hipertonik salin ile mannitol arasındaki farkları ve kullanım endikasyonlarını tekrar ediniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 75Question →

Üç yaşında (15 kg15 \text{ kg}) bir kız çocuk, kapalı alanda maruz kaldığı ev yangını sonrasında acil servise getiriliyor. İlk değerlendirmesinde; hastanın huzursuz olduğu, ses kısıklığı yaşadığı, burun kıllarının yandığı ve balgamında is (karbon) partikülleri bulunduğu görülüyor.

Vücut yüzeyindeki yanıkların değerlendirmesinde;
- Tüm baş-boyun bölgesinde ve gövde ön yüzünde içi sıvı dolu büller içeren, ağrılı, nemli ve pembe renkli lezyonlar,
- Her iki bacakta ağrısız, basmakla solmayan, beyaz-kahverengi renkte, meşin (derimsi) görünümlü sert lezyonlar,
- Sağ kolda ise bül içermeyen, basmakla solan, sadece eritemli ve ağrılı lezyonlar saptanıyor.

Bu hastanın değerlendirilmesi ve akut dönem yönetimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: İlk 24 saatlik damar içi sıvı tedavisinde sadece Parkland formülü ile hesaplanan izotonik resüsitasyon sıvısı verilmeli; sıvı yüklenmesinden kaçınmak için idame sıvısı eklenmemelidir.

Answer

Çocuklarda yanık resüsitasyonunda Parkland formülüyle hesaplanan sıvıya ek olarak mutlaka günlük idame sıvısı (dekstrozlu) da verilmelidir. Seçenekte idame sıvısının eklenmemesi gerektiği belirtildiği için bu ifade yanlıştır.
Soruda 'yanlış' olan ifade sorulmaktadır. Pediatrik yanık vakalarında, erişkinlerden farklı olarak, Parkland formülü ile hesaplanan resüsitasyon sıvısına ek olarak hastanın normal günlük idame sıvısı da tedaviye mutlaka eklenmelidir. İdame sıvısı, artmış metabolik hız ve düşük glikojen deposu nedeniyle çocukları hipoglisemiden korumak amacıyla genellikle dekstroz içerir. Bu nedenle 'idame sıvısı eklenmemelidir' şeklindeki ifade tıbbi olarak tamamen yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın klinik bulgularını analiz et.
İsli balgam ve ses kısıklığı inhalasyon hasarını, büllü lezyonlar 2. derece yanığı, ağrısız meşin lezyonlar 3. derece yanığı gösterir.
Yanık derinliği ve eşlik eden hasarların (inhalasyon) doğru tanımlanması tedavi planı için kritiktir.
2
Sıvı resüsitasyonu prensiplerini değerlendir.
Parkland formülü hesaplamasına birinci derece yanıklar dahil edilmez.
Birinci derece yanıklar sadece epidermisi etkiler ve sistemik hemodinamik bozukluğa veya sıvı kaybına yol açmaz.
3
Pediatrik anatomi ve fizyolojinin yanık yönetimine etkisini hatırla.
Çocuklarda başın vücut yüzey alanına oranı erişkinden büyüktür ve çocukların glikojen depoları yetersizdir.
Vücut yüzey alanının doğru hesaplanması (Lund-Browder) ve hipogliseminin önlenmesi pediatrik yanık tedavisinin temelidir.
4
Seçenekleri analiz ederek yanlış ifadeyi bul.
Çocuklarda izotonik yanık sıvısına ek olarak dekstrozlu idame sıvısı verilmesi tıbbi bir zorunluluktur.
Yalnızca Parkland sıvısı verilmesi çocuklarda ciddi hipoglisemiye ve sıvı açığına yol açar.

