Examkin

Soru

Zorluk: ZorSes Bilgisi

Yıllardır beslediği hayalleri bir kenara iterek reddedip zihninde yükselttiği yeni bir geleceğin kapısını aralamayı umuyordu.

Bu cümlede aşağıdaki ses olaylarından hangisi yoktur?

  1. A
    Ünlü düşmesi
  2. B
    Ünsüz yumuşaması
  3. C
    Ünsüz benzeşmesi
  4. Ünlü daralmasıCevap
  5. E
    Ünsüz türemesi

Cevap

Cümlede ünlü daralması (ünlü daralması) bulunmamaktadır.
Verilen cümlede 'ünlü daralması' olayına yer verilmemiştir. 'Umuyordu' fiilinin kökü 'um-' olup ünsüzle bittiği için şimdiki zaman eki olan '-yor' ile kök arasına giren '-u-' sesi sadece bir yardımcı ünlüdür. Bir sözcükte ünlü daralması olabilmesi için fiilin 'a' veya 'e' geniş ünlüleriyle bitmesi gerekir.

Adım Adım Çözüm

1
Sözcükleri eklerine ve köklerine ayırarak ses olaylarını tespit etmek.
Beslediği (besi-le-dik-i): Ünlü düşmesi ve yumuşama.
Reddedip (red-et-ip): Ünsüz türemesi ve yumuşama.
Zihninde (zihin-i-n-de): Ünlü düşmesi.
Yükselttiği (yüksek-el-t-dik-i): Ünsüz düşmesi (k), benzeşme (t-t) ve yumuşama (k-ğ).
Geleceğin (gelecek-in): Ünsüz yumuşaması.
Metindeki tüm ses olaylarını eksiksiz belirlemek için yapısal analiz gereklidir.
2
Seçeneklerle metindeki bulguları karşılaştırmak.
A, B, C ve E seçeneklerindeki ses olayları metinde mevcuttur.
Yanlış olan seçeneği eleme yöntemiyle doğrulamak.
3
Umuyordu sözcüğünü daralma açısından incelemek.
Um- (kök) + -uyor (şimdiki zaman). Buradaki 'u' yardımcı ünlüdür; kök 'a' veya 'e' ile bitmediği için daralma yoktur.
Öğrencilerin sıklıkla düştüğü yardımcı ünlü ve daralma ayrımını netleştirmek.

Anahtar Kavram

Türkçede ses olaylarını tespit ederken sözcüğün kök halini ve aldığı eklerin orijinal biçimlerini analiz etmek.
Bu soruyu puanla

Konular

Ses Bilgisi

Bu konudan daha fazla soru