Ürogenital ve Endokrin Sistem Patolojisi

$55$ yaşında kadın hastada tiroid sol lobunda saptanan $3$ cm'lik nodül nedeniyle total tiroidektomi uygulanıyor. Makroskobik incelemede kesit yüzeyi kahverengi-maun renkli, solid ve iyi sınırlı bir tümöral kitle izleniyor. Mikroskobik incelemede; bol granüler eozinofilik sitoplazmalı, belirgin nükleollü hücrelerin (Hürthle hücreleri) oluşturduğu tümöral gelişimin, kalın fibröz kapsülü tam kat aşarak kapsül dışı yağlı dokuya ve damar lümenlerine invazyon yaptığı saptanıyor. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$68$ yaşında kadın hasta, komplike üriner sistem enfeksiyonu nedeniyle siprofloksasin tedavisi almaktadır. Tedavinin $12$. gününde ateşi ($38.2^\circ C$) çıkan hastanın gövdesinde yaygın makülopapüler döküntüler saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde serum kreatinin düzeyinde belirgin artış ($2.9$ mg/dL) ve periferik yaymada eozinofili ($\%12$) izleniyor. İdrar tetkikinde proteinüri ($1+$), her sahada $15-20$ lökosit ve lökosit silendirleri saptanıyor; ancak yapılan idrar kültüründe üreme izlenmiyor. Bu hastada gelişen renal tablonun en olası histopatolojik karşılığı aşağıdakilerden hangisidir?

45 yaşında erkek hasta, ailesinde medüller tiroid karsinomu öyküsü olması nedeniyle tarama amaçlı kontrole geliyor. Yapılan tetkiklerde serum kalsitonin düzeyi belirgin olarak yüksek bulunan hastaya total tiroidektomi uygulanıyor. Histopatolojik incelemede, multifokal medüller karsinom odaklarının yanı sıra, çevre parankimde tümör öncesi (prekürsör) lezyon olarak kabul edilen bir hücresel proliferasyon izleniyor. Bu prekürsör lezyonu oluşturan hücrelerin tipi ve bu hücrelerin embriyolojik kaynağı aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

Üreterleri dıştan çevreleyerek obstrüksiyona ve hidronefroza yol açan, histopatolojik olarak yoğun fibrozis ve kronik inflamatuar infiltrasyonla karakterize olan ve bir kısmı $IgG4$ ilişkili hastalıklar kapsamında değerlendirilen klinik tablo aşağıdakilerden hangisidir?

$42$ yaşında kadın hasta, son $6$ aydır devam eden halsizlik, kilo alımı ve soğuk intoleransı şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde tiroid bezi ağrısız, diffüz olarak büyümüş ve sert kıvamda saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde serum $TSH$ düzeyi yüksek, serbest $T_4$ düzeyi düşük ve anti-tiroid peroksidaz (anti-TPO) antikorları pozitif bulunuyor. Bu hastanın tiroid biyopsisinde görülmesi en olası histopatolojik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

$8$ yaşında bir erkek çocuk, geçirilmiş bir boğaz enfeksiyonundan yaklaşık $2$ hafta sonra idrar miktarında azalma ve idrar renginde koyulaşma (çay rengi) şikayetleriyle polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenede periorbital ödem ve kan basıncı yüksekliği saptanıyor. Bu hastada düşünülen en olası tanıyı destekleyen karakteristik elektron mikroskobu (EM) bulgusu aşağıdakilerden hangisidir?

$14$ yaşında bir erkek çocuk, idrar miktarında azalma, koyu renkli idrar ve göz kapaklarında şişlik şikayetleriyle polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenede kan basıncı $145/95$ mmHg saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde serum $C3$ düzeyi belirgin düşük, $C4$ düzeyi ise normal sınırlarda bulunuyor. Böbrek biyopsisinde ışık mikroskobunda glomerüllerde lobülasyon artışı ve bazal membranda çift kontur ("tramvay rayı") görünümü izleniyor. Elektron mikroskobunda glomerüler bazal membranın lamina densa tabakasında kurdele şeklinde (ribbon-like) yoğun birikimlerin saptandığı bu hastada, patogenezden sorumlu olan en olası mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

42 yaşında erkek hasta, son 6 aydır artan şiddetli baş ağrısı ve görme kaybı şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenesinde bitemporal hemianopsi saptanıyor. Hastada Cushing sendromu veya akromegaliye ait klinik bulgu saptanmıyor. Yapılan kranial MR incelemesinde $2,8$ cm çapında suprasellar uzanım gösteren pitüiter kitle izleniyor. Cerrahi rezeksiyon sonrası yapılan histopatolojik incelemede; tümör hücrelerinin bazofilik boyandığı ve PAS (Periodic Acid-Schiff) pozitif olduğu görülüyor. İmmünhistokimyasal çalışmada ise hücrelerde T-PIT ekspresyonu saptanıyor. Bu tümör ile ilgili aşağıdakilerden hangisi en doğrudur?

