Tüm alıştırma soruları

Şekildeki koordinat sisteminde, boşlukta yayılmakta olan bir elektromanyetik dalganın belirli bir andaki elektrik alan vektörü ($\vec{E}$) $+y$ yönünde, manyetik alan vektörü ($\vec{B}$) ise $+z$ yönündedir.

Buna göre, bu elektromanyetik dalga ile ilgili;

I. Dalganın yayılma yönü $+x$ yönündedir.
II. Elektrik alanın büyüklüğü ($E$) ile manyetik alanın büyüklüğü ($B$) arasında $E = B \cdot c$ ilişkisi vardır.
III. Dalganın frekansı artırılırsa boşluktaki yayılma hızı da artar.

yargılarından hangileri doğrudur? ($c$: ışık hızı)

Belirli bir sıcaklıkta bulunan $\text{He}$ ($4\text{ g/mol}$), $\text{CH}_4$ ($16\text{ g/mol}$) ve $\text{SO}_2$ ($64\text{ g/mol}$) ideal gazlarının molekül hızı dağılım eğrileri aşağıdaki grafikte I, II ve III olarak gösterilmiştir.

Buna göre, grafikteki eğriler ve bu gazların özellikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Aynı sıcaklık ve basınçta bulunan ideal $CH_4$ ve $SO_2$ gazlarından, $1,6\text{ gram } CH_4$ gazının gözenekli bir engelden tamamen efüzlenmesi (dışarıya süzülmesi) $10\text{ saniye}$ sürmektedir.

Buna göre, aynı koşullarda özdeş bir engelden $20\text{ saniyede}$ efüzlenen $SO_2$ gazı kaç gramdır?
($H = 1\text{ g/mol}$, $C = 12\text{ g/mol}$, $O = 16\text{ g/mol}$, $S = 32\text{ g/mol}$)

Bir fotosel lambanın katot yüzeyine tek renkli ve saniyede düşen foton sayısı sabit olan bir ışık demeti gönderilmektedir. Bu durumda devrede fotoelektrik ak��m oluştuğu gözlenmektedir.

Buna göre, fotoselde kullanılan katot metalinin bağlanma (eşik) enerjisi daha küçük olan başka bir metal ile değiştirilmesi durumunda devrede oluşan;

I. Kesme potansiyel farkı ($V_k$)

II. Maksimum akım şiddeti ($I_{maks}$)

III. Devreye üreteç bağlı değilken oluşan akım şiddeti ($I_0$)

niceliklerinden hangileri artar?

Bir uzay aracından Dünya'ya gönderilen bir elektromanyetik sinyal, boşluk ortamında $+x$ yönünde ilerlemektedir. Bu sinyalin elektrik alan bileşeninin $+y$ yönünde salınım yaptığı tespit edilmiştir.

Buna göre, söz konusu elektromanyetik dalga ile ilgili;

I. Dalganın manyetik alan bileşeni $+z$ yönünde salınım yapmaktadır.
II. Bu sinyalin yayılma hızı, uzay aracından gönderilen görünür ışık dalgalarının boşluktaki yayılma hızından daha büyüktür.
III. Elektrik alan ($\vec{E}$), manyetik alan ($\vec{B}$) ve dalganın yayılma doğrultusu ($\vec{c}$) vektörleri birbirine diktir.

yargılarından hangileri doğrudur?

Aynı fotosel lamba kullanılarak yapılan üç farklı fotoelektrik olay deneyinde; katot metaline düşürülen ışığın frekansı, katot yüzeyine birim zamanda çarpan foton sayısı ve bu deneyler sonucunda ��lçülen kesme potansiyel farkları ($V$) ile maksimum akım şiddetleri ($I$) aşağıdaki tabloda verilmiştir (Işığın frekansı, katotta kullanılan metalin eşik frekansından büyüktür):

Buna göre; kesme potansiyel farkları ($V_1, V_2, V_3$) ve maksimum akım şiddetleri ($I_1, I_2, I_3$) arasındaki ilişkiler aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

Elektromanyetik dalgaların genel özelliklerini ve boşluktaki yayılma davranışlarını inceleyen bir grup öğrenci, bu dalgalarla ilgili aşağıdaki ifadeleri tartışmaktadır:

I. Elektromanyetik dalgalar, elektrik yüklerinin ivmeli hareket yapması sonucunda oluşur ve yayılmaları için maddesel bir ortama ihtiyaç duymazlar.

II. Boşlukta yayılan bir elektromanyetik dalganın elektrik alan ($\vec{E}$), manyetik alan ($\vec{B}$) ve yayılma hızı ($\vec{v}$) vektörleri birbirine diktir; bu doğrultular arasındaki ilişki $\vec{E} \times \vec{B}$ vektörel çarpımının yönünün $\vec{v}$ ile aynı yönde olmasıyla belirlenir.

III. Boşlukta yayılmakta olan ve frekansı yüksek olan morötesi ışınların yayılma hızı, frekansı daha düşük olan radyo dalgalarının yayılma hızından daha büyüktür.

Buna göre, öğrencilerin tartıştığı bu ifadelerden hangileri doğrudur?

Bir fotoelektrik olay düzeneğinde, katot yüzeyi üzerine toplam gücü $P$ olan ve frekansı $f$ olan ışık yayan noktasal bir kaynak yerleştirilmiştir. Bu durumda katottan sökülen fotoelektronların maksimum kinetik enerjisi $E_k$, devrede ölçülen maksimum akım şiddeti ise $I_{\text{maks}}$ olmaktadır.

Işık kaynağı; toplam gücü yine $P$ olan fakat frekansı $2f$ olan başka bir noktasal kaynakla değiştirilirse, $E_k$ ve $I_{\text{maks}}$ değerlerinin ilk duruma göre değişimi hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Elektromanyetik dalgaların oluşumu, yayılma özellikleri ve karakteristikleri ile ilgili;

I. Sabit hızla hareket eden elektrik yüklü bir parçacık çevresinde hem elektrik hem de manyetik alan oluşturmasına rağmen boşlukta elektromanyetik dalga yayamaz.

II. Boşlukta yayılmakta olan bir elektromanyetik dalganın elektrik alan bileşeninin genliğinin manyetik alan bileşeninin genliğine oranı ($E/B$), dalganın frekansı arttıkça artar.

III. Morötesi ışınlar ve mikrodalgaların her ikisi de enine dalga olup polarize edilebilirler.

yargılarından hangileri doğrudur?

Edebiyat öğretmeni, derste öğrencilerine Divan edebiyatında şairlerin yalnızca dinî, tasavvufî ya da toplumsal konulara yönelmediklerini; aynı zamanda kendi sanatsal güçlerini de abartılı bir biçimde överek dile getirdiklerini belirtmiştir. Bu tür şiirlerde şairlerin, söz söyleme becerilerini peygamber mucizeleriyle kıyaslayacak kadar ileri götürebildiklerini ifade etmiş ve tahtaya bir beyit yazmıştır.

Buna göre öğretmen, tahtaya aşağıdaki beyitlerden hangisini yazmış olursa söz ettiği "fahriye" türünü örneklendirmiş olur?

Fotoelektrik akım elde edilen bir deney düzeneğinde, katot levhasına çarpan tek renkli ışığın frekansı artırılıyor.

Buna göre, devredeki ışık akısı sabit tutulurken;

I. Sökülen elektronların maksimum kinetik enerjisi,
II. Devrede ulaşılabilen en büyük akım şiddeti ($I_{\text{maks}}$),
III. Katot metalinin bağlanma enerjisi

niceliklerinden hangileri artar?

Bir fotosel lambanın katot yüzeyine tek renkli bir ışık demeti gönderildiğinde devrede fotoelektrik akım oluşmaktadır. Bu fotosel lambaya gönderilen ışığın frekansı artırılırken katot yüzeyine birim zamanda düşen foton sayısı (foton akısı) sabit tutulmaktadır.

