İdare Hukuku

Türk idari teşkilatlanmasında 'idarenin bütünlüğü' ilkesini hayata geçiren hiyerarşi ve idari vesayet denetimleri, gerek yetkinin kaynağı gerekse denetimin kapsamı bakımından temel farklılıklara sahiptir. Bu iki denetim türünün yapısal özellikleri dikkate alındığında, hiyerarşi ve idari vesayet arasındaki ilişkiye dair aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Türk idari teşkilatında bir Bakanın, kendi bakanlığına bağlı bir birimin işlemi üzerindeki yetkileri (hiyerarşi) ile bir yerinden yönetim kuruluşunun (örneğin bir belediye veya meslek kuruluşu) işlemi üzerindeki denetim yetkisi (idari vesayet) karşılaştırıldığında; hiyerarşi ilişkisinde kural olarak mümkün olan ancak idari vesayet ilişkisinde kural olarak yapılamayan işlem aşağıdakilerden hangisidir?

İdarenin yürüttüğü belirli bir faaliyetle doğrudan nedensellik bağı kurulamayan; ancak terör eylemleri, anarşik olaylar veya toplumsal hareketler sonucunda ortaya çıkan zararların, idarenin herhangi bir kusuru bulunmasa dahi "sosyal dayanışma" esası gereği toplumun bütününe paylaştırılması amacıyla idarece tazmin edilmesi gerekmektedir. Danıştay tarafından kabul edilen ve kusursuz sorumluluk halleri arasında yer alan bu ilke aşağıdakilerden hangisidir?

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nda yer alan disiplin hükümleri, soruşturma zamanaşımları ve itiraz mekanizmaları göz önüne alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

İdare hukukunda bireylerin idare ile girdikleri hukuki ilişkilerde, hak ve yükümlülüklerin kapsamının tarafların karşılıklı ve serbest iradesiyle değil, yasama organı tarafından önceden konulmuş genel, nesnel ve kişilik dışı kurallar dizisiyle belirlenmesi; bireyin bu kurallara dahil olmasıyla birlikte kendisi için önceden hazırlanmış 'hukuki bir kalıba' girmesini ifade eder. Bu durum, idare hukukunun aşağıdaki özelliklerinden hangisiyle doğrudan açıklanabilir?

Bir belediye tarafından yürütülen yol genişletme projesi kapsamında, bir vatandaşa ait olan tarım arazisinin bir bölümü kamulaştırılmıştır. Yapılan bu kısmi kamulaştırma sonucunda, arazinin geri kalan kısmının geometrik şekli ve yüz ölçümü nedeniyle tarımsal faaliyet yürütmeye artık elverişli olmadığı ve ekonomik değerini yitirdiği tespit edilmiştir.

2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun ilgili hükümleri uyarınca, bu durumda taşınmaz malikinin hakları ve izlenmesi gereken süreçle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Anayasa'nın 129. maddesinde yer alan; "Memurlar ve diğer kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davaları, kendilerine rücu edilmek kaydıyla ve kanunun gösterdiği şekil ve şartlara uygun olarak, ancak idare aleyhine açılabilir." hükmü uyarınca, idarenin sorumluluğu ve rücu mekanizması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Türkiye Cumhuriyeti idari teşkilatlanmasında "idarenin bütünlüğü" ilkesini sağlamaya yönelik olan "hiyerarşi" ve "idari vesayet" denetimleri arasındaki temel farklar ve hukuksal sınırlar göz önüne alındığında; merkezi idarenin, kamu tüzel kişiliğine sahip yerinden yönetim kuruluşları üzerinde sahip olduğu "idari vesayet" yetkisine dayanarak aşağıdakilerden hangisini gerçekleştirmesi hukuken mümkün değildir?

1982 Anayasası’nın "Mahalli İdareler" başlıklı 127. maddesinde yer alan özerklik ve denetim ilkeleri dikkate alındığında; seçilmiş bir mahalli idare organının veya bu organın üyelerinin görevleri ile ilgili bir suç sebebiyle görevden uzaklaştırılması ve organlık sıfatının kaybedilmesi süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Özel hukukta taraflar, 'irade serbestisi' ilkesi çerçevesinde karşılıklı hak ve borçlarını bir sözleşme ile serbestçe belirleyebilirken; idare hukukunda bireyler, kuralları daha önceden mevzuatla belirlenmiş genel, nesnel ve kişilik dışı bir hukuki durumun içine girerler.

