İşsizlik Sigortası

113 soru

$4447$ sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu ve $5510$ sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, aşağıdakilerden hangisi zorunlu olarak işsizlik sigortası kapsamında yer almaz?

5510

sayılı Kanun'un

4

’üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında bir hizmet akdine dayalı olarak çalışan sigortalılar

506

sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun geçici

20

’nci maddesinde belirtilen sandıklara (banka sandıkları) tabi sigortalılar

Ev hizmetlerinde bir veya birden fazla gerçek kişi tarafından çalıştırılan ve çalışma süresi ay içinde

10

gün ve daha fazla olan sigortalılar

Sosyal güvenlik destek primine tabi olarak çalışanlar

Mütekabiliyet esasına dayalı olarak Türkiye'de bir hizmet akdiyle çalışan yabancı uyruklu sigortalılar

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sosyal güvenlik destek primine tabi olarak çalışanlar

Cevap

Sosyal güvenlik destek primine tabi olarak çalışanlar, işsizlik sigortası kapsamında yer almayan istisnai gruplardan biridir.

4447 sayılı Kanun'un 46. maddesine göre; sosyal güvenlik destek primi ödeyerek çalışanlar işsizlik sigortası primine tabi değildir. Bu kişiler yaşlılık aylığı (emekli maaşı) aldıkları için işsizlik sigortası kapsamı dışında tutulmuşlardır.

Adım Adım Çözüm

Yasal dayanağın belirlenmesi

4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu Madde 46

İşsizlik sigortasının kapsamı ve kimlerin prim ödeyeceği bu maddede düzenlenmiştir.

Genel kapsamın analizi

5510 sayılı Kanun 4/1-a (işçiler) ve 506 sayılı Kanun Geçici 20. madde (banka sandıkları) kapsamdaki ana gruplardır.

Hizmet akdiyle çalışanların işsizlik riskine karşı korunması amaçlanmaktadır.

İstisnaların değerlendirilmesi

Emekli olup sosyal güvenlik destek primi (SGDP) ödeyerek çalışanlar işsizlik sigortası kapsamı dışındadır.

Zaten bir emeklilik geliri olan kişilerin işsizlik riskine karşı zorunlu olarak sigortalanmasına gerek duyulmamıştır.

Anahtar Kavram

İşsizlik Sigortasının Kişi Bakımından Kapsamı

Soru 62Soru →

4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu kapsamında uygulanan prim oranları ve bu primlerin Sosyal Güvenlik Kurumuna (SGK) bildirilerek ödenmesine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İşsizlik sigortası primi; sigortalının prime esas kazancının

\%1

'i sigortalı,

\%2

'si işveren ve

\%1

'i Devlet payı olarak tahsil edilir.

İşveren, sadece kendi payına düşen

\%2

'lik primi ödemekle yükümlü olup sigortalı payı Devlet tarafından karşılanarak fona aktarılır.

İşsizlik sigortası primlerinin hesaplanmasında esas alınan matrah, sigortalının aylık net ücreti olup brüt kazançlar dikkate alınmaz.

İşsizlik sigortası prim oranları, işyerinin tehlike sınıfına ve iş kazası riskine göre Bakanlıkça her yıl yeniden belirlenir.

5510 sayılı Kanun kapsamındaki 4/1-b (Bağ-Kur) statüsündeki tüm sigortalılar, bu kanun kapsamında zorunlu olarak aynı oranlarda prim öderler.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İşsizlik sigortası primi; sigortalının prime esas kazancının $\%1$ 'i sigortalı, $\%2$ 'si işveren ve $\%1$ 'i Devlet payı olarak tahsil edilir.

Cevap

İşsizlik sigortası primleri, sigortalının prime esas kazancı üzerinden %1 sigortalı, %2 işveren ve %1 devlet payı olarak hesaplanır.

Doğru ifadeye göre işsizlik sigortası primleri, sigortalının brüt prime esas kazancı üzerinden

\%1

işçi,

\%2

işveren ve

\%1

devlet katkısı şeklinde tahsil edilmektedir. Bu oranlar 4447 sayılı Kanun'un temel finansman kuralıdır.

Adım Adım Çözüm

Yasal dayanağın belirlenmesi

4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nun incelenmesi.

İşsizlik sigortası prim oranları ve ödeme usulü bu kanunla düzenlenmiştir.

Prim oranlarının analizi

Sigortalı payı:

\%1

, İşveren payı:

\%2

, Devlet payı:

\%1

. Toplam prim:

\%4

Kanun, finansmanı bu üç kesimin katılımıyla sağlamaktadır.

Hesaplama matrahının tespiti

Prime Esas Kazanç (PEK) brüt tutarı.

Sosyal güvenlik primleri kural olarak net ücret değil, brüt kazançlar üzerinden hesaplanır.

Anahtar Kavram

İşsizlik Sigortası Fonu'nun finansmanı 4447 sayılı Kanun uyarınca üçlü sacayağı (işçi-işveren-devlet) üzerine kuruludur ve primler prime esas kazanç üzerinden hesaplanır.

İpuçları

İşsizlik sigortasının finansmanında işçi, işveren ve devletin üçünün de katkısı bulunur.

Toplam prim oranı

\%4

olup, bu oranın en büyük payı işverene aittir.

Oranlar sırasıyla

\%1

(işçi),

\%2

(işveren) ve

\%1

(devlet) şeklindedir.

Daha Fazla Pratik

İşsizlik ödeneğine hak kazanma şartları ve ödenek sürelerini inceleyerek konuyu pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:50s

Soru 63Soru →

$4447$ sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu ve $7495$ sayılı Kanun ile yapılan güncel mevzuat değişiklikleri çerçevesinde, kısa çalışma ödeneğine (KÇÖ) hak kazanma ve uygulama esasları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Sigortalının kısa çalışma ödeneğine hak kazanabilmesi için, kısa çalışmanın başladığı tarihten önceki son

3

yıl içinde en az

450

gün sigortalı olarak çalışıp işsizlik sigortası primi ödemiş olması ve son

120

gün hizmet akdine tabi bulunması gerekir.

Kısa çalışma ödeneğinin günlük miktarı; sigortalının son

12

aylık prime esas kazançları dikkate alınarak hesaplanan günlük ortalama brüt kazancının

\%80

'idir.

Zorlayıcı sebeplerle (mücbir sebepler) kısa çalışma yapılması halinde, çalışılamayan ilk bir haftalık süredeki kısa çalışma ödeneği İŞKUR tarafından sigortalıya peşin olarak ödenir.

Kısa çalışma ödeneği süresi kural olarak

3

aydır ve bu süreyi

6

aya kadar uzatmaya Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı yetkilidir.

Kısa çalışma ödeneğinden yararlanan sigortalılar için ödenek alınan süre boyunca emeklilik (malullük, yaşlılık ve ölüm) sigortası primleri İşsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sigortalının kısa çalışma ödeneğine hak kazanabilmesi için, kısa çalışmanın başladığı tarihten önceki son $3$ yıl içinde en az $450$ gün sigortalı olarak çalışıp işsizlik sigortası primi ödemiş olması ve son $120$ gün hizmet akdine tabi bulunması gerekir.

Cevap

Sigortalının ödeneğe hak kazanabilmesi için kısa çalışmanın başladığı tarihten önceki son 3 yıl içinde en az 450 gün prim ödemiş olması ve son 120 gün hizmet akdine tabi bulunması ifadesi doğrudur.

Doğru ifade, 7495 sayılı Kanun ile yapılan en güncel değişikliği yansıtan seçenektir. Bu düzenleme ile sigortalıların kısa çalışma ödeneğine hak kazanabilmesi için son

3

yıl içindeki prim gün sayısı

600

günden

450

güne indirilmiş, son

120

gün ise 'hizmet akdine tabi olma' şartı korunmuştur.

Adım Adım Çözüm

Güncel mevzuat değişikliğinin (7495 Sayılı Kanun) prim gün şartı üzerindeki etkisini belirleyin.

Daha önce uygulanan

600

günlük prim ödeme şartı, sigortalı lehine

450

güne düşürülmüştür.

Yeni yasama dönemindeki sosyal güvenlik reformları çerçevesinde ödenekten yararlanma imkânı genişletilmiştir.

Son

120

gün şartının niteliğini kontrol edin.

Sigortalının son

120

gün 'kesintisiz çalışması' değil, 'hizmet akdine tabi olması' yeterli hale gelmiştir.

Hizmet akdi devam ettiği sürece prim ödemesi olmasa dahi bu şartın karşılanması amaçlanmıştır.

Yetki ve süre sınırlarını gözden geçirin.

Süre

3

ay olup, uzatma yetkisi Cumhurbaşkanı'na aittir.

Mevzuatta yürütme yetkisi en üst düzey makama verilmiştir.

Anahtar Kavram

7495 Sayılı Kanun ile Kısa Çalışma Ödeneği Güncellemesi

Daha Fazla Pratik

Kısa çalışma ödeneği ile işsizlik ödeneği arasındaki farkları; özellikle fesih şartı ve prim gün sayıları (

450

600

) açısından karşılaştırın.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 64Soru →

$4447$ sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nda $7495$ sayılı Kanun ile yapılan güncel değişiklikler ve $2026$ yılındaki Sosyal Güvenlik Hukuku uygulamaları dikkate alındığında; bir işyerinde deprem, yangın veya su baskını gibi 'zorlayıcı sebeplerle' kısa çalışma yapılması durumunda, ödeneğe hak kazanma ve bekleme süresine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Sigortalının kısa çalışma ödeneğine hak kazanabilmesi için son

3

yıl içinde adına en az

600

gün işsizlik sigortası primi ödenmiş olmalıdır ve ilk

7

günlük ücret İŞKUR tarafından karşılanır.

Sigortalının ödeneğe hak kazanması için kısa çalışmanın başladığı tarihten önceki son

3

yıl içinde en az

450

gün prim ödemiş olması gerekir ve bekleme süresi olan ilk

7

günlük ücret işveren tarafından yarım ücret olarak ödenir.

Kısa çalışma ödeneğinden yararlanmak için prim şartı bulunmamakta olup, zorlayıcı sebeplerde bekleme süresi uygulanmaksızın ödenek faaliyetin durduğu ilk günden itibaren tam ücret üzerinden ödenir.

Sigortalıların son

3

yıl içinde

450

gün prim ödemesi yeterlidir ancak bekleme süresindeki ücret kaybı Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından geçici iş göremezlik ödeneği kapsamında karşılanır.

Kısa çalışma ödeneği miktarı sigortalının son

12

aylık prime esas kazanç ortalamasının

\%80

'idir ve zorlayıcı sebeplerde bekleme süresinde ödeme yapılmaz.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sigortalının ödeneğe hak kazanması için kısa çalışmanın başladığı tarihten önceki son $3$ yıl içinde en az $450$ gün prim ödemiş olması gerekir ve bekleme süresi olan ilk $7$ günlük ücret işveren tarafından yarım ücret olarak ödenir.

Cevap

Sigortalının ödeneğe hak kazanması için son

3

yıl içinde en az

450

gün prim ödemiş olması gerekir ve bekleme süresi olan ilk

7

günlük ücret işveren tarafından yarım ücret olarak ödenir.

Doğru ifadeye göre;

2024

yılında yapılan ve

2026

yılında da geçerli olan mevzuat değişikliği ile kısa çalışma ödeneğinden yararlanmak için son

3

yılda gereken prim günü

450

gündür. Ayrıca zorlayıcı sebeplerle faaliyetin durması halinde, ilk bir haftalık sürede işveren işçiye yarım ücret ödemekle yükümlüdür ve bu süreden sonra kısa çalışma ödeneği başlar.

Adım Adım Çözüm

Kısa çalışma ödeneği prim şartını belirle.

Son

3

yıl içinde

450

gün prim.

7495

sayılı Kanun ile

600

gün olan eski şart, kısa çalışma için

450

güne indirilmiştir.

Zorlayıcı sebeplerle (mücbir sebep) duruşlarda bekleme süresini analiz et.

İlk

7

gün bekleme süresi uygulanır.

4857

sayılı İş Kanunu'nun

40

. maddesi ve

4447

sayılı Kanun gereği, zorlayıcı sebeplerde ilk bir hafta 'bekleme süresi'dir.

Bekleme süresindeki ücret yükümlüsünü tespit et.

İşveren, yarım ücret öder.

Yasal düzenleme uyarınca işyerinde zorlayıcı sebeple işin durması halinde ilk hafta işveren her gün için yarım ücret ödemekle yükümlüdür.

Ödeneğin başlangıç tarihini belirle.

8

. günden itibaren İŞKUR ödemesi başlar.

İŞKUR tarafından sağlanan kısa çalışma ödeneği, bir haftalık bekleme süresinden sonraki dönem için yapılır.

Anahtar Kavram

Kısa Çalışma Ödeneği Güncel Şartları ve Zorlayıcı Sebep Uygulaması

Daha Fazla Pratik

Kısa çalışma ödeneğinin üst sınırı (asgari ücretin

\%150

'si) ve Cumhurbaşkanının süreyi uzatma yetkisi konusuna çalışılması tavsiye edilir.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 65Soru →

$2$ yıldır bir özel eğitim kurumunda öğretmen olarak çalışan ve son aylarda maaşını alamayan bir sigortalı, kurum yönetiminin mahkemeden "konkordato mühleti" alması üzerine birikmiş ücret alacaklarının ödenmesi talebiyle Türkiye İş Kurumu’na (İŞKUR) başvurmuştur. Bu sigortalının Ücret Garanti Fonu'ndan (ÜGF) yararlanma şartları ve ödeme kapsamı dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Sigortalının işverenin ödeme güçlüğüne düşmesinden önceki son bir yıl içinde aynı işyerinde çalışmış olması şartıyla, ödenmeyen son

3

aylık temel ücret alacağı fondan karşılanır.

İşverenin ödeme güçlüğüne düşmesi durumunda, sigortalının son

6

aylık tüm ücret ve ikramiye alacakları herhangi bir üst sınır olmaksızın fondan ödenir.

Ücret Garanti Fonu ödemeleri Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından doğrudan genel bütçe imkanları ile karşılanır.

Sigortalının bu fondan yararlanabilmesi için iş sözleşmesinin işveren tarafından ekonomik kriz gerekçesiyle feshedilmiş olması temel şarttır.

Fon kapsamında yapılacak ödemeler, işçinin hak ettiği kıdem ve ihbar tazminatlarını da kapsayacak şekilde toplam alacak üzerinden hesaplanır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sigortalının işverenin ödeme güçlüğüne düşmesinden önceki son bir yıl içinde aynı işyerinde çalışmış olması şartıyla, ödenmeyen son $3$ aylık temel ücret alacağı fondan karşılanır.

Cevap

Sigortalının işverenin ödeme güçlüğüne düşmesinden önceki son bir yıl içinde aynı işyerinde çalışmış olması şartıyla, ödenmeyen son üç aylık temel ücret alacağı fondan karşılanır.

Doğru olan ifade, işçinin son bir yıl o işyerinde çalışmış olması kaydıyla ödenmeyen son üç aylık temel ücretinin fondan karşılanacağıdır. Bu kural,

4447

sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nun ek maddesinde açıkça düzenlenmiştir.

Adım Adım Çözüm

Ödeme güçlüğü halinin tespit edilmesi

İşverenin konkordato mühleti alması, Ücret Garanti Fonu'nu (ÜGF) devreye sokan üç hukuki durumdan biridir.

4447 sayılı Kanun uyarınca; iflas, konkordato veya aciz vesikası ödeme güçlüğü olarak tanımlanmıştır.

Kıdem (çalışma süresi) şartının kontrol edilmesi

İşçinin aynı işyerinde son

1

yıldır çalışıyor olması gerekir.

Fondan yararlanabilmek için ödeme güçlüğü tarihinden önceki son bir yıl içinde iş ilişkisinin devam ediyor olması yasal bir zorunluluktur.

Ödeme kapsamının ve limitinin belirlenmesi

Sadece son

3

aylık 'temel ücret' ödenir ve her ay için asgari ücretin net tutarı tavan olarak uygulanır.

Fonun amacı, işçinin geçimini sağladığı temel aylık gelirini korumaktır; tazminatlar bu kapsama dahil edilmemiştir.

Anahtar Kavram

Ücret Garanti Fonu Yararlanma Şartları

Soru 66Soru →

$4/1-a$ kapsamında çalışan ve son üç yıl içinde adına $640$ gün işsizlik sigortası primi ödenmiş olan bir kadın sigortalı, üçüncü doğumunda ikiz bebek dünyaya getirmiş ve bebeklerden birinin engelli olduğu tespit edilmiştir. Analık hali izninin bittiği tarihten itibaren $40$ gün sonra İŞKUR’a başvuran bu sigortalıya yapılacak yarım çalışma ödeneği uygulamasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Sigortalıya engelli çocuk nedeniyle

360

gün üzerinden ödeme yapılır; ancak

30

günlük yasal başvuru süresi geçirilmiş olduğundan, gecikilen

10

günlük süre toplam ödeme süresinden düşülür.

Üçüncü doğumda ikiz bebek dünyaya geldiği için toplam

210

gün ödeme yapılır; engelli çocuk durumu bu süreyi etkilemez.

Yasada öngörülen

30

günlük başvuru süresi hak düşürücü süre niteliğinde olduğundan, bu süreden sonra yapılan başvurularda ödenek talebi tamamen reddedilir.

Yarım çalışma ödeneğinden yararlanabilmek için son üç yıl içinde en az

900

gün işsizlik sigortası primi ödenmiş olması gerektiğinden, sigortalının talebi prim gün sayısı eksikliği nedeniyle reddedilir.

Engelli çocuk durumunda ödenek süresi bir tam yıla (

365

gün) tamamlanır ve başvuru süresindeki gecikme ödeme süresinde herhangi bir kısıtlamaya yol açmaz.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sigortalıya engelli çocuk nedeniyle $360$ gün üzerinden ödeme yapılır; ancak $30$ günlük yasal başvuru süresi geçirilmiş olduğundan, gecikilen $10$ günlük süre toplam ödeme süresinden düşülür.

Cevap

Sigortalıya engelli çocuk durumu nedeniyle 360 gün üzerinden ödeme yapılması gerekir; ancak 30 günlük yasal başvuru süresini 10 gün aşarak başvurduğu için bu gecikme süresi toplam süreden düşülerek ödeme gerçekleştirilir.

Sigortalı, yarım çalışma ödeneği için gereken 600 günlük prim şartını sağlamaktadır. 4447 sayılı Kanun uyarınca engelli çocuk durumunda ödeme süresi doğum sayısına bakılmaksızın 360 gün olarak belirlenmiştir. Sigortalı, analık izni bitiminden sonraki 30 günlük yasal süre içinde değil, 40. günde başvurduğu için aradaki 10 günlük gecikme süresi toplam haktan düşülerek işlem yapılır.

Adım Adım Çözüm

Prim gün sayısı şartını kontrol et.

640

gün prim ödenmiş (

600

gün şartı sağlanıyor).

Yarım çalışma ödeneğine hak kazanmak için son 3 yıl içinde en az 600 gün işsizlik sigortası primi bildirilmiş olmalıdır.

Doğum durumuna göre yarım çalışma süresini belirle.

Engelli çocuk nedeniyle süre

360

gündür.

Normalde 3. doğumda 180 (ikiz ise +30 ile 210) gün olan süre, engelli çocuk varlığında kanunen doğrudan 360 güne çıkar.

Başvuru süresini ve olası gecikmeyi hesapla.

40

gün -

30

gün =

10

gün gecikme mevcuttur.

Analık hali izninin bitiminden itibaren 30 gün içinde İŞKUR'a başvurulması gerekir.

Nihai ödeme süresini hesapla.

360

gün -

10

gün =

350

gün ödenebilir süre.

Mücbir sebep olmaksızın başvuru süresindeki gecikme, toplam hak sahipliği süresinden düşülür.

Anahtar Kavram

Yarım Çalışma Ödeneği Süreleri ve Başvuru Usulü

Daha Fazla Pratik

Yarım çalışma ödeneğinin günlük miktarının hesaplanmasında brüt asgari ücretin nasıl kullanıldığını ve damga vergisi haricindeki kesintileri inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 67Soru →

Bir sanayi işletmesinde 5510 sayılı Kanun'un $4/1-a$ maddesi kapsamında (işçi statüsünde) çalışan bir sigortalının aylık kazançları üzerinden tahsil edilen işsizlik sigortası primlerinin oranları ve matrahı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İşsizlik sigortası primi; sigortalının prime esas aylık brüt kazancı üzerinden

\%1

sigortalı,

\%2

işveren ve

\%1

Devlet payı olarak hesaplanır.

İşsizlik sigortası primlerinin tamamı

(\%4)

işveren tarafından karşılanır ve sigortalının brüt kazancından herhangi bir kesinti yapılmaz.

İşsizlik sigortası fonuna aktarılacak primlerde Devlet katkısı bulunmamakta olup toplam

\%3

oranındaki prim sigortalı

(\%1)

ve işveren

(\%2)

arasında paylaştırılır.

İşsizlik sigortası prim oranları; sigortalı için

\%2

, işveren için

\%1

ve Devlet için

\%1

oranında prime esas kazanç üzerinden uygulanır.

İşsizlik sigortası primleri, sigortalının her ay eline geçen net ücret tutarı üzerinden

\%4

oranında hesaplanarak Kuruma ödenir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İşsizlik sigortası primi; sigortalının prime esas aylık brüt kazancı üzerinden $\%1$ sigortalı, $\%2$ işveren ve $\%1$ Devlet payı olarak hesaplanır.

Cevap

İşsizlik sigortası primlerinin sigortalının prime esas aylık brüt kazancı üzerinden %1 sigortalı, %2 işveren ve %1 Devlet payı olarak hesaplandığını belirten ifade doğrudur.

4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nun 46. maddesi uyarınca, işsizlik sigortası primleri sigortalının prime esas aylık brüt kazancı üzerinden hesaplanır. Bu primin dağılımı %1 sigortalı payı, %2 işveren payı ve %1 Devlet payı şeklindedir. Dolayısıyla sigortalı, işveren ve devlet paylarının bu oranlarla brüt kazanç üzerinden hesaplandığını belirten seçenek yasaya tam uygundur.

Adım Adım Çözüm

Yasal dayanağın belirlenmesi

4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nun 46. maddesi

İşsizlik sigortası primlerinin oranları bu kanunla düzenlenmiştir.

Prim matrahının (tabanının) tespiti

Prime Esas Kazanç (PEK - Brüt Kazanç)

Primler net ücret üzerinden değil, sigortalının brüt kazançları üzerinden hesaplanır.

Oranların dağılımının kontrol edilmesi

Sigortalı: %1, İşveren: %2, Devlet: %1

Kanun koyucu prim yükünü sigortalı, işveren ve devlet arasında bu oranlarla paylaştırmıştır.

Anahtar Kavram

4447 Sayılı Kanun Kapsamında İşsizlik Sigortası Prim Oranları

Alternatif Yöntem

Toplam prim oranının %4 olduğunu hatırlayarak, bu oranı 1-2-1 şeklinde (Sigortalı-İşveren-Devlet) kodlamak sınavda hız kazandırır.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 68Soru →

$4447$ sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu uyarınca, işsizlik ödeneği almakta olan bir sigortalıya İŞKUR tarafından; ikamet ettiği belediye mücavir alanı içerisinde yer alan, son çalıştığı işin ücret ve çalışma koşullarına yakın bir iş teklif edilmiştir. Sigortalının bu işi haklı bir nedene dayanmaksızın reddetmesi halinde uygulanacak yasal yaptırım aşağıdakilerden hangisidir?

İşsizlik ödeneği geçici olarak durdurulur ve sigortalı Kurumun yapacağı bir sonraki çağrıya icabet edene kadar ödeme yapılmaz.

İşsizlik ödeneği kesilir ve söz konusu hak sahipliği süresi sonuna kadar ödeneğin tekrar başlatılması mümkün olmaz.

Ödenek miktarı üzerinden %

50

oranında kesinti yapılarak kalan süre boyunca ödenmeye devam edilir.

İşsizlik ödeneği kesilir; ancak sigortalı başka bir işe girip kendi kusuru dışında işsiz kalırsa önceki dönemden kalan haklarını alabilir.

Sigortalıya yazılı ihtar verilir ve aynı takvim yılı içinde eylemin tekrarı halinde ödeneğin %

25

'i kesilir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İşsizlik ödeneği kesilir ve söz konusu hak sahipliği süresi sonuna kadar ödeneğin tekrar başlatılması mümkün olmaz.

Cevap

İşsizlik ödeneğinin kesilmesi ve bu hak sahipliği süresi boyunca bir daha başlatılmamasıdır.

Doğru cevapta belirtilen yaptırım,

4447

sayılı Kanun'un

52

. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine dayanmaktadır. Sigortalı, kendisine sunulan ve yasal "uygunluk" kriterlerini taşıyan bir işi haklı bir sebep olmaksızın reddettiğinde, işsizlik ödeneği kesilir. Bu kesilme işlemi kesin bir nitelik taşır; yani sigortalı o hak sahipliği süresi (kazandığı

6

8

veya

10

aylık dönem) içinde bu ödeneği bir daha talep edemez.

Adım Adım Çözüm

4447

sayılı Kanun'un

52

. maddesindeki kesilme nedenlerini incele.

Uygun işi reddetmek, bir işte çalışmak ve yaşlılık aylığı almak kesilme nedenleridir.

Yaptırımın türünü (kesilme mi durdurulma mı) belirlemek için yasal dayanak gereklidir.

"Uygun iş" tanımının unsurlarını kontrol et.

Teklif edilen işin; ücret/koşul yakınlığı ve ikamet edilen belediye mücavir alanı içinde olması kriterleri karşılanmaktadır.

Yaptırım uygulanabilmesi için teklif edilen işin yasal olarak "uygun" kabul edilmesi şarttır.

Kesilmenin hukuki sonucunu belirle.

Uygun işin haklı nedensiz reddi durumunda ödenek kesilir ve Kanun'da bu durum için tekrar başlatma opsiyonu tanınmamıştır.

Çalışma durumunda (52/b) tanınan "kalan süreyi kullanma" hakkı, iş reddi durumunda (52/a) uygulanmaz.

Anahtar Kavram

İşsizlik Ödeneğinin Cezai Mahiyette Kesilmesi

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 69Soru →

Türkiye’deki sosyal güvenlik mevzuatı uyarınca, işsizlik riskine karşı zorunlu koruma altına alınan ve işsizlik sigortası kapsamında prim ödemesi gereken temel grup aşağıdakilerden hangisidir?

Bir işveren yanında hizmet akdine dayalı olarak çalışanlar

Kendi adına ve hesabına bağımsız çalışan esnaf ve sanatkârlar

Yaşlılık aylığı almaktayken sosyal güvenlik destek primine tabi çalışanlar

Kamu kurumlarında kadrolu devlet memuru olarak görev yapanlar

Ceza infaz kurumları bünyesindeki tesislerde çalıştırılan hükümlüler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bir işveren yanında hizmet akdine dayalı olarak çalışanlar

Cevap

İşsizlik sigortası kapsamında zorunlu olarak sigortalı sayılan temel grup, bir işveren yanında hizmet akdine dayalı olarak çalışanlardır.

İşsizlik sigortası,

4447

sayılı Kanun uyarınca kural olarak

5510

sayılı Kanun'un

4/1-a

maddesi kapsamında bir hizmet akdine dayalı olarak çalışanları kapsar. Bu gruptakiler için işçi, işveren ve devlet payı olarak işsizlik sigortası primi ödenmesi zorunludur.

Adım Adım Çözüm

Sigortalılık statülerinin tespiti

5510

sayılı Kanun'un

4/1-a

bendi kapsamındaki sigortalılar belirlenmiştir.

İşsizlik sigortasının kapsamını belirleyen

4447

sayılı Kanun, temel olarak hizmet akdiyle çalışanları esas alır.

Kanuni kapsam ve istisnaların değerlendirilmesi

Hizmet akdiyle çalışanların zorunlu kapsamda olduğu, memur ve bağımsız çalışanların ise bu kanun dışında kaldığı görülmüştür.

4447

sayılı Kanun'un

46

. maddesi kapsamı açıkça tanımlamıştır.

Anahtar Kavram

İşsizlik sigortası, kural olarak hizmet akdiyle bir işverene bağlı çalışanları (

4/1-a

) kapsar.

Tahmini Süre:45s

Soru 70Soru →

$4447$ sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu uyarınca, işsizlik ödeneği almakta olan bir sigortalının aşağıdaki durumların hangisiyle karşılaşması halinde, aldığı ödenek tekrar başlatılmamak üzere kesin olarak kesilir?

İŞKUR tarafından teklif edilen ve kişinin son çalıştığı işin ücretine yakın, ikamet edilen belediye mücavir alanı içindeki uygun bir işin haklı bir neden olmaksızın reddedilmesi

Sigortalının muvazzaf askerlik hizmetini yerine getirmek üzere silah altına alınması

Sigortalının herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan hak sahibi olarak "ölüm aylığı" almaya başlaması

Sigortalının ikametgah adresini aynı il içindeki farklı bir ilçeye taşıması

Sigortalının bir hastalık nedeniyle geçici olarak iş arama faaliyetlerine ara vermek zorunda kalması

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İŞKUR tarafından teklif edilen ve kişinin son çalıştığı işin ücretine yakın, ikamet edilen belediye mücavir alanı içindeki uygun bir işin haklı bir neden olmaksızın reddedilmesi

Cevap

İŞKUR tarafından teklif edilen ve kişinin son çalıştığı işin ücretine yakın, ikamet edilen belediye mücavir alanı içindeki uygun bir işin haklı bir neden olmaksızın reddedilmesi durumunda işsizlik ödeneği kesin olarak kesilir.

İşsizlik Sigortası Kanunu'nun

52

. maddesinin (a) bendi uyarınca; İŞKUR tarafından teklif edilen, kişinin yeteneklerine ve son çalıştığı işin şartlarına uygun, ikamet edilen belediye sınırları içindeki bir işin haklı bir gerekçe sunulmadan reddedilmesi durumunda işsizlik ödeneği kalıcı olarak kesilir.

Adım Adım Çözüm

4447 Sayılı Kanun'un 52. Maddesinin İncelenmesi

İşsizlik ödeneğinin hangi hallerde kesileceği tespit edilir.

Yasal dayanağın belirlenmesi, doğru cevaba ulaşmak için ilk adımdır.

Kesilme (İptal) ve Durdurma (Askıya Alma) Ayrımı Yapılması

Uygun işi reddetme, yaşlılık aylığı bağlatma ve kayıtsız çalışma gibi durumların ödeneği kalıcı olarak kestiği görülür.

Askerlik gibi durdurma halleri ile kalıcı kesilme hallerini karıştırmamak gerekir.

Teklif Edilen İşin 'Uygunluk' Şartlarının Değerlendirilmesi

Ücret, uzmanlık alanı ve ikamet yerine yakınlık kriterleri sağlandığında iş reddedilirse yaptırımın kesin kesilme olduğu sonucuna varılır.

Kanun, sigortalıya teklif edilen işin reddini haklı bir sebebe dayanmıyorsa hakkın kaybı olarak niteler.

Anahtar Kavram

İşsizlik ödeneğinin kesilme sebepleri ve uygun iş tanımı

İpuçları

4447

sayılı Kanun'un

52

. maddesine odaklanın.

Ödeneğin tekrar başlatılabilen (askıya alınan) durumlar ile tamamen kaybedilen durumları ayırın.

Daha Fazla Pratik

Yaşlılık aylığı ile ölüm aylığı arasındaki farkın işsizlik sigortasındaki etkilerini karşılaştırın.

Tahmini Süre:45s

Soru 71Soru →

Özel sektöre ait bir işyerinde 5510 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olarak çalışan bir kişi adına ödenmesi gereken işsizlik sigortası primlerinin tahsili ve ödeme sorumluluğu ile ilgili 4447 sayılı Kanun hükümleri uyarınca aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

İşsizlik sigortası primleri, sigortalının brüt kazancı üzerinden %1 sigortalı, %2 işveren ve %1 Devlet payı olarak hesaplanır; işveren hem kendi payını hem de sigortalı payını Sosyal Güvenlik Kurumuna (SGK) ödemekle yükümlüdür.

İşveren sadece kendisine ait olan %2'lik işveren payından sorumlu olup, %1 oranındaki sigortalı payı işçi tarafından her ayın sonunda doğrudan Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) hesaplarına yatırılmalıdır.

İşsizlik sigortası prim matrahı hesaplanırken, 5510 sayılı Kanun'da belirtilen prime esas kazanç üst sınırı (tavan) dikkate alınmaz ve sigortalının toplam brüt kazancının tamamı üzerinden kesinti yapılır.

Devletin %1'lik katkı payı, işveren tarafından o ay içinde ödenen toplam işsizlik sigortası prim tutarının yarısı oranında hesaplanarak her yılın sonunda genel bütçeden karşılanır.

İşsizlik sigortası prim oranları, işyerinin dahil olduğu iş kolunun tehlike sınıfına göre toplamda %3 ile %6 arasında değişen kademeli bir yapıya sahiptir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İşsizlik sigortası primleri, sigortalının brüt kazancı üzerinden %1 sigortalı, %2 işveren ve %1 Devlet payı olarak hesaplanır; işveren hem kendi payını hem de sigortalı payını Sosyal Güvenlik Kurumuna (SGK) ödemekle yükümlüdür.

Cevap

İşsizlik sigortası primleri sigortalının prime esas kazancı üzerinden %1 sigortalı, %2 işveren ve %1 Devlet payı olarak hesaplanır ve işveren her iki payı da SGK'ya ödemekle yükümlüdür.

4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nun 46. maddesine göre; işsizlik sigortası primi, sigortalının prime esas aylık brüt kazançları üzerinden %1 sigortalı, %2 işveren ve %1 Devlet payı olarak alınır. İşveren, sigortalı payını ücretinden keserek kendi payı ile birlikte her ay Sosyal Güvenlik Kurumuna (SGK) ödemekle yasal olarak yükümlüdür.

Adım Adım Çözüm

Kanuni dayanağın ve oranların tespiti

4447 sayılı Kanun Madde 46 uyarınca işsizlik sigortası prim oranları %1 sigortalı, %2 işveren ve %1 Devlet katkısıdır.

Hesaplamanın temel yasal oranlarını belirlemek gerekir.

Matrahın belirlenmesi

Primler, 5510 sayılı Kanun'un 80 ve 82. maddelerine göre belirlenen prime esas kazanç (brüt kazanç) üzerinden, belirlenen alt ve üst sınırlar dahilinde hesaplanır.

Kesintinin hangi tutar üzerinden yapılacağını saptamak için brüt kazanç ve limitler esas alınır.

Ödeme ve tahsilat sorumluluğunun analizi

İşveren, sigortalı payını ücretinden keser; kendi payı ile birlikte her ay SGK'ya öder. SGK tahsil ettiği bu tutarları fona aktarır.

Primlerin hangi kuruma ve kimin sorumluluğunda ödeneceğini netleştirmek gerekir.

Anahtar Kavram

İşsizlik Sigortası Prim Oranları ve Tahsilat Esasları

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 72Soru →

Sigortalı $(Z)$ , bir tekstil fabrikasında belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışmaktadır. Sözleşmesi $12$ Şubat $2026$ tarihinde sürenin dolması nedeniyle kendiliğinden sona ermiş (Kod $05$ ) ve işveren tarafından çıkışı verilmiştir. $(Z)$ 'nin son $3$ yıl içindeki prim ödeme kayıtları incelendiğinde toplam $590$ gün işsizlik sigortası primi bulunduğu, ancak fesih tarihinden geriye doğru son $120$ gün kesintisiz olarak hizmet akdine tabi olduğu görülmüştür. $(Z)$ , bu durum üzerine $22$ Şubat $2026$ tarihinde İŞKUR'a şahsen başvurmuştur.

$4447$ sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu hükümleri uyarınca, $(Z)$ 'nin işsizlik ödeneği başvurusu ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Ödeneğe hak kazanamaz; çünkü son

3

yıl içinde en az

600

gün prim ödeme şartını yerine getirmemiştir.

Ödeneğe hak kazanır; çünkü belirli süreli iş sözleşmesinin sona ermesi durumunda

450

gün prim ödenmiş olması yeterlidir.

Ödeneğe hak kazanamaz; çünkü işsizlik ödeneği alabilmek için son

3

yıl içinde en az

900

gün prim ödenmiş olması zorunludur.

Ödeneğe hak kazanamaz; çünkü İŞKUR'a başvuru süresi fesih tarihinden itibaren en geç

7

iş günü ile sınırlıdır.

Ödeneğe hak kazanır; çünkü son

120

gün kesintisiz hizmet akdi şartını sağlaması diğer eksiklikleri telafi eder.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ödeneğe hak kazanamaz; çünkü son $3$ yıl içinde en az $600$ gün prim ödeme şartını yerine getirmemiştir.

Cevap

Sigortalı son 3 yıl içinde gereken asgari 600 gün prim ödeme şartını sağlamadığı için ödeneğe hak kazanamaz.

İşsizlik sigortasından yararlanabilmek için üç temel şartın bir arada bulunması gerekir: Hizmet akdinin sona ermesinden önceki son 120 gün hizmet akdine tabi olmak, son 3 yıl içinde en az 600 gün işsizlik sigortası primi ödemiş olmak ve hizmet akdinin kusursuz/istek dışı sona ermesidir. Olayda sigortalı 590 gün prim ödediği için 600 gün şartını sağlayamamıştır.

Adım Adım Çözüm

Fesih nedeninin uygunluğunu kontrol et.

Belirli süreli iş sözleşmesinin sona ermesi (Kod 05) işsizlik ödeneğine engel bir durum değildir.

İşsizlik ödeneği için hizmet akdinin işçinin istek ve kusuru dışında sona ermesi gerekir.

Son 120 gün hizmet akdi şartını incele.

Sigortalı son 120 gün kesintisiz hizmet akdine tabidir.

Yasaya göre fesih öncesi son 120 gün hizmet akdine tabi olma şartı aranır.

Son 3 yıl içindeki toplam prim gün sayısını kontrol et.

Sigortalının 590 gün primi vardır, ancak yasal sınır 600 gündür.

4447 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca en az 600 gün prim şartı zorunludur.

Anahtar Kavram

İşsizlik ödeneğine hak kazanabilmek için son 3 yıl içinde en az 600 gün işsizlik sigortası primi ödenmiş olmalıdır.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 73Soru →

$4447$ sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu hükümleri dikkate alındığında, işsizlik ödeneği almakta olan bir sigortalının aşağıdaki tutumlardan veya durumlardan hangisi içerisinde bulunması, ödenmekte olan işsizlik ödeneğinin tekrar başlatılmamak üzere kesilmesine neden olan hukuki bir gerekçedir?

İŞKUR tarafından teklif edilen, kişinin mesleki durumuna uygun ve son çalıştığı işin ücret seviyesine yakın bir eğitim veya yetiştirme programını haklı bir neden göstermeksizin reddetmesi

Muvazzaf askerlik hizmetini yerine getirmek amacıyla silah altına alınarak fiilen askere gitmesi

Başka bir işveren nezdinde sosyal güvenlik destek primine tabi olmadan, sigortalı bir işe girerek çalışmaya başlaması

İş kazası veya meslek hastalığı sigortası kolundan Kurum tarafından kendisine 'sürekli iş göremezlik geliri' bağlanması

İkametgah adresini İŞKUR şubesinin yetki alanı dışındaki başka bir il veya ilçeye taşıması

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İŞKUR tarafından teklif edilen, kişinin mesleki durumuna uygun ve son çalıştığı işin ücret seviyesine yakın bir eğitim veya yetiştirme programını haklı bir neden göstermeksizin reddetmesi

Cevap

İŞKUR tarafından teklif edilen mesleki eğitim veya yetiştirme programının haklı bir neden olmaksızın reddedilmesi durumunda işsizlik ödeneği tamamen kesilir.

Doğru yanıt olan eğitim programının reddedilmesi durumu,

4447

sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nun

52

. maddesinde açıkça belirtilen bir kesilme nedenidir. Bu durumda sigortalının kalan ödenek hakları tamamen sona erer ve tekrar başlatılmaz.

Adım Adım Çözüm

İlgili kanun maddesinin belirlenmesi

4447

sayılı Kanun'un

52

. maddesi uyarınca kesilme ve durdurma halleri incelenir.

Sorunun hukuki dayanağını tespit etmek için gereklidir.

Kesilme (tekrar başlatılamama) ve Durdurma (tekrar başlatılabilme) ayrımının yapılması

Eğitim reddi ve yaşlılık aylığı 'kesilme' nedeniyken; askerlik ve yeni işe girme 'durdurma' nedenidir.

Ödeneğin hukuki akıbetini doğru sınıflandırmak için gereklidir.

Seçeneklerin yasal şartlara göre elenmesi

Mesleki eğitimi reddetmenin ödeneği tamamen sonlandırdığı sonucuna varılır.

Doğru yanıtın kesinleştirilmesi sağlanır.

Anahtar Kavram

İşsizlik Ödeneğinin Kesilme ve Durdurulma Halleri Arasındaki Fark

Daha Fazla Pratik

Yaşlılık aylığı ile sürekli iş göremezlik geliri arasındaki farkın işsizlik ödeneğine etkisini tekrar gözden geçirin.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 74Soru →

$4447$ sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu kapsamında düzenlenen "Yarım Çalışma Ödeneği" ile ilgili ödeneğin miktarı ve bu ödemeden yapılacak kesintiler dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Ödeneğin günlük miktarı, günlük brüt asgari ücret tutarı kadardır ve bu ödemeden damga vergisi hariç herhangi bir vergi veya kesinti yapılmaz.

Ödenek miktarı, sigortalının son dört aylık prime esas kazançları dikkate alınarak hesaplanan günlük ortalama kazancının

\%40

'ı tutarındadır.

Ödemeler üzerinden damga vergisi ile birlikte gelir vergisi ve sosyal güvenlik primi kesintisi de gerçekleştirilir.

Ödenek süresi her durumda sabit olup, çocukta engellilik tespit edilmesi durumunda miktar

\%50

oranında artırımlı ödenir.

Ödenek tutarı, sigortalının çalıştığı işvereni tarafından ödenen fiili ücretin yarısı üzerinden hesaplanarak İŞKUR tarafından karşılanır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ödeneğin günlük miktarı, günlük brüt asgari ücret tutarı kadardır ve bu ödemeden damga vergisi hariç herhangi bir vergi veya kesinti yapılmaz.

Cevap

Yarım çalışma ödeneğinin günlük miktarı günlük brüt asgari ücret kadardır ve bu ödemeden yalnızca damga vergisi kesilir.

4447 sayılı Kanun'un Ek 5. maddesi uyarınca, yarım çalışma ödeneğinin günlük miktarı, günlük brüt asgari ücret tutarı kadardır. Ayrıca bu ödeme, damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulamaz. Bu durum, sigortalının yarım çalıştığı süre boyunca gelir kaybının asgari ücret düzeyinde telafi edilmesini sağlar.

Adım Adım Çözüm

Ödeneğin hesaplanmasında esas alınacak kriterin belirlenmesi.

Günlük brüt asgari ücret.

4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu Ek 5. maddesi ödeneğin miktarını bu şekilde sabitlemiştir.

Ödenek üzerindeki yasal kesintilerin kontrol edilmesi.

Sadece damga vergisi.

Kanun koyucu, sosyal bir risk olan doğum sonrası bakım sürecini desteklemek amacıyla ödeneği gelir vergisinden muaf tutmuştur.

Seçeneklerin yasal mevzuatla karşılaştırılması.

Doğru ifadeye ulaşılması.

Miktar ve kesinti yönünden tam uyum sağlayan ifade belirlenir.

Anahtar Kavram

Yarım Çalışma Ödeneği Miktarı ve Vergilendirilmesi

Daha Fazla Pratik

Engelli çocuk durumunda sürenin 360 güne çıktığını ve bu sürenin haftalık 22.5 saatlik çalışma üzerinden hesaplandığını unutmayın.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 75Soru →

$4447$ sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu uyarınca, işsizlik ödeneği almakta olan bir sigortalının, İŞKUR tarafından kendisine teklif edilen meslek geliştirme, edindirme ve yetiştirme eğitimini haklı bir neden göstermeksizin reddetmesi durumunda uygulanacak yasal yaptırım aşağıdakilerden hangisidir?

Ödenek kesilir; ancak eğitimin kabul edilmesi halinde ödenek tekrar başlatılır ve arada geçen süre toplam hak sahipliği süresinden düşülür.

Ödenek tamamen ve nihai olarak kesilir, sigortalı aynı işsizlik dönemi için bir daha ödenek alamaz.

Ödenek durdurulur ve sigortalı eğitimi kabul ettiğinde, ödenmeyen tüm geçmiş aylıklar toplu olarak ödenir.

Herhangi bir yaptırım uygulanmaz, ancak sigortalıya bir sonraki iş başvurularında öncelik verilmez.

Sigortalının aldığı ödenek miktarı %20 oranında kalıcı olarak azaltılarak ödenmeye devam edilir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ödenek kesilir; ancak eğitimin kabul edilmesi halinde ödenek tekrar başlatılır ve arada geçen süre toplam hak sahipliği süresinden düşülür.

Cevap

İşsizlik ödeneğinin kesilmesi; ancak sigortalının eğitimi kabul etmesi halinde ödeneğin tekrar başlatılması ve arada geçen sürenin toplam hak sahipliği süresinden düşülmesidir.

4447 sayılı Kanun'un 52. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendine göre; İŞKUR tarafından teklif edilen eğitimleri haklı bir neden göstermeksizin reddedenlerin ödenekleri kesilir. Ancak bu kişiler daha sonra eğitimi kabul ederlerse ödenek tekrar başlar. Bu durumda, arada geçen (ödenek ödenmeyen) süre toplam haktan düşülür. Doğru cevap bu yasal prosedürü eksiksiz tanımlamaktadır.

Adım Adım Çözüm

Olayın hukuki niteliğini belirle.

İşsizlik ödeneği alırken İŞKUR eğitim teklifinin reddedilmesi.

4447 Sayılı Kanun'un 52/1-d bendi bu durumu düzenlemektedir.

Eğitim reddi ile uygun iş reddi arasındaki farkı ayırt et.

Eğitim reddinde ödenek 'geçici' kesilirken, uygun iş reddinde 'nihai' olarak kesilir.

Eğitimin sonradan kabul edilmesi halinde ödeneğin tekrar başlayabileceği hükmü mevcuttur.

Hak düşürücü süre uygulamasını analiz et.

Ödenek ödenmeyen süre toplam süreden düşülür.

Bu, sigortalının yükümlülüklerini yerine getirmemesinin bir sonucu olarak toplam faydalanma süresinin azalmasıdır.

Anahtar Kavram

İşsizlik Ödeneğinin Kesilmesi ve Durdurulması Farkı

Daha Fazla Pratik

İşsizlik ödeneği alırken yaşlılık aylığı bağlanması durumunda ödeneğin akıbetini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 76Soru →

Sigortalı $(M)$ , bir lojistik firmasında $3$ yıldır kesintisiz çalışmaktadır. İş sözleşmesi $05$ Ocak $2026$ tarihinde işveren tarafından $4857$ sayılı İş Kanunu'nun $18$ . maddesi uyarınca (geçerli sebeple) feshedilmiştir. $(M)$ 'nin hizmet dökümü incelendiğinde; fesihten önceki son $120$ gün kesintisiz olarak hizmet akdine tabi çalıştığı, ancak son $3$ yıl içinde toplam $595$ gün işsizlik sigortası primi bulunduğu tespit edilmiştir.

Bugünün tarihinin $10$ Mart $2026$ olduğu göz önüne alındığında, Sigortalı $(M)$ 'nin işsizlik ödeneğine hak kazanma durumuyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Son

3

yıl içinde en az

600

gün işsizlik sigortası primi ödeme şartını sağlamadığı için işsizlik ödeneğine hak kazanamaz.

Son

120

gün kesintisiz çalışma şartını sağladığı için

450

günlük prim ödeme alt sınırı uyarınca ödeneğe hak kazanır.

Fesihten itibaren

30

günlük yasal başvuru süresi içinde İŞKUR'a müracaat etmediği için ödeneğe hak kazanma şartlarını kaybetmiştir.

İş sözleşmesi işveren tarafından "geçerli nedenle" feshedildiği için herhangi bir prim gün sayısı şartı aranmaksızın ödeneğe hak kazanır.

Son

3

yıl içinde

595

gün primi bulunduğu için, eksik kalan

5

gün borçlanma yoluyla tamamlanarak

180

gün süreyle ödenek bağlanır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Son $3$ yıl içinde en az $600$ gün işsizlik sigortası primi ödeme şartını sağlamadığı için işsizlik ödeneğine hak kazanamaz.

Cevap

Sigortalı, son

3

yıl içinde gerekli olan en az

600

gün prim ödeme şartını sağlamadığı (

595

günü olduğu) için işsizlik ödeneğine hak kazanamaz.

İşsizlik sigortasından yararlanabilmek için üç temel şartın birlikte gerçekleşmesi gerekir: Kendi istek ve kusuru dışında işsiz kalmak, fesihten önceki son

120

gün hizmet akdine tabi olmak ve son

3

yıl içinde en az

600

gün işsizlik sigortası primi ödemiş olmak. Olayda sigortalının prim günü

595

olduğu için (

600

günün altında) ödeneğe hak kazanması mümkün değildir.

Adım Adım Çözüm

Fesih nedenini kontrol et

İş Kanunu Madde 18 (Geçerli sebep)

İşsizlik ödeneği için feshin sigortalının kusuru dışında (ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık dışı) gerçekleşmesi gerekir.

Son 120 gün şartını kontrol et

Şart sağlandı

Hizmet akdinin sona ermesinden önceki son 120 gün hizmet akdine tabi olma şartı mevcuttur.

Son 3 yıl içindeki prim gün sayısını kontrol et

595 gün (Yetersiz)

Kanunen son 3 yıl içinde en az 600 gün işsizlik sigortası primi ödenmiş olmalıdır.

Anahtar Kavram

4447 Sayılı Kanun Uyarınca İşsizlik Ödeneğine Hak Kazanma Şartları

Daha Fazla Pratik

İşsizlik ödeneğinin süresini (600, 900 ve 1080 gün üzerinden) hesaplayan bir soru çözerek konuyu pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 77Soru →

$4447$ sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu uyarınca, bir sigortalının hizmet akdi işveren tarafından $4857$ sayılı İş Kanunu'nun $18$ . maddesi (geçerli sebeple fesih) kapsamında sona erdirilmiştir. Sigortalının fesih tarihinden geriye doğru son üç yıl içinde toplam $1.020$ gün işsizlik sigortası primi ödediği ve son dört aylık prime esas kazançları ortalamasının $95.000$ TL olduğu tespit edilmiştir.

Sınavın yapıldığı dönemdeki aylık brüt asgari ücretin $40.000$ TL olduğu ve damga vergisi kesintisinin ihmal edildiği varsayıldığında, bu sigortalıya bağlanacak işsizlik ödeneğinin süresi ve aylık miktarı aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

240

gün süreyle aylık

32.000

300

gün süreyle aylık

32.000

240

gün süreyle aylık

38.000

180

gün süreyle aylık

32.000

240

gün süreyle aylık

16.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $240$ gün süreyle aylık $32.000$ TL

Cevap

Sigortalıya

240

gün süreyle aylık

32.000

TL işsizlik ödeneği ödenir.

Doğru yanıt olan seçenek, sigortalının son üç yıl içindeki

1.020

günlük prim ödeme süresine karşılık gelen yasal

240

günlük ödenek süresini ve sigortalının yüksek kazancı nedeniyle devreye giren aylık brüt asgari ücretin

\%80

'i tutarındaki tavan ödenek miktarını (

32.000

TL) doğru şekilde içermektedir.

Adım Adım Çözüm

Ödenek süresini belirlemek için son üç yıldaki toplam prim gün sayısını kontrol et.

900 \leq 1.020 < 1.080

olduğu için ödenek süresi

240

gündür.

Yasal düzenlemeye göre

900

gün prim ödeyenlere

240

gün süreyle ödenek verilir.

Sigortalının kazancına göre teorik ödenek miktarını hesapla.

95.000 \times 0,40 = 38.000

TL.

Günlük işsizlik ödeneği, sigortalının son dört aylık prime esas kazançları dikkate alınarak hesaplanan günlük ortalama brüt kazancının

\%40

'ıdır.

Yasal üst sınırı (tavanı) hesapla.

40.000 \times 0,80 = 32.000

TL.

İşsizlik ödeneği miktarı, aylık asgari ücretin brüt tutarının

\%80

'ini geçemez.

Hesaplanan miktar ile tavanı karşılaştırarak nihai miktarı belirle.

\min(38.000, 32.000) = 32.000

TL.

Hesaplanan miktar (

38.000

TL) tavanı (

32.000

TL) aştığı için tavan tutarı esas alınır.

Anahtar Kavram

İşsizlik ödeneği süresi son 3 yıldaki prim gün sayısına (600, 900, 1080) göre belirlenirken, miktarı sigortalının brüt kazancının %40'ıdır ancak brüt asgari ücretin %80'ini aşamaz.

İpuçları

İşsizlik ödeneği süresi için son 3 yıldaki

600

900

1.080

günlük kademeleri hatırlayın.

Ödenek miktarını hesaplarken sigortalının brüt kazancının

\%40

'ını alın, ancak bu rakamı brüt asgari ücretin

\%80

'i ile kıyaslamayı unutmayın.

Daha Fazla Pratik

İşsizlik ödeneğinin hangi durumlarda kesilebileceğini (yeni işe girme, yaşlılık aylığı alma vb.) çalışarak konuyu pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 78Soru →

Sigortalı $(K)$ , çalıştığı iş yerinden kendi istek ve kusuru dışında $15$ Mart $2026$ tarihinde ayrılmıştır. $4447$ sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'na göre, $(K)$ 'nin işsizlik ödeneğine hak kazanabilmesi için, fesih tarihinden önceki son $120$ gün hizmet akdine tabi olması kaydıyla, geriye dönük son $3$ yıl içinde en az kaç gün işsizlik sigortası primi ödemiş olması gerekmektedir?

360

450

600

900

1080

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $600$

Cevap

İşsizlik ödeneğine hak kazanmak için gereken asgari prim gün sayısı

600

gündür.

İşsizlik ödeneğine hak kazanabilmek için mevzuat gereği üç ana şart bir arada bulunmalıdır: Hizmet akdinin işçi tarafından haklı nedenlerle veya işveren tarafından haksız nedenlerle feshedilmesi, fesih tarihinden önceki son

120

gün hizmet akdine tabi olunması ve son

3

yıl içinde en az

600

gün işsizlik sigortası priminin ödenmiş olmasıdır. Soruda asgari prim gün sayısı sorulduğu için doğru cevap

600

olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

Kanuni dayanağın belirlenmesi

4447

sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu incelenir.

İşsizlik ödeneği şartları bu kanunla düzenlenmiştir.

Süre şartlarının analizi

Ödeneğe hak kazanmak için son

120

gün hizmet akdine tabi olma ve son

3

yıl içinde belirli bir prim gününe sahip olma şartları görülür.

İşsizlik sigortası bir primli rejim olup, faydalanmak için asgari bir katkı süresi aranır.

Asgari prim gün sayısının tespiti

Son

3

yıl içindeki en alt sınırın

600

gün olduğu saptanır.

Kanun koyucu, ödeneğe giriş seviyesini 600 prim ödeme günü olarak belirlemiştir.

Anahtar Kavram

İşsizlik Sigortası Prim Ödeme Şartı

İpuçları

İşsizlik ödeneği alabilmek için son 3 yıla bakılır.

Gerekli olan prim gün sayısı yaklaşık 20 aya denk gelen bir süredir.

Seçenekler arasında ödenek süresini 180 güne (6 aya) tamamlayan en düşük prim gün sayısını düşünün.

Daha Fazla Pratik

İşsizlik ödeneği alan bir kişinin, ödenek süresi bitmeden yeni bir işe girmesi durumunda haklarının ne olacağını araştırabilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 79Soru →

4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu hükümleri uyarınca; genel ekonomik, sektörel veya bölgesel kriz ile zorlayıcı sebeplerle işyerinde uygulanan kısa çalışma süresini ve buna bağlı olarak verilen kısa çalışma ödeneğinin süresini üç aydan altı aya kadar uzatmaya yetkili olan makam aşağıdakilerden hangisidir?

Cumhurbaşkanı

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı

İŞKUR Yönetim Kurulu

Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanı

Hazine ve Maliye Bakanı

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cumhurbaşkanı

Cevap

Kısa çalışma ödeneğinin süresini uzatmaya yetkili makam Cumhurbaşkanı'dır.

4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'na göre kısa çalışma ödeneğinin süresi üç aydır. Ancak Cumhurbaşkanı, bu süreyi genel ekonomik, sektörel veya bölgesel kriz ile zorlayıcı sebeplerin devam etmesi durumunda altı aya kadar uzatmaya yetkili kılınmıştır. Bu yetki, Türkiye'deki idari sistemde yürütmenin başı olan makama aittir.

Adım Adım Çözüm

Kısa çalışma ödeneğinin yasal dayanağını belirle.

4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu Ek Madde 2.

Sorunun hukuki çerçevesini çizmek için gereklidir.

Kısa çalışmanın standart süresini kontrol et.

Kısa çalışma ödeneği kural olarak üç ay süreyle verilir.

Uzatma ihtiyacının hangi süreden sonra başladığını anlamak için gereklidir.

Kanunda belirtilen istisnai uzatma yetkisini tanımla.

Cumhurbaşkanı, bu süreyi altı aya kadar uzatmaya yetkilidir.

Yürütme sistemindeki güncel yetki dağılımını belirlemek için gereklidir.

Anahtar Kavram

Kısa Çalışma Ödeneği Süresi ve Uzatma Yetkisi

İpuçları

Kısa çalışma ödeneği süreleri yasa ile belirlenmiş olup, bu süreleri değiştirme yetkisi genellikle en üst yürütme makamına verilir.

4447 sayılı Kanun'da yapılan değişikliklerle, 'Bakanlar Kurulu'na ait olan pek çok yetki yeni sistemde bir başka makama devredilmiştir.

Kısa çalışma ödeneği süresini 3 aydan 6 aya kadar uzatma kararı doğrudan Cumhurbaşkanı kararıyla resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe girer.

Daha Fazla Pratik

Kısa çalışma ödeneğinin miktarı ve bu ödeneğe hak kazanmak için gereken asgari prim gün sayısı şartlarını inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Soruya yaklaşırken, Türkiye'deki mevcut idari yapıda 'Bakanlar Kurulu'nun görevlerinin büyük oranda hangi makama devredildiğini düşünmek doğru cevaba ulaşmayı kolaylaştırır.

Tahmini Süre:45s

Soru 80Soru →

$4447$ sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu kapsamında, işverenin ödeme güçlüğüne düşmesi (iflas, konkordato mühleti veya aciz vesikası) durumunda işçilerin ödenmeyen ücret alacaklarını karşılamak üzere oluşturulan Ücret Garanti Fonu (ÜGF) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Ücret Garanti Fonu kapsamında yapılacak ödemelerde işçinin sadece temel (çıplak) ücreti esas alınır; fazla çalışma, ikramiye ve sosyal yardımlar ödeme kapsamına dâhil edilmez.

Fondan yararlanabilmek için işçinin, işverenin ödeme güçlüğüne düşmesinden önceki son

6

ay içinde o işyerinde sigortalı olarak çalışmış olması yeterlidir.

Ücret Garanti Fonu'nun mali kaynağı, sigortalıların her ay brüt ücretlerinden kesilen

\%1

oranındaki işsizlik sigortası primlerinden oluşur.

Fondan yapılan ödemeler, sigortalının ileride hak kazanacağı işsizlik ödeneği (işsizlik maaşı) süresinden ve miktarından mahsup edilir.

İşçi, ödeme güçlüğü durumunu belgeleyerek Sosyal Güvenlik Kurumu'na (SGK) başvuruda bulunmalı ve ödemesini doğrudan SGK bütçesinden almalıdır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ücret Garanti Fonu kapsamında yapılacak ödemelerde işçinin sadece temel (çıplak) ücreti esas alınır; fazla çalışma, ikramiye ve sosyal yardımlar ödeme kapsamına dâhil edilmez.

Cevap

Ücret Garanti Fonu kapsamında yapılacak ödemelerde sadece işçinin temel (çıplak) ücretinin esas alındığını, ikramiye ve fazla çalışma gibi yan ödemelerin kapsam dışı kaldığını belirten seçenek doğrudur.

4447 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesine göre Ücret Garanti Fonu'ndan yapılacak ödemelerde işçinin sadece temel ücreti (çıplak ücret) esas alınır. İkramiye, prim, fazla çalışma ücreti, yol ve yemek yardımı gibi giydirilmiş ücreti oluşturan ek kalemler fon ödemesine dâhil edilmez. Ayrıca ödeme, işçinin ödenmeyen son üç aylık temel ücretiyle sınırlıdır.

Adım Adım Çözüm

Ödeme güçlüğü durumunun tespiti

İşverenin iflası, konkordato mühleti alması veya aciz vesikasına sahip olması durumları ÜGF ödemesi için yasal gerekçe oluşturur.

Fonun devreye girmesi için işverenin yasal olarak ödeme güçlüğünde olduğunun tescili gerekir.

İşçi şartlarının kontrol edilmesi

Sigortalının, bu ödeme güçlüğü tarihinden önceki son bir yıl içinde aynı işyerinde çalışıyor olması gerekir.

Fondan yararlanmak için belirli bir kıdem şartı (1 yıl) aranmaktadır.

Ödeme kapsamının belirlenmesi

Ödenmeyen ücretlerin sadece son üç aylık kısmına tekabül eden 'temel (çıplak) ücret' tutarı hesaplanır.

Fonun amacı işçinin yaşamını sürdürmesi için gerekli asıl ücretini korumaktır; yan ödemeler (ikramiye, fazla mesai vb.) bu kapsamda değildir.

Ödeme merciinin belirlenmesi

Başvuru İŞKUR'a yapılır ve ödeme İŞKUR bünyesindeki Ücret Garanti Fonu'ndan yapılır.

ÜGF, İşsizlik Sigortası Kanunu (4447) çerçevesinde İŞKUR tarafından yönetilen özel bir fondur.

Anahtar Kavram

Ücret Garanti Fonu Kapsamı ve Şartları

İpuçları

Ücret Garanti Fonu'nun sadece 'asıl ücreti' mi yoksa 'yan hakları' mı koruduğunu düşünün.

İşsizlik sigortası ile ilgili işlemlerin hangi kurum (SGK mı İŞKUR mu) tarafından yürütüldüğünü hatırlayın.

Fondaki ödeme limitinin süre olarak 3 ay, kapsam olarak ise sadece temel ücret olduğunu unutmayın.

Daha Fazla Pratik

İşsizlik Sigortası Fonu'nun diğer alt kalemleri olan Kısa Çalışma Ödeneği ve Yarım Çalışma Ödeneği şartlarını da inceleyerek aralarındaki farkları not edebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

ÖncekiSayfa 4 / 6Sonraki

İşsizlik Sigortası

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram