62 yaşında erkek hasta, son 6 aydır giderek artan halsizlik ve efor dispnesi şikayetleriyl… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

$62$ yaşında erkek hasta, son $6$ aydır giderek artan halsizlik ve efor dispnesi şikayetleriyle polikliniğe başvuruyor. Yapılan fizik muayenesinde konjonktivalar soluk saptanıyor, organomegali veya lenfadenopati izlenmiyor. Laboratuvar incelemesinde şu sonuçlar elde ediliyor:

Tetkik	Sonuç
Hemoglobin	$8.8$ g/dL
MCV	$106$ fL
Lökosit	$4.200/mm^3$
Mutlak Nötrofil Sayısı	$1.900/mm^3$
Trombosit	$165.000/mm^3$
Retikülosit	$\%0.6$

Kemik iliği aspirasyonunda hücresellik artmış, eritroid seride belirgin displazi ve megaloblastoid değişiklikler izleniyor. Blast oranı $\%2$ olarak hesaplanıyor. Demir boyamasında (Prusya mavisi) eritroid öncüllerin $\%22$ 'sinde halkalı (ring) sideroblastlar görülüyor.

Bu hasta için en olası moleküler genetik bozukluk aşağıdakilerden hangisidir?

$SF3B1$ gen mutasyonuCevap
B
$JAK2$ V617F mutasyonu
C
$t(15;17)$ translokasyonu
D
$CALR$ gen mutasyonu
E
$BCR-ABL1$ füzyon geni

Cevap

Halkalı sideroblast artışı ile karakterize Miyelodisplastik Sendrom tablosunda en olası moleküler bozukluk SF3B1 gen mutasyonudur.

Vakada sunulan makrositer anemi, düşük blast oranı ve belirgin halkalı sideroblast varlığı (

\%20

üzerinde), hastayı WHO sınıflamasına göre halkalı sideroblastlı MDS (MDS-RS) kategorisine sokmaktadır. Bu spesifik alt tipte en sık saptanan ve tanısal önemi olan moleküler bozukluk bir RNA splicing faktörü olan

SF3B1

genindeki mutasyondur.

Adım Adım Çözüm

Hematolojik verilerin analizi

Hastada makrositer anemi (

MCV > 100

fL) ve düşük retikülosit oranıyla seyreden etkisiz hematopoez bulguları mevcuttur.

Anemi ayırıcı tanısında morfoloji ve kemik iliği yanıtını değerlendirmek gerekir.

Kemik iliği bulgularının değerlendirilmesi

Düşük blast oranı (

\%2

) ve belirgin halkalı sideroblast varlığı (

\%22

) saptanmıştır.

WHO kriterlerine göre halkalı sideroblastların

\%15

(veya SF3B1 mutasyonu varlığında

\%5

) üzerinde olması spesifik bir MDS alt tipine işaret eder.

Moleküler eşleşmenin yapılması

SF3B1 mutasyonu, halkalı sideroblastlarla seyreden MDS'nin en tipik genetik özelliğidir.

Splicing faktör gen mutasyonları MDS patogenezinde kritik rol oynar.

Anahtar Kavram

Halkalı sideroblastlı MDS (MDS-RS) ve SF3B1 mutasyonu ilişkisi.

Daha Fazla Pratik

MDS'de IPSS-R risk skorlamasında kullanılan parametreleri (blast yüzdesi, sitogenetik, hemoglobin, trombosit, mutlak nötrofil sayısı) tekrar ediniz.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Konular

Bu konudan daha fazla soru