$26$ yaşında erkek hasta, ani başlayan öksürük, hemoptizi (kanlı balgam) ve nefes darlığı şikayetleriyle acil servise başvuruyor. Çekilen akciğer grafisinde her iki akciğer alanında yaygın, keskin sınırlı "kar topu" (cannonball) manzarası veren metastatik nodüller izleniyor. Fizik muayenede testislerde kitle palpe edilemiyor ancak skrotal ultrasonografide sağ testiste $6$ mm çapında, düzensiz sınırlı hipoekoik bir odak saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde serum $\beta$-hCG düzeyi $180.000$ mIU/mL (Normal: $<5$) olarak ölçülüyor. Bu klinik ve laboratuvar bulguları eşliğinde, hastadaki primer testis tümörü için en olası mikroskobik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

Testis germ hücreli tümörleri arasında en sık görülen, radyoterapiye oldukça duyarlı (radyosensitif) olmasıyla bilinen ve mikroskobik incelemesinde lenfositik infiltrasyon içeren ince fibröz septalarla karakterize tümör aşağıdakilerden hangisidir?

$70$ yaşındaki bir erkek hastada, rutin kontrolde rektal tuşede prostatın sol lobunda sertlik saptanıyor ve serum $PSA$ düzeyi $8.5\ ng/mL$ ($N: 0-4\ ng/mL$) olarak ölçülüyor. Hastaya yapılan iğne biyopsisinde; asiner mimarinin korunduğu ancak bezleri döşeyen epitelyal hücrelerde nükleer irileşme ve belirgin nükleol varlığı dikkati çekiyor. Bu odaklara uygulanan immünohistokimyasal incelemede, bazal hücre tabakasında $p63$ ve sitokeratin $34\beta E12$ ile kesintili (yamalı) boyanma izlenirken, lüminal hücrelerde $AMACR$ ($P504S$) ile kuvvetli sitoplazmik pozitiflik saptanıyor. Bu hastada en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$64$ yaşında bir erkek hasta, son $10$ gündür gelişen idrar miktarında azalma ve yaygın halsizlik şikayetleriyle başvuruyor. Hastanın tıbbi öyküsünden, yaklaşık $3$ hafta önce peptik ülser semptomları nedeniyle bir proton pompası inhibitörü ($PPI$) kullanmaya başladığı ve $2$ gün önce gövdesinde kaşıntılı bir döküntü fark ettiği öğreniliyor. Laboratuvar incelemesinde serum kreatinin düzeyinin $3.8$ $mg/dL$ ($3$ hafta önce $1.1$ $mg/dL$) olduğu, periferik kanda $\%8$ oranında eozinofili saptandığı görülüyor. İdrar tetkikinde steril piyüri, hafif proteinüri ve Hansel boyası ile eozinofilüri saptanıyor. Bu hastanın böbrek biyopsisinde izlenmesi en muhtemel histopatolojik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

Multiple Endokrin Neoplazi tip $1$ ($MEN1$ / Wermer sendromu) tanısı alan bir hastada, klinik tabloyu oluşturan klasik bileşenler arasında yer almayan bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

$71$ yaşında erkek hasta, genel sağlık taramasında serum $PSA$ düzeyinin $6.4\ ng/mL$ (N: $0-4\ ng/mL$) ölçülmesi üzerine üroloji polikliniğine sevk ediliyor. Yapılan fizik muayenede rektal tuşede prostatın kıvamı hafif sertleşmiş olarak palpe ediliyor. Hastadan alınan transrektal iğne biyopsisinin mikroskobik incelemesinde; bazı asini yapılarında lüminal hücrelerde nükleer irileşme, hiperkromazi ve oldukça belirgin makronükleoller izleniyor. İmmünhistokimyasal çalışmada, bu atipik hücrelerin bulunduğu asini yapılarının periferinde $p63$ ve yüksek molekül ağırlıklı sitokeratin ($34\beta E12$) ile kesintili (parçalı) pozitiflik saptanırken, lüminal hücrelerde $AMACR$ ($P504S$) ile fokal güçlü sitoplazmik boyanma gözleniyor. Bu bulgular ışığında en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$32$ yaşında erkek hasta, tekrarlayan epigastrik ağrı ve kronik ishal şikayetleriyle başvuruyor. Üst gastrointestinal sistem endoskopisinde duodenumda ve proksimal jejunumda yerleşik multipl ülserler saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde serum kalsiyum düzeyi $11.4$ mg/dL (Normal: $8.5-10.5$), parathormon (PTH) düzeyi yüksek ve serum gastrin düzeyi $1200$ pg/mL (Normal: <$100$) bulunuyor. Bu klinik tabloya sahip bir hastada aşağıdaki patolojik durumlardan hangisinin eşlik etme olasılığı en yüksektir?

Yeni doğan bir bebekte karın şişliği nedeniyle yapılan fizik muayenede bilateral palpabl kitle saptanıyor. Ultrasonografik incelemede her iki böbreğin ileri derecede büyüdüğü, hem korteks hem de medullada ışınsal (radyosentrik) yerleşimli çok sayıda küçük kistik genişleme olduğu izleniyor. Eşlik eden karaciğer biyopsisinde portal fibrozis ve safra duktus proliferasyonu saptanıyor.

Bu klinik tablo için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$65$ yaşında, $40$ paket/yıl sigara öyküsü olan erkek hasta ağrısız makroskobik hematüri şikayeti ile başvuruyor. Yapılan sistoskopide saptanan kitleye yönelik transüretral rezeksiyon ($TUR-M$) uygulanıyor. Patolojik incelemede; belirgin nükleer pleomorfizm, yüksek mitotik aktivite ve düzensiz mimari gösteren malign ürotelyal hücrelerin lamina propria içinde küçük yuvalar halinde infiltre olduğu izleniyor. Ancak preparatlarda detrusör kas tabakasının (muskularis propria) örneklenmediği görülüyor. Bu patoloji raporuna göre tümörün evrelendirilmesi ve yönetimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi en doğrudur?

$32$ yaşında erkek hasta, çarpıntı, terleme ve ataklar halinde gelen baş ağrısı şikayetleriyle başvuruyor. Yapılan tetkiklerde plazma metanefrin düzeyleri yüksek saptanıyor ve adrenal görüntülemede kitle izleniyor. Fizik muayenede tiroid sağ lobunda $1,8$ cm çapında sert bir nodül palpe ediliyor. Hastanın kız kardeşinde de benzer bir tiroid tümörü nedeniyle operasyon öyküsü olduğu öğreniliyor. Bu hastadaki tiroid nodülünden alınan biyopsi örneğinde izlenmesi en olası histopatolojik bulgu ve bu tümörle en sık ilişkili genetik değişiklik eşleşmesi aşağıdakilerden hangisidir?

$29$ yaşında bir erkek hastada, infertilite araştırması kapsamında yapılan testis biyopsisinde; seminifer tübüllerin bazalinde, geniş ve berrak sitoplazmalı, belirgin nükleollü atipik hücrelerin bulunduğu saptanıyor. İmmünohistokimyasal incelemede bu hücrelerin $OCT3/4$ ve $CD117$ ($c-kit$) ile kuvvetli pozitif boyandığı, ancak tübüllerin çoğunda spermatogenezin durduğu izleniyor. Laboratuvar incelemesinde serum $\alpha-fetoprotein$ ($AFP$) ve $\beta-hCG$ düzeyleri normal sınırlarda bulunuyor.

Tanısı "germ hücreli neoplazi in situ" ($GCNIS$) olarak belirlenen bu lezyonun ilerleyerek "embriyonel karsinom" bileşeni geliştirmesi sürecinde, neoplastik hücrelerde aşağıdaki transkripsiyon faktörü değişimlerinden hangisinin gerçekleşmesi beklenir?

$61$ yaşında erkek hasta, rutin sağlık taramasında serum $PSA$ düzeyinin $5.2\ ng/mL$ ($N < 4\ ng/mL$) saptanması üzerine üroloji kliniğine başvuruyor. Parmakla rektal muayenede prostatın her iki lobu orta sertlikte olup belirgin bir nodül palpe edilmiyor. Hastaya uygulanan transrektal iğne biyopsisinde; büyük, dallanan ve lümen içinde mikropapiller çıkıntılar (tufting) oluşturan bez yapıları izleniyor. Bu bezlerdeki lüminal hücrelerde belirgin nükleol varlığı ve nükleer büyüme saptanıyor. Yapılan immünhistokimyasal (İHK) incelemede, bazal hücre tabakasında $p63$ ile kesintili (fragmented) pozitiflik, lüminal hücrelerde ise $AMACR$ (P504S) ile kuvvetli granüler sitoplazmik boyanma izleniyor.

Bu hastadaki en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?