Bireylerin idare karşısındaki bu hukuki konumunu ve idare hukukunun bu temel özelliğini ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'nin idari teşkilatlanmasında, $1982$ Anayasası'nın $127$. maddesinde düzenlenen "Mahallî İdareler", merkezî idare kuruluşlarından ayrı kamu tüzel kişiliklerine sahiptir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Anayasa'da belirtilen mahalli idare birimleri arasında yer almaz?

Bir kamu kurumu tarafından yürütülen merkezi bir sınavın başvuru sürecinde, idarenin bilişim altyapısındaki teknik yetersizlikler sebebiyle sistemin uzun süre erişime kapanması ve bu durumun adayların başvuru yapmasını engellemesi neticesinde bir adayın sınava girme hakkını kaybetmesi durumunda, idarenin bu zarardan doğan mali sorumluluğunun temel dayanağı aşağıdakilerden hangisidir?

İdare hukukunda idarenin yürütmekle görevli olduğu bir kamu hizmetinin kurulmasında, denetlenmesinde veya yürütülmesinde ortaya çıkan; hizmetin geç işlemesi, kötü işlemesi veya hiç işlememesi şeklinde kendisini gösteren sorumluluk türü aşağıdakilerden hangisidir?

İdare hukukunda kolluk faaliyetleri; kamu düzenini sağlamaya yönelik "önleyici" (idari) ve suç sonrası yürütülen "bastırıcı" (adli) faaliyetler olarak ikiye ayrılmaktadır. Bu iki kolluk türü arasındaki ayrım; personelin bağlılığı, tabi olunan hukuk rejimi ve yargısal denetim usulleri açısından temel farklılıklar doğurur. Buna göre, idari ve adli kolluk faaliyetlerinin hukuki rejimiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

İdari işlemler, yetkili idari makamlar tarafından tesis edildikleri andan itibaren, aksi bir yargı kararı ile saptanana kadar 'hukuka uygun' kabul edilirler. Bu varsayım sayesinde idare, bir işlemin hukuka aykırı olduğu iddia edilse dahi, mahkeme tarafından yürütmeyi durdurma veya iptal kararı verilmediği sürece o işlemi uygulamaya devam edebilir.

İdare hukukunda bu duruma verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'nin idari teşkilat yapısında, kamu hizmetlerinin ülke sathına yayılmasını sağlayan merkezi yönetimin taşra teşkilatı; devlet tüzel kişiliğini temsil eden ve hiyerarşi ilkesi çerçevesinde başkente bağlı olarak çalışan birimlerden oluşur. Bu doğrultuda, aşağıdakilerden hangisi merkezi yönetimin taşra teşkilatı içerisindeki 'İl Genel İdaresi' bünyesinde yer alan karar ve danışma organıdır?

İdari teşkilat yapısında 'idarenin bütünlüğü' ilkesini gerçekleştirmek amacıyla öngörülen hiyerarşi ve idari vesayet yetkilerinin hukuki niteliği, kapsamı ve kullanım şartları dikkate alındığında, bu iki denetim türü arasındaki ilişkiye dair aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İdari işlemlerin geçerliliği için yetki, şekil, sebep, konu ve maksat olmak üzere $5$ temel unsurun hukuka uygun şekilde bir arada bulunması gerekir.

Belediye sınırları içerisinde ruhsatsız olarak inşa edildiği (A) tespit edilen bir yapının, yetkili belediye organı tarafından yıkımına karar verilmesi (B) işleminde; (A) ve (B) ifadeleri sırasıyla idari işlemin hangi unsurlarını temsil etmektedir?

Türk hukuk sisteminde kamu hizmetlerinin yürütülmesinden sorumlu olan personelin statüleri ve çalışma koşulları Devlet Memurları Kanunu ile çerçevelenmiştir. Kanun, kamu hizmetlerinin hangi tür görevliler eliyle yürütüleceğini "İstihdam Şekilleri" başlığı altında kesin olarak belirlemiştir. **Buna göre, güncel mevzuat hükümleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi $657$ sayılı Kanun'da sayılan istihdam şekillerinden biri değildir?**

İdare hukukunun özellikleri; bu hukuk dalının kaynaklarını, uyuşmazlık çözüm yöntemlerini ve idare-birey ilişkisinin niteliğini doğrudan etkiler. Bu özelliklerin her biri, idarenin faaliyetlerini yürütürken tabi olduğu hukuki rejimin sınırlarını belirler.

Buna göre, idare hukukunun karakteristik yapısı ve bu yapının doğurduğu sonuçlar ile ilgili aşağıdakilerden hangisi hatalı bir tespittir?