Key Concept

Pediatrik Yanıkların Değerlendirilmesi ve Sıvı Resüsitasyonu
Question 76Question →

99 yaşında ve 28 kg28\text{ kg} ağırlığında bir erkek çocuk, bisiklet kazası sonrası acil servise getiriliyor. Birincil bakısında; havayolunun bir oral airway yardımıyla idame ettirilebildiği, sistolik kan basıncının 85 mmHg85\text{ mmHg} olduğu ve bilincinin konfüze (uyuklar tarzda, ancak sesli uyaranla açılıyor) olduğu saptanıyor. İkincil bakıda sağ ön kolda kapalı radius kırığı ve batın bölgesinde 6 cm6\text{ cm}'lik penetran (derin/delici) bir laserasyon saptanıyor. Bu hastanın Pediatrik Travma Skoru (PTS) kaçtır ve bu skora göre en uygun triyaj yaklaşımı hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 55, İleri düzey bir pediatrik travma merkezine sevk edilmelidir

Answer

Hastanın Pediatrik Travma Skoru (PTS) 5'tir ve skorun 8 veya altında olması nedeniyle ileri düzey bir pediatrik travma merkezine sevk edilmesi gerekir.
Doğru seçenekte belirtilen 5 puanı, PTS tablosundaki parametrelerin doğru analiziyle elde edilir: Ağırlık > 20 kg20\text{ kg} (+2), İdame edilebilir havayolu (+1), Sistolik KB 50−90 mmHg50-90\text{ mmHg} (+1), Konfüze bilinç (+1), Kapalı kırık (+1) ve Majör/penetran laserasyon (-1). Toplam skor 5'tir. ATLS ve pediatrik travma klavuzlarına göre PTS ≤8\leq 8 olan çocuklar, morbidite ve mortalite riskindeki belirgin artış nedeniyle uzmanlaşmış pediatrik travma merkezlerine sevk edilmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Ağırlık bileşenini puanla
+2+2 Puan
Hasta 20 kg20\text{ kg} üzerindedir (28 kg28\text{ kg}).
2
Havayolu bileşenini puanla
+1+1 Puan
Havayolu oral airway yardımıyla korunabiliyor (idame edilebilir havayolu).
3
Sistolik kan basıncı bileşenini puanla
+1+1 Puan
Kan basıncı 50−90 mmHg50-90\text{ mmHg} arasındadır (85 mmHg85\text{ mmHg}).
4
Merkezi sinir sistemi bileşenini puanla
+1+1 Puan
Hasta konfüze durumdadır (bilinç kaybı veya obtundasyon).
5
İskelet sistemi bileşenini puanla
+1+1 Puan
Hastada tek bir kapalı kırık (radius) mevcuttur.
6
Kutanöz yaralanma bileşenini puanla
−1-1 Puan
Hastada penetran veya majör bir laserasyon mevcuttur.
7
Toplam skoru hesapla ve triyaj kararını ver
PTS=2+1+1+1+1−1=5\text{PTS} = 2 + 1 + 1 + 1 + 1 - 1 = 5
PTS≤8\text{PTS} \leq 8 olan hastalar mortalite riski nedeniyle pediatrik travma merkezine sevk edilmelidir.

Key Concept

Pediatrik Travma Skoru (PTS) hesaplaması ve triyaj kriterleri
Question 77Question →

Evde elektrik akımına kapılma sonrası acil servise getirilen 8 yaşında ve 28 kg28\text{ kg} ağırlığındaki kız çocuğunda nabızsızlık ve apne saptanmıştır. Monitörizasyonda ventriküler fibrilasyon (VF) görülmesi üzerine CPR başlanmış ve sırasıyla 2 J/kg2\text{ J/kg} ve 4 J/kg4\text{ J/kg} dozlarında iki kez defibrilasyon uygulanmıştır. İkinci şoktan sonra damar yolu açılarak bir doz adrenalin (0.01 mg/kg0.01\text{ mg/kg}) uygulanmıştır. Yapılan ritim kontrolünde VF'nin devam ettiği (inatçı VF) görülmektedir.

Bu aşamada uygulanması gereken defibrilasyon enerjisi ve antiaritmik ilaç tercihi aşağıdakilerden hangisinde en doğru şekilde verilmiştir?

