Türkiye Ekonomisinde Tarihsel Gelişim

Türkiye'de $1960-1980$ yılları arasında uygulanan Planlı Kalkınma ve İthal İkameci Sanayileşme ($İİS$) stratejisi kapsamında, özellikle $1970$ yılına gelindiğinde dış ödemeler dengesinde yaşanan ciddi tıkanıklığın ve $10$ Ağustos $1970$ devalüasyonuna gidilmesinin temel yapısal nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

$1950$ yılında iktidara gelen Demokrat Parti, seçim beyannamesinde devletin ekonomideki doğrudan müdahalelerini azaltacağını ve Kamu İktisadi Teşebbüslerini ($KİT$) özel sektöre devredeceğini (özelleştirme) savunmuştur. Ancak $1950$-$1960$ dönemi uygulamaları incelendiğinde, $KİT$'lerin sayısının azalmadığı, aksine yeni yatırımlarla kamu kesiminin ekonomideki ağırlığının korunduğu görülmektedir.

Demokrat Parti döneminde hedeflenen bu özelleştirmelerin geniş çaplı olarak gerçekleştirilememesinin ve devletin yatırımlara devam etmek zorunda kalmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'de $1970$’li yılların ikinci yarısında kronikleşen ödemeler dengesi krizini ve yüksek enflasyonu kontrol altına almak amacıyla yürürlüğe konulan $24$ $Ocak$ $1980$ Kararları, piyasa mekanizmasının işleyişini ön plana çıkarmıştır. Bu doğrultuda, kamu finansman dengesini düzeltmek ve bütçe üzerindeki yükü hafifletmek amacıyla Kamu İktisadi Teşebbüslerine (KİT) yönelik getirilen temel düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?

$24$ $Ocak$ $1980$ Kararları, Türkiye ekonomisinde istikrarı sağlamanın ötesinde, ithal ikameci sanayileşmeden ihracata dayalı büyüme modeline geçişi hedefleyen köklü bir yapısal dönüşümü başlatmıştır. Bu süreçte piyasa mekanizmasının etkinliğini artırmak ve ekonomiyi dış dünyayla bütünleştirmek amacıyla dış ticaret ve döviz rejiminde önemli değişiklikler yapılmıştır.

Buna göre, $24$ $Ocak$ $1980$ Kararları ile başlatılan dışa açılma sürecinde dış ticaret ve döviz politikalarına yönelik uygulanan düzenlemelerden biri değildir?

Türkiye'de $1960-1980$ dönemini kapsayan Planlı Kalkınma ve İthal İkameci Sanayileşme ($İİS$) stratejisinin uygulanma sürecinde; tüketim mallarının yerli üretimiyle başlayan "kolay ithal ikame" aşamasından, ara ve sermaye mallarının üretilmesini hedefleyen "zor ithal ikame" aşasına geçişte karşılaşılan ve dönemin sonunda krizle sonuçlanan temel yapısal sorun aşağıdakilerden hangisidir?

$1993$ yılının son çeyreğinde, Hazine'nin iç borç yükünü hafifletmek amacıyla borçlanma ihalelerini iptal ederek faiz oranlarını yapay bir biçimde düşürmeye çalışması, piyasada likidite fazlası yaratmış ve bu durum dövize olan talebi hızlandırmıştır. Döviz rezervlerinin hızla tükenmesiyle sonuçlanan bu finansal istikrarsızlık sürecini yönetmek ve kamu maliyesini disipline etmek amacıyla yürürlüğe konulan önlemler paketi aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'de $1960$’lı yıllardan itibaren uygulanan içe dönük kalkınma stratejisinin tıkanması üzerine, ekonomiyi dünya pazarlarıyla bütünleştirmeyi amaçlayan bir yapısal dönüşüm paketi yürürlüğe konulmuştur. Bu süreçte ihracatın teşvik edilmesi ve dış ticaret açığının kapatılması için başvurulan temel finansal yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'de $1963$ yılında başlayan planlı kalkınma sürecinde, özellikle İkinci Beş Yıllık Kalkınma Planı ($1968-1972$) döneminde ithal ikameci sanayileşmenin etkisiyle artan dış ticaret açıklarını ve döviz darboğazını aşmak amacıyla $1970$ yılında başvurulan temel iktisat politikası aracı aşağıdakilerden hangisidir?

1930'lu yıllarda Türkiye'de uygulanan devletçilik politikası ve bu dönemde hayata geçirilen Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı (BŞYP) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti'nde $1923$-$1929$ dönemini kapsayan ekonomik süreçte, özel teşebbüsü desteklemek, milli sermaye birikimini teşvik etmek ve ulusal bankacılık sistemini güçlendirmek amacıyla $1924$ yılında faaliyete geçen ilk milli banka aşağıdakilerden hangisidir?

$1923$-$1929$ döneminde Türkiye ekonomisinde yerli üreticiyi dış rekabetten koruyacak yüksek gümrük duvarlarının örülememesinin ve ithal ikameci politikalara geçilememesinin temel hukuki gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

$1929$ Dünya Ekonomik Bunalımı'nın ardından Türkiye'de hayata geçirilen 'Devletçilik' politikası ve Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı ($BBYSP$) uygulamaları dikkate alındığında, bu dönemin sanayileşme stratejisiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

$24$ $Ocak$ $1980$ Kararları ile Türkiye ekonomisinde piyasa mekanizmasının tesisi ve dışa açılma süreci hedeflenmiş; bu hedeflerin gerçekleştirilmesi için bürokratik karar alma süreçlerinin hızlandırılması ve ekonomi yönetimindeki parçalı yapının sonlandırılarak kararların "merkezileştirilmesi" yoluna gidilmiştir.

Bu doğrultuda, ekonomi politikalarının en üst düzeyde koordinasyonunu sağlamak, para ve kredi politikalarını istikrar programı hedefleriyle uyumlu hale getirmek amacıyla $1980$ yılında kurulan mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye ekonomisinde $1990$’lı yıllarda yaşanan ekonomik istikrarsızlıkları sona erdirmek amacıyla $9$ Aralık $1999$ tarihinde IMF ile imzalanan Stand-By düzenlemesi çerçevesinde başlatılan "Enflasyonla Mücadele Programı"nın, $2000$ yılının son çeyreğinde tıkanmasına ve nihayetinde $2001$ Şubat krizine yol açan temel yapısal zafiyet aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye ekonomisinde 1990'lı yılların kronikleşen yüksek enflasyon ve kamu finansman dengesizliği sorunlarını çözmek amacıyla 9 Aralık 1999 tarihinde IMF ile imzalanan Stand-by anlaşması çerçevesinde "Enflasyonla Mücadele Programı" yürürlüğe konulmuştur. Ancak Kasım 2000 ve Şubat 2001'de yaşanan mali krizler, bu programın temel dayanağı olan döviz kuruna dayalı istikrar stratejisinin çökmesine neden olmuştur. Krizin ardından ekonomiyi yeniden yapılandırmak amacıyla ilan edilen "Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı" (GEGP) kapsamında gerçekleştirilen kurumsal reformlar ve stratejik öncelikler dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi bu dönemde alınan kararlardan biri değildir?

$2001$ krizi sonrası hayata geçirilen "Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı" ile başlayan kurumsal reform süreci ve bu çerçevede $2002$ yılında benimsenen para politikası stratejisinin evrimine ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) yasal statüsü ve operasyonel çerçevesi açısından hatalıdır?

Türkiye ekonomisinde $2001$ krizi sonrasında hayata geçirilen yapısal dönüşüm sürecinde, para politikasının kurumsal çerçevesi kademeli olarak inşa edilmiştir. Tam teşekküllü enflasyon hedeflemesine geçiş öncesindeki "geçiş dönemi" veya "örtük enflasyon hedeflemesi" olarak tanımlanan süreçte, TCMB enflasyon hedefinin yanı sıra aşağıdaki hangi unsuru birer "performans kriteri" veya "gösterge hedef" olarak takip etmiştir?

Demokrat Parti döneminde $1950$’li yılların ortalarından itibaren artan dış ticaret açığı, döviz rezervlerinin tükenmesi ve enflasyonist baskılar sonucunda $4$ Ağustos $1958$ İstikrar Kararları uygulamaya konulmuştur. Bu kararların içeriği ve Türkiye ekonomisindeki etkileri göz önüne alındığında, aşağıdakilerden hangisi bu dönemde gerçekleştirilen uygulamalardan biri değildir?

Türkiye'de $1970$'li yılların sonunda yaşanan döviz darboğazı ve ekonomik krizi aşmak amacıyla yürürlüğe konulan $24$ $Ocak$ $1980$ Kararları ile benimsenen temel sanayileşme stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

$17$ Şubat $1923$ tarihinde toplanan İzmir İktisat Kongresi'nde, milli ekonominin inşası için özel sektörün öncülüğünde bir büyüme stratejisi benimsenmiştir. Bu stratejinin bir parçası olarak, yerli sanayicilere vergi muafiyeti, gümrük kolaylıkları ve ucuz arazi tahsisi gibi imkânlar sunarak özel teşebbüsü sanayi yatırımlarına yönlendirmeyi amaçlayan ve $1927$ yılında kabul edilen temel yasal düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?