Buna göre;
I. Devrede oluşan maksimum fotoelektrik akım şiddeti ($i_{\text{maks}}$)
II. Katottan kopan fotoelektronların maksimum kinetik enerjisi ($E_{\text{k}}$)
III. Fotosel devrenin kesme gerilimi ($V_{\text{k}}$)

niceliklerinden hangileri artar?

Beni candan usandırdı cefâdan yâr usanmaz mı
Felekler yandı âhımdan murâdım şem'i yanmaz mı

Fuzûlî'ye ait bu beyit, kafiye düzeni (aa) dikkate alındığında bir gazelin hangi bölümünü oluşturmaktadır?

18. yüzyılda yaşamış, Lale Devri'nin eğlence ve zevk anlayışını şiirlerine yansıtmış olan şairdir. Divan şiirinin geleneksel soyut dünyasından uzaklaşarak somut ve gerçekçi bir yaklaşımla İstanbul'un mesire yerlerini, özellikle Sadabad eğlencelerini anlatmıştır. Mahallileşme akımının en önemli temsilcisi kabul edilen şair, aynı zamanda şarkı nazım şeklinin de en başarılı örneklerini vermiştir.

Bu parçada söz edilen Divan şairi aşağıdakilerden hangisidir?

Dad İspehsalar Bey’e sunulan, bilginin insanı yücelten değerini ve cehaletin zararlarını manzum halk söyleyişlerinden de yararlanarak öğüt verici bir tarzda anlatan Edip Ahmet Yükneki’ye ait eser aşağıdakilerden hangisidir?

Evvel tevhit sürer mürşit dilinden
Erişir canına feyz-i ilahi
Özünü kurtarır dünya selinden
Bulursun can içre kenz-i ilahi

İçerik ve üslup özellikleri dikkate alındığında, bu dörtlüğün aşağıdaki dinî-tasavvufî halk edebiyatı nazım türlerinin hangisinden alındığı söylenebilir?

Tanzimat II. Dönem edebiyatında bireysel temaların ağırlık kazanmasıyla birlikte ölüm, metafizik ve aşk gibi konular şiirin merkezine yerleşmiştir. Bu dönemde özellikle eşinin vefatı üzerine kaleme aldığı *Makber* adlı şiiriyle tanınan ve edebiyatımızda 'Şair-i Azam' olarak anılan sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?

Yâ Rab hemîşe lutfunı kıl reh-nümâ bana
Gösterme ol tarîki ki varmaz sana bana

Fuzûlî’ye ait bu beyit, konusu ve şairin üslubu dikkate alındığında aşağıdaki Divan edebiyatı nazım türlerinden hangisine örnek oluşturur?

Divan edebiyatında beyit esasına dayalı olarak kurulan nazım şekillerinin yapısal ve içeriksel özellikleri üzerine çalışan bir öğrenci, araştırmasında şu tespitleri yapmıştır:

I. Matla ve makta beyti bulunmayan, genellikle iki beyitten oluşan, felsefi düşünceler veya hiciv gibi konuların işlendiği ve kafiye düzeni $xa\ ya\ za\ ...$ şeklinde olan nazım şeklidir.
II. Bir uzun dizeye bir kısa dize eklenerek oluşturulan, eklenen bu kısa dizelere 'ziyade' adı verilen nazım şeklidir.
III. Beyit sınırı bulunmayan, her beytin kendi arasında kafiyeli ($aa\ bb\ cc\ ...$) olduğu ve olay anlatımına dayalı uzun hikayelerin yazımında tercih edilen nazım şeklidir.

Buna göre, özellikleri verilen bu nazım şekilleri sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak gösterilmiştir?

Gün doğdu şâh-ı âlem uyanmaz mı hâbdan
Kılmaz mı cilve hayme-i gerdûn-cenâbdan

Bâkî’nin ünlü bir eserinden alınan bu beyit, tematik özellikleri dikkate alındığında aşağıdaki Divan edebiyatı nazım türlerinden hangisine örnek oluşturur?