Show answer & explanation

Answer: En az 112 J defibrilasyon ve 140 mg Amiodaron

Answer

En az 112 J112\text{ J} defibrilasyon ve 140 mg140\text{ mg} Amiodaron uygulanmalıdır.
Pediatrik İleri Yaşam Desteği (PALS) kılavuzlarına göre, şoklanabilir ritimlerde (VF/nabızsız VT) ilk şok 2 J/kg2\text{ J/kg}, ikinci şok 4 J/kg4\text{ J/kg} ile yapılır. VF devam ediyorsa (inatçı VF), sonraki şoklar ≥4 J/kg\ge 4\text{ J/kg} (genellikle 4−10 J/kg4-10\text{ J/kg} aralığında artırılarak) olmalıdır. 28 kg bir çocuk için alt sınır 28×4=112 J28 \times 4 = 112\text{ J}'dür. İlaç algoritmasında ise vazopressör (Adrenalin) ve antiaritmik (Amiodaron veya Lidokain) ardışık döngülerde verilir. Hasta Adrenalin aldığına göre, sıradaki ajan Amiodaron (5 mg/kg5\text{ mg/kg} dozunda, yani 140 mg140\text{ mg}) veya Lidokaindir.

Step-by-Step Solution

1
Vakanın 'inatçı (refrakter) ventriküler fibrilasyon' olduğunu belirle
2 şok ve 1 adrenalin dozuna rağmen VF devam etmektedir.
Pediatrik ileri yaşam desteği (PALS) şoklanabilir ritim algoritması takip edilmelidir.
2
Bir sonraki defibrilasyon enerji dozunu hesapla
Hedef ≥4 J/kg\ge 4\text{ J/kg} olmalıdır.
İlk şok 2 J/kg2\text{ J/kg}, ikinci şok 4 J/kg4\text{ J/kg}'dür. Sonraki şoklar en az 4 J/kg4\text{ J/kg} olmalı, tercihen artırılmalıdır (4−10 J/kg4-10\text{ J/kg}). 28 kg×4 J/kg=112 J28\text{ kg} \times 4\text{ J/kg} = 112\text{ J}.
3
Sıradaki ilacı ve dozunu belirle
Amiodaron 5 mg/kg5\text{ mg/kg}.
Adrenalin verilmiş olduğu için algoritma gereği 3. şoktan sonra (veya şok hazırlığı sırasında) antiaritmik verilmelidir. 28 kg×5 mg/kg=140 mg28\text{ kg} \times 5\text{ mg/kg} = 140\text{ mg}.

Key Concept

Pediatrik inatçı VF yönetiminde artan enerji dozları ve Adrenalin-Antiaritmik ardışıklığı

Hints

1
Şoklanabilir ritimlerde (VF/pVT) ilaç sıralaması genellikle 'Şok - CPR - Şok - CPR+Adrenalin - Şok - CPR+Antiaritmik' şeklinde ilerler.
2
Pediatrik defibrilasyon dozları 2→4→≥4 J/kg2 \rightarrow 4 \rightarrow \ge 4\text{ J/kg} (maksimum 10 J/kg10\text{ J/kg}) şeklinde artırılır.
3
Hasta daha önce Adrenalin almıştır ve 3. şok aşamasındadır. Bu aşamada Amiodaron (5 mg/kg5\text{ mg/kg}) endikedir.

Practice More

Torsades de Pointes durumunda magnezyum sülfat dozunun hesaplanması.
Estimated Time:1m 30s
Question 78Question →

6 yaşında, yaklaşık 22 kg22\text{ kg} ağırlığında bir kız çocuk, araç dışı trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. Birincil bakıda hava yolu açık, solunum sayısı 32/dk32\text{/dk}, akciğer sesleri bilateral doğal ve oksijen saturasyonu %96\%96 (oda havasında) saptanıyor. Kalp hızı 160/dk160\text{/dk}, kan basıncı 70/45 mmHg70/45\text{ mmHg}, kapiller dolum zamanı 4 saniye4\text{ saniye} ve ekstremiteler soğuktur. Hastaya derhal damar yolu açılarak 20 ml/kg20\text{ ml/kg} izotonik sodyum klorür bolusu 10 dakika10\text{ dakika} içinde veriliyor. Sıvı bolusu tamamlandıktan hemen sonra yapılan değerlendirmede kalp hızı 158/dk158\text{/dk}, kan basıncı 72/46 mmHg72/46\text{ mmHg} olarak ölçülüyor.

Bu aşamada yapılması gereken en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 10 ml/kg10\text{ ml/kg} eritrosit süspansiyonu (O Rh(−)O\text{ Rh}(-) veya kroslanmış) verilmesi

Answer

İlk kristaloid bolusuna rağmen hemodinamik yanıt alınamayan vakada en uygun yaklaşım 10 ml/kg10\text{ ml/kg} eritrosit süspansiyonu verilmesidir.
Vakada hastanın dekompense şok tablosunda olduğu ve yapılan 20 ml/kg20\text{ ml/kg} kristaloid bolusuna rağmen hemodinamik parametrelerinde (taşikardi ve hipotansiyon) düzelme olmadığı görülmektedir. ATLS ve PALS protokollerine göre, aktif kanaması olduğu düşünülen ve kristaloid resüsitasyonuna yanıt vermeyen çocuklarda vakit kaybetmeden kan ürünleri (10−20 ml/kg10-20\text{ ml/kg} eritrosit süspansiyonu) başlanmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Hemodinamik durumun analizi
Taşikardi, hipotansiyon ve uzamış kapiller dolum zamanı ile hastanın 'dekompense şok' tablosunda olduğu belirlendi.
Tedavi algoritmasını belirlemek için şokun evresini tanımak gerekir.
2
Sıvı yanıtının değerlendirilmesi
Verilen 20 ml/kg20\text{ ml/kg} kristaloid sonrası kalp hızı ve kan basıncında anlamlı bir düzelme olmaması, hastanın 'yanıtsız' (non-responder) olduğunu gösterir.
Sürekli sıvı desteği mi yoksa kan transfüzyonu mu gerektiğini belirlemek için yanıt tipi kritiktir.
3
ATLS/PALS kılavuzlarına göre müdahale
Şiddetli kanama şüphesi ve kristaloide yanıtsızlık durumunda 10−20 ml/kg10-20\text{ ml/kg} eritrosit süspansiyonu replasmanına geçilmelidir.
Eksilen hemoglobin ve pıhtılaşma faktörlerinin yerine konması, oksijen taşıma kapasitesini artırmak için zorunludur.

Key Concept

Pediatrik çoklu travmada sıvı resüsitasyonuna yanıtsızlık (non-responder) durumunda kan transfüzyonuna geçiş eşiği.
Question 79Question →

1111 yaşında bir erkek çocuk, binanın 55. katından toprak zemine düşme sonrası acil servise getiriliyor. Birincil bakısında; havayolu açık, solunum hızı 3838/dk ve akciğer sesleri bilateral doğal olarak değerlendiriliyor. Dolaşım muayenesinde; kalp hızı 162162/dk, kan basıncı 65/3565/35 mmHg ve kapiller geri dolum süresi 55 saniyedir. Pelvis muayenesinde krepitasyon ve instabilite saptanıyor. Odaklanmış travma sonografisi (FAST) batın içi serbest sıvı açısından negatif bulunuyor. Hastaya damar yolu açılarak 2020 ml/kgml/kg izotonik kristaloid bolusu verilmesine rağmen hemodinamik parametrelerde anlamlı bir düzelme gözlenmiyor. Bu aşamada en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Pelvik kuşak uygulaması ve kan transfüzyonu başlanması

Answer

Pelvik kuşak uygulaması ve kan transfüzyonu başlanması
Çocuklarda pelvik fraktürler ciddi intra-pelvik kanama ve yüksek morbidite ile ilişkilidir. Hemodinamik olarak instabil olan ve ilk sıvı bolusuna (2020 ml/kgml/kg) yanıt vermeyen bir hastada (non-responder), kan ürünlerine (10−2010-20 ml/kgml/kg) geçilmesi zorunludur. Ayrıca pelvik instabilite saptandığında, pelvik venöz pleksuslardan olan kanamayı azaltmak için pelvik hacmin mekanik olarak daraltılması (kuşak uygulaması) birincil bakının (C-dolaşım) ayrılmaz bir parçasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın hemodinamik yanıtını ve yaralanma odağını değerlendirmek.
Hasta dekompanse şok tablosunda ve kristaloid bolusuna yanıt vermiyor (non-responder). Pelvik instabilite mevcut, FAST negatif.
FAST negatifken şokun devam etmesi, kanamanın batın dışı (pelvis, uzun kemik kırıkları veya dış kanama) olduğunu gösterir.
2
Pediatrik travma resüsitasyon algoritmasını uygulamak.
Kristaloid yanıtı yetersiz olduğu için 10−2010-20 ml/kgml/kg kan ürünü (eritrosit süspansiyonu) başlanması kararı alınır.
Aşırı kristaloid kullanımı asidoz, hipotermi ve koagülopatiyi (ölümcül üçlü) tetikleyebilir.
3
Kanamayı mekanik olarak kontrol altına almak.
Pelvik kuşak veya geçici olarak çarşaf ile pelvik stabilizasyon sağlanır.
Pelvik hacmin azaltılması, venöz kanamayı tamponize eder ve pelvis içindeki 'boş alanı' daraltarak kan kaybını sınırlar.

Key Concept

Pediatrik travma hastalarında 'non-responder' (yanıtsız) durumda kan ürünlerine geçiş ve pelvik fraktürlerde erken stabilizasyonun önemi.

Alternative Method

Eğer pelvik kuşak bulunmuyorsa, bir çarşaf kullanılarak pelvisin greater trokanterler seviyesinden sıkıca sarılması (pelvic binder) hayat kurtarıcı bir alternatiftir.
Estimated Time:1m 30s
Question 80Question →

66 yaşında ve 20 kg20\text{ kg} ağırlığında bir çocuk, evde ani gelişen solunum durması sonrası bir sağlık personeli tarafından bilinci kapalı ve nabızsız olarak bulunuyor. Sağlık personeli yalnız başına temel yaşam desteği (TYD) uygulamaya başlıyor. Yaklaşık 22 dakika sonra olay yerine ikinci bir sağlık personeli ekipmanlarla birlikte ulaşıyor.

Bu çocukta, ileri hava yolu yerleştirilene kadar tek kurtarıcı ve iki kurtarıcı varlığında uygulanması gereken göğüs basısı:ventilasyon oranları aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

Show answer & explanation

Answer: 30:230:2 ve 15:215:2

Answer

Tek kurtarıcı için 30:230:2, iki kurtarıcı için 15:215:2 oranı uygulanmalıdır.
AHA (American Heart Association) güncel kılavuzlarına göre, bebek ve çocuklarda (yenidoğan hariç) ileri hava yolu yerleştirilene kadar tek kurtarıcı varlığında göğüs basısı:ventilasyon oranı 30:230:2 iken, iki kurtarıcı varlığında bu oran 15:215:2 olarak uygulanır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın yaş grubunu belirle.
Hasta 66 yaşında olduğu için pediatrik (çocuk) canlandırma algoritmaları geçerlidir.
Yaş grubu, canlandırma sırasında kullanılacak bası:ventilasyon oranlarını doğrudan belirler.
2
Tek kurtarıcı varlığındaki oranı belirle.
Tek kurtarıcı için oran 30:230:2'dir.
Erişkinlerde olduğu gibi pediatrik hastalarda da tek kurtarıcı varlığında ventilasyon sıklığını azaltarak bası kesintisini minimize etmek için bu oran tercih edilir.
3
İki kurtarıcı varlığındaki oranı belirle.
İki kurtarıcı için oran 15:215:2'dir.
Pediatrik hastalarda arrest nedeni genellikle solunumsal olduğu için iki kurtarıcı varlığında ventilasyon sayısı artırılır.

Key Concept

Pediatrik CPR'da kurtarıcı sayısına göre değişen bası:ventilasyon oranları.

Hints

1
Pediatrik hastalarda iki kurtarıcı olduğunda ventilasyon sıklığının artırıldığını hatırlayın.
2
Erişkinlerde kurtarıcı sayısı ne olursa olsun oran 30:230:2'dir, ancak çocuklarda bu durum farklıdır.

Practice More

İleri hava yolu yerleştirildikten sonra ventilasyon hızının nasıl değiştiğini gözden geçirin.
Estimated Time:1m 0s
PreviousPage 4 / 15Next
Acil ve Yoğun Bakım Practice Questions — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı — Page 4 | Examkin