Tüm alıştırma soruları

Ekolojik düşünür Timothy Morton tarafından kavramsallaştırılan 'hipernesneler', insan algısının ve geleneksel ölçüm araçlarının zamansal ve mekânsal sınırlarını aşan, doğrudan bütünüyle deneyimlenemeyen devasa olguları ifade eder. Küresel ısınma, okyanuslardaki plastik birikimi veya radyoaktif maddeler bu sınıflandırmaya girer. Hipernesneler, tek bir coğrafi alana indirgenemeyen 'yerel olmama' karakterine sahiptir; örneğin, yerel bir kuraklık bu nesnenin kendisi değil, sadece geçici bir tezahürüdür. Ayrıca bu nesneler, insanı kendilerinden bağımsız bir gözlemci olmaktan çıkarıp sürecin doğrudan parçası hâline getiren bir 'yapışkanlık' barındırır. İnsan ömrünü katbekat aşan bu kozmik zamansallık, insanı evrenin merkezine koyan hümanist tarih anlayışını ve doğayı salt bir arka plan olarak gören sanat estetiğini radikal biçimde d��nüşmeye zorlamaktadır.

Bu parçada 'hipernesneler' ile ilgili aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?

Ses ekolojisi (akustik ekoloji), bireyler ile çevreleri arasındaki ilişkinin sesler aracılığıyla nasıl şekillendiğini inceleyen disiplinler arası bir alandır. Modern kentleşmenin getirdiği gürültü kirliliği, yalnızca fiziksel sağlığı tehdit etmekle kalmaz; aynı zamanda insanın mekânla kurduğu bağıntısal ve duygusal iletişimi de zedeler. Doğal seslerin arka plana itilmesiyle oluşan bu 'işitsel yabancılaşma', toplumsal hafızanın ve mekânsal aidiyetin zayıflamasına yol açar. Ses ekolojisi çalışmaları, kentlerin sadece görsel değil, işitsel olarak da tasarlanması gerektiğini savunarak gürültüyü azaltmanın ötesinde, çevrenin özgün ses kimliğinin (soundscape) korunmasını amaçlar. Bu yaklaşım, ekolojik dengenin korunması kadar, insanın zihinsel esenliği ve kült��rel sürekliliği için de hayati bir önem taşır.

Bu parçaya göre, ses ekolojisinin amaçları arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?

Bilimsel araştırmalarda elde edilen veriler ne kadar güvenilir olursa olsun, bu veriler doğru bir yöntemle ---- sürece gerçek bir bilimsel değer ----.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Bir kırtasiyeci, tanesini $60\text{ TL}$'ye aldığı kalemleri %50 kârla satmaktadır. Kırtasiyeci, bu kalemlerden 3 adet alan bir müşteriye toplam satış fiyatı üzerinden %10 indirim uygulamaktadır. Buna göre, bu kampanyadan yararlanarak 3 adet kalem alan bir müşteri toplam kaç $\text{TL}$ öder?

(I) Şanlıurfa sınırları içinde yer alan Göbeklitepe, insanlık tarihinin bilinen en eski tapınak kompleksi olarak arkeoloji dünyasında yerleşik kuramları kökten sarsmıştır. (II) Bu keşiften önce bilim dünyası, insanların ancak tarımı keşfedip yerleşik hayata geçtikten sonra bu denli büyük anıtsal yapılar inşa edebileceğini kabul ediyordu. (III) Göbeklitepe'deki devasa dikilitaşlar ise avcı-toplayıcı toplulukların tarıma geçmeden çok önce, ortak bir inanç etrafında organize olabildiğini gösterdi. (IV) Bölgedeki kazı çalışmalarında toprak altındaki yapıların haritalandırılması için son yıllarda gelişmiş jeoradar ve üç boyutlu tarama teknolojilerinden yararlanılmaktadır. (V) Dolayısıyla bu keşif, dinin yerleşik yaşama geçişin bir sonucu değil, aksine yerleşik yaşamı başlatan temel itici güç olduğu fikrini literatüre kazandırmıştır.

Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

Buna göre, aşağıdaki ifadelerden hangisi her zaman çift sayıdır?

Sessiz sinema dönemi, yaygın kanının aksine hiçbir zaman tamamen sessiz geçmemiştir. Filmlerin gösterimi sırasında salonlarda canlı olarak icra edilen müzik, sadece projeksiyon makinesinin gürültüsünü örtmekle kalmamış, perdedeki sessiz görüntülerin duygusal tonunu belirlemede hayati bir işlev üstlenmiştir. Müzisyenler, karakterlerin iç dünyasını, sahnelerin gerilimini ve olay örgüsünün ritmini müzikal temalarla izleyiciye aktarmışlardır. Dolayısıyla bu dönemde müzik, sinematografik anlatının eksik kalan sözel boyutunu tamamlayan, görüntüyü anlamlandıran ve izleyici ile film arasında estetik bir bağ kuran temel unsurdur. Bu yönüyle müzik, sessiz filmlerin sadece bir eşlikçisi değil, anlatının kurucu ortaklarından biri olmuştur.

Bu parçada aşağıdakilerin hangisinden söz edilmektedir?

Teknolojinin hızla gelişmesi, iletişim alışkanlıklarımızı kökten değiştirdi. Eskiden günlerce yolunu gözlediğimiz, üzerine özenle satırlar yazdığımız ve kokulu zarflara koyup postaladığımız mektuplar, yerini saniyeler içinde iletilen e-postalara ve anlık mesajlaşma uygulamalarına bıraktı. Artık birine ulaşmak için kağ��da ve kaleme sarılmıyor, ekran üzerindeki tuşlara dokunuyoruz. Bu durum iletişimi hızlandırıp kolaylaştırsa da mektupların taşıdığı o samimi duyguları, el yazısının hissettirdiği sıcaklığı ve beklemenin yarattığı heyecanı hayatımızdan alıp götürdü.

Bu parçanın konusu aşağıdakilerden hangisidir?

(I) Edebiyat müzeleri, yazarların kişisel eşyalarını sergilemenin ötesinde, onların yaratım süreçlerine ışık tutmak üzere kurulur. (II) Ziyaretçiler bu mekânlarda yazarın dünyasına yakından tanıklık ettikçe edebî metinlerin arka planını daha iyi kavrayabilir. (III) Türkiye'deki edebiyat müzeciliği uzun süre koruma odaklı kaldığından, bu alanlar uzun yıllar durağan birer sergileme salonu olmanın ötesine geçememiştir. (IV) Son dönemde ise interaktif sergilerin yaygınlaşmasıyla birlikte müzeler, genç kuşakların ilgisini çeken dinamik merkezlere dönüşmüştür. (V) Edebiyat tarihine ilgi duyan araştırmacılar, arşiv belgelerine doğrudan erişim sağlayabilmek için bu müzelerin kütüphanelerini sıklıkla ziyaret eder.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

Elemanları arasında ardışık olarak sabit olmayan bir ilişki bulunan bir sayı dizisi $5, 9, 16, 29, 54, ...$ şeklinde devam etmektedir.

Buna göre, bu dizide 54 sayısından sonra gelmesi gereken sayı aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdaki tabloda, bir yerel mandırada bir haftada üretilen üç farklı peynir türünün üretim miktarları ve bu peynirlerin satılan yüzdeleri verilmiştir.

Buna göre, bu mandırada bir haftada satılan Ezine peyniri miktarı kaç kilogramdır?

Haritalar, yeryüzünün objektif birer izdüşümü olmaktan ziyade, onları çizenlerin dünyayı görme biçimini yansıtan ideolojik araçlardır. Nitekim Orta Çağ'da hazırlanan Mappa Mundi haritalarında Kudüs'ün dünyanın merkezine yerleştirilmesi, coğrafi bir zorunluluk değil, teolojik bir tercihtir. Modern dönemde de durum pek farklı değildir; sömürgeci güçler, çizdikleri sınırlarla sadece toprakları değil, zihinleri de bölmüşlerdir. Haritacılık, tıpkı bir yazarın kendi kurgusal dünyasını yaratırken bazı detayları öne çıkarıp bazılarını gizlemesi gibi, mekân üzerinde seçici bir egemenlik kurar. Coğrafya, nesnel bir gerçeklik olarak önümüzde uzanırken harita, bu gerçekliği iktidarın diline tercüme eden öznel bir kurgudur.

Bu parçanın anlatımıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

(I) Doğadaki tasarımlardan ilham alarak endüstriyel sorunlara çözüm üretmek amacıyla son yıllarda biyomimikri araştırmalarına büyük bütçeler ayrılıyor. (II) Bu kapsamda geliştirilen nilüfer yaprağı yüzeyine sahip boyalar, su ve kir tutmadığı için binaların dış cephe temizlik maliyetlerini önemli ölçüde düşürüyor. (III) Ancak doğadaki sistemleri taklit edebilmek, hücre düzeyindeki mikroskobik yapıların fiziksel özelliklerinin tam olarak analiz edilmesine bağlıdır. (IV) Canlıların milyonlarca yıllık evrimsel süreçte geliştirdiği adaptasyonları anlamak üzere biyologlar ve mühendisler ortak laboratuvarlar kuruyor. (V) Teknolojik imkânların yetersizliğinden ötürü bazı karmaşık canlı yapıları henüz endüstriyel üretime dön��ştürülemiyor.

Bu parçada numaralanmış cümlelerdeki anlam ilişkileriyle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

Kaktüsler, kurak çöl iklimlerinde hayatta kalabilmek için sıra dışı adaptasyonlar geliştirmiştir. Yapraklarının diken şeklini alması, terleme yoluyla gerçekleşen su kaybını en aza indirir. Kalın ve etli gövdeleri ise yağmur sularını uzun süre depolayacak biçimde özelleşmiştir. Ayrıca kök sistemleri yüzeye çok yakın olup geniş bir alana yayılarak en hafif çiyi veya kısa süreli yağışları bile hızla emebilir.

Bu parçaya göre kaktüslerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?

5'in katı olan ardışık tek tam sayılar küçükten büyüğe doğru sıralanıyor. İlk terimi 15, son terimi $x$ olan bu sonlu dizinin terim sayısı $\frac{x}{15} + 4$ olduğuna göre, bu dizideki tüm terimlerin toplamı kaçtır?

Pareidoli; beynin, çevre dokulardaki rastgele şekil, örüntü veya sesleri anlamlandırarak onları tanıdık nesnelere, özellikle de insan yüzüne benzetme eğilimidir. Evrimsel psikologlara göre bu durum, insan türünün hayatta kalma mücadelesinin bir parçası olarak gelişmiştir. Doğadaki potansiyel tehlikeleri (örneğin çalılıkların arkasına gizlenmiş bir yırtıcıyı) hızlıca fark etmek, hayati bir avantaj sağlamıştır. Dolayısıyla beyin, belirsiz bir uyaranı tehdit olarak yorumlamaya ve hatalı alarm verme pahasına hızlı kararlar almaya programlanmıştır. Günümüzde bulutlara bakıp onları çeşitli hayvanlara benzetmek ya da cansız nesnelerde gülen yüzler görmek, bu evrimsel mirasın zararsız ve gündelik yansımalarıdır.

Bu parçadan hareketle pareidoli olgusuyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'sıcak' sözcüğü gerçek anlamıyla kullanılmıştır?