Soru

Zorluk: KolaySes Bilgisi

"Kitaplığındaki her eser, zihninde yepyeni ufuklar açıyor; okudukça bu eşsiz dünyanın sırrına daha da yaklaştığını hissediyordu."

Bu cümlede aşağıdaki ses olaylarından hangisi yoktur?

  1. A
    Ünlü düşmesi
  2. B
    Ünsüz yumuşaması
  3. C
    Ünsüz benzeşmesi
  4. D
    Ünsüz türemesi
  5. Ünlü daralmasıCevap

Cevap

Metinde ünlü daralması olayına örnek teşkil edecek bir kullanım bulunmadığı için doğru cevap ünlü daralmasıdır.
Ünlü daralması, Türkçede sonu 'a' veya 'e' ünlüleriyle biten fiillerin şimdiki zaman eki (-yor) aldığında bu ünlülerin 'ı, i, u, ü'ye dönüşmesidir. Verilen metindeki 'açıyor' ve 'hissediyordu' eylemlerinde fiil kökleri dar ünlüyle bitmediği için daralma gerçekleşmemiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki sözcükleri ses olayları açısından incele
"Kitaplığındaki" sözcüğünde k > ğ (yumuşama), "zihninde" sözcüğünde i düşmesi (ünlü düşmesi) tespit edildi.
Soru kökünde var olmayan ses olayını bulmak için mevcut olanları elemek gerekir.
2
Fiil ve ek birleşimlerini kontrol et
"Okudukça" sözcüğünde c > ç (benzeşme), "sırrına" sözcüğünde r türemesi (türeme), "hissediyordu" sözcüklerinde s türemesi ve t > d yumuşaması tespit edildi.
Birden fazla ses olayını barındıran sözcükleri ayrıştırarak seçenekleri doğrulamak gerekir.
3
Seçeneklerdeki ses olaylarını metinle karşılaştır
Ünlü düşmesi, ünsüz yumuşaması, ünsüz benzeşmesi ve ünsüz türemesi örnekleri bulundu; ancak ünlü daralması bulunamadı.
Eksik olan ses olayını belirleyerek sonucu kesinleştirme.

Anahtar Kavram

Ses Olayları (Düşme, Türeme, Benzeşme, Yumuşama)
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla