Kamu personeli görevini ifa ederken dil bilgisi kurallarına, özellikle de resmi yazışmalarda ses olaylarına dikkat etmelidir.
Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünsüz türemesi, ünlü düşmesi ve ünsüz yumuşaması ses olaylarının tamamı bir arada örneklendirilmiştir?
- Vatandaşın yasal hakkını ararken sabrını zorlayan bürokratik engeller, toplumun gelişmişliğini olumsuz yönde etkilemektedir.Cevap
- BBakanlığın yayımladığı rapor, bölgedeki ekonomik büyümenin sürdürülebilir olduğunu kanıtlayan veriler içermektedir.
- CPersonelin performans değerlendirmesi, objektif kriterlere dayalı olarak şeffaf bir şekilde yürütülmektedir.
- DYeni atanan şube müdürü, ekibiyle yaptığı ilk toplantıda çalışma prensiplerini detaylıca anlatarak disiplin vurgusu yaptı.
- EBelediyenin düzenlediği kültür sanat etkinlikleri, halkın yoğun katılımıyla coşkulu bir şekilde gerçekleştirildi.
Cevap
İçinde 'hakkını', 'sabrını' ve 'gelişmişliğini' sözcüklerini barındıran cümle, istenen üç ses olayını da içermektedir.
Doğru cümlede üç temel ses olayı da mevcuttur: 'hakkını' kelimesinde 'k' ünsüzü türemiş, 'sabrını' kelimesinde 'ı' ünlüsü düşmüş, 'gelişmişliğini' kelimesinde ise 'k' ünsüzü 'ğ'ye dönüşerek yumuşamıştır. Ayrıca cümlede 'etkilemektedir' (et-gi -> etki) kelimesinde ünsüz benzeşmesi de bulunmaktadır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Ses Olayları (Karma)
İpuçları
1
Cümlelerdeki kelimelerin köklerini ve aldıkları ekleri tek tek inceleyin.
2
Arapça kökenli 'hak' ve 'sabır' gibi kelimelerin ek aldıklarında geçirdikleri değişimlere odaklanın.
3
'Hakkını' kelimesindeki ikizleşme ve 'sabrını' kelimesindeki hece kaybı aradığınız ipuçlarıdır.
Daha Fazla Pratik
Ünsüz türemesinin 'hissetmek', 'affetmek' gibi birleşik fiillerdeki kullanımını da tekrar etmeniz faydalı olacaktır.
Alternatif Yöntem
Tablo yöntemiyle her cümleyi 'Türeme - Düşme - Yumuşama' sütunlarına göre kontrol ederek eksik olanları hızlıca eleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s