Examkin

Soru

Zorluk: KolaySes Bilgisi

Sabahtan beri dışarıda bekleyen yolcu, nihayet trenin geldiğini gördü. Gönlündeki huzursuzluk yerini sevince bıraktı; çünkü o, günlerdir bu anı özlemle bekliyordu.

Bu parçada aşağıdaki ses olaylarından hangisi yoktur?

  1. A
    Ünlü düşmesi
  2. B
    Ünsüz yumuşaması
  3. C
    Ünsüz benzeşmesi
  4. D
    Ünlü daralması
  5. Ünsüz türemesiCevap

Cevap

Metinde ünsüz türemesine örnek olabilecek bir kullanım bulunmamaktadır.
Verilen parçada 'sabahtan' ve 'bıraktı' kelimelerinde ünsüz benzeşmesi, 'geldiğini' ve 'sevince' kelimelerinde ünsüz yumuşaması, 'gönlündeki' kelimesinde ünlü düşmesi, 'bekliyordu' kelimesinde ise ünlü daralması (bekle-yor) bulunmaktadır. Parçanın bütününde ünsüz türemesi (hissini, zannınca vb.) olayına dair bir örnek yoktur.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki kelimeleri tek tek inceleyerek ses olaylarını tespit etmek.
Dört farklı ses olayının örneği bulunur.
Soruda metinde bulunmayan ses olayını saptamak için mevcut olanları elemek gerekir.
2
'Sabahtan' (sabah-dan) ve 'bıraktı' (bırak-dı) kelimelerindeki sertleşmeleri bulmak.
Ünsüz benzeşmesi örneği tespit edildi.
Sert sessizle biten bir kelimeye yumuşak sessizle başlayan ek geldiğinde ekin başındaki sesin sertleşmesi kuralıdır.
3
'Geldiğini' (dik-i) ve 'sevince' (sevinç-e) kelimelerindeki değişimleri incelemek.
Ünsüz yumuşaması örneği tespit edildi.
'p, ç, t, k' seslerinin ünlüyle başlayan ek aldığında 'b, c, d, g/ğ' seslerine dönüşmesi olayıdır.
4
'Gönlündeki' (gönül-ü) kelimesindeki ses kaybını belirlemek.
Ünlü düşmesi örneği tespit edildi.
İkinci hecesinde dar ünlü bulunan kelime ünlüyle başlayan ek aldığında bu ünlünün düşmesi olayıdır.
5
'Bekliyordu' (bekle-yor) kelimesindeki fiil kökünü incelemek.
Ünlü daralması örneği tespit edildi.
'a' veya 'e' geniş ünlüleriyle biten fiillerin '-yor' eki almasıyla bu ünlülerin 'ı, i, u, ü' seslerine dönüşmesidir.

Anahtar Kavram

Ses Bilgisi (Ses Olayları)

Daha Fazla Pratik

Ses olaylarını daha hızlı bulmak için kelimeleri kök ve eklerine ayırarak incelemeye alışkanlık haline getirin.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla

Konular

Ses Bilgisi

Bu konudan daha